USD 3.1244
EUR 3.7174
RUB 4.2829
თბილისი
მარინა გვახარია - კლინიკური ემბრიოლოგი და ლაბორატორიის დირექტორი კალიფორნიაში
თარიღი : 07.20.2021 11:54  85

ამერიკაში 1993 წლიდან ვცხოვრობ და ვმუშაობ. პირველი ოთხი წელი ტეხასის შტატში გავატარე, სადაც ბეილორის სამედიცინო სკოლის, მსოფლიოს ერთ-ერთ წამყვან რეპროდუქტოლოგიურ ლაბორატორიაში ვმუშაობდი, როგორც მკვლევარი და კლინიკური მეცნიერი. ამ პერიოდში, ნაყოფიერ სამეცნიერო კვლევებთან ერთად, თანამედროვე ინ ვიტრო ფერტილიზაციის პროცესში გამოყენებულ მაღალ ტექნოლოგიებს დავეუფლე და შევისწავლე კლინიკური ლაბორატორიის მართვის დეტალები.

1998 წელს, მაღალი სირთულის კლინიკური ლაბორატორიის დირექტორის საკვალიფიკაციო გამოცდები ჩავაბარე ემბრიოლოგიის და ანდროლოგიის განხრით. ასევე, მოვიპოვე კალიფორნიის კლინიკური ლაბორატორიის მეცნიერის ლიცენზია.

ამჟამად კალიფორნიაში, პალო ალტოს სამედიცინო ფონდში ვმუშაობ რეპროდუქციული ლაბორატორიების დირექტორად. ჩემს ლაბორატორიაში, წელიწადში, დაახლოებით 1000 ინ ვიტრო ფერტილიზაციის პროცედურა სრულდება. ჩვენი მთავარი გამოწვევაა რთული ტექნოლოგიური პროცესების ხარისხიანად მართვა და პაციენტების უსაფრთხოების უზრუნველყოფა. ბევრ დროს ვუთმობ თანამშრომლების წვრთნას და სამუშაო პროცესის დიზაინს. ასევე, დიდ მნიშვნელობას ვანიჭებ თანამედროვე ლიტერატურის და გაიდლაინების ზედმიწევნით ცოდნას.

დამხმარე რეპროდუქციული ტექნოლოგიები მედიცინის შედარებით ახალი და სწრაფად განვითარებადი დარგია. „სინჯარის პირველი ჩვილი“- ლუიზ ბრაუნი 1978 წელს დაიბადა. მას შემდეგ, ეს დარგი გიგანტური ნაბიჯებით მიიწევს წინ. მუდმივად უმჯობესდება მკურნალობის წარმატების მაჩვენებლები, გვემატება ახალი ტექნოლოგიები, რომლებიც მანამდე უკურნებელი შემთხვევების მკურნალობის საშუალებას გვაძლევს. ბოლო მონაცემებით, 1978 წლის შემდეგ, მსოფლიოში ინ ვიტრო ფერტილიზაციის შედეგად სულ ცოტა 8 მილიონი ადამიანი დაიბადა. განვითარებულ ქვეყნებში, საშუალოდ, შობადობის 2% ინ ვიტრო ფერტილიზაციის შედეგია. ჩემთვის დიდი პატივია, ვიყო ამ პროცესის ნაწილი და დავეხმარო უშვილობით დაავადებულ ადამიანებს, მათი მძიმე პრობლემის გადაჭრაში.

ასევე, საინტერესოა რეპროდუქციული მედიცინის სტანდარტების ჩემოყალიბების და ემბრიოლოგიის სპეციალობის შემდგომ განვითარებასთან დაკავშირებული ინიციატივები. ამიტომ, ხშირად ვმონაწილეობ პროფესიული საზოგადოების საგანმანათლებლო და პროფესიული სტანდარტების პროექტებსა და კომისიებში. დარგის სხვა ექსპერტებთან ერთად, მიწვეული ვიყავი კალიფორნიის სენატში კვერცხუჯრედის დონაციიასთან დაკავშირებული კონსულტაციებისთვის. რამდენიმე წლის წინ კოლეგებმა ამირჩიეს ამერიკის რეპროდუქცული ბიოლოგიის კოლეგიის პრეზიდენტად, რაც ჩემი პროფესიული კარიერის უდიდეს წარმატებად მიმაჩნია.

ძალიან მახარებს ახალგაზრდა ქართველი კოლეგების წარმატებები. მიმაჩნია, რომ ამ მხრივ საქართველოს დიდი რესურსი აქვს როგორც ქვეყნის შიგნით, ასევე, მსოფლიოში მომუშავე ქართველი მედიკოსების სახით. ძალინ შთამბეჭდავია, როდესაც ახალგაზრდა კოლეგას, სპეციალობასთან ერთად, კარგად ესმის მტკიცებულებითი მედიცინის პრინციპები, ფლობს თანამედროვე ლიტერატურას და ერკვევა თანამედროვე სამედიცინო ეთიკაში. ვისურვებდი, რომ ყველა ქართველი ექიმი ამ უნარებით აღჭურვილი ტოვებდეს რეზიდენტურას ისე, როგორც ეს ამერიკაში ხდება.

საზოგადოება
"ბახვის მანიფესტი" - და ამის მერე ვიღაცა ჩვენ დემოკრატიას გვასწავლის?!

„ბახვის მანიფესტი“ — ბახვის თემის გლეხთა მოთხოვნები, რომლებიც წაუყენეს კავკასიის მთავარმართებლობის წარმომადგენელს 1905 წლის თებერვალში.

1905 წლის 9 იანვრის სისხლიანმა კვირამ დიდი გამოხმაურება ჰპოვა საქართველოში, განსაკუთრებით კი გურიაში. ხელისუფლება იძულებული იყო ანგარიში გაეწია ქვეყანაში შექმნილი რევოლუციური მდგომარეობისათვის, ამიტომ ჯერ მშვიდობიანი გზით სცადა აჯანყებულ „მცხოვრებთა შთაგონება“. ამ მიზნით გურიაში გაიგზავნა მთავარმართებლობის საბჭოს წევრი სულთანი კრიმ-გირეი, ჯარი კი ნატანებში შეაჩერეს. კრიმ-გირეიმ 12 თემი მოიარა (ამ დროს ოზურგეთის მაზრა 25 თემად იყო დაყოფილი), რათა გამოერკვია, „რას მოითხოვდა ხალხი მთავრობისაგან“.

1905 წლის 23 თებერვალს კრიმ-გირეი ჩავიდა ბახვში. შეკრება გაიმართა სოფლის სასამართლოს წინ, მოედანზე. შეკრებილმა 500-მდე გლეხმა აირჩია 12 წარმომადგენელი (უმთავრესად სოციალ-დემოკრატები), რომლებმაც წამოაყენეს შემდეგი ძირითადი მოთხოვნები: საუფლისწულო, საეკლესიო, სამონასტრო მიწების კონფისკაცია და მათი უსასყიდლოდ გადაცემა მშრომელი ხალხის სარგებლობაში; ყოველგვარი საბატონო, საეკლესიო თუ სახელმწიფო ბეგარისა და ყველა არაპირდაპირი გადასახადის გაუქმება; სიტყვის, კრების, ბეჭდვის თავისუფლება; პიროვნების ხელშეუხებლობა; საყოველთაო, სავალდებულო უფასო დაწყებითი სწავლება. წარმომადგენლებმა ამასთან განაცხადეს, რომ არსებული მთავრობა ვერ შეძლებს დააკმაყოფილოს ყველა ეს მოთხოვნა, ამიტომ საჭიროა მთელ რუსეთში შეიცვალოს წესწყობილება და სახალხო მთავრობა აირჩეს საყოველთაო, პირდაპირი და ფარული კენჭისყრით.

გურიის ამბებზე ვრცელი სტატიები დაიბეჭდა როგორც ადგილობრივ, ისე რუსეთის ჟურნალ-გაზეთებში. ბახვის გლეხობის მოთხოვნებზე კორესპონდენცია (სათაურით „გურიაში“) დაიბეჭდა, აგრეთვე ლენინურ გაზეთ „ვპერიოდში“ („Вперёд“) 16 (29) მარტს, N12-ში, რომელიც საზღვარგარეთ გამოდიოდა და არალეგალურად ვრცელდებოდა რუსეთში. კორესპონდენციაში ბახვის გლეხთა მოთხოვნები მანიფესტად იყო მოხსენიებული. ამის გამოც დაერქვა მას „ბახვის მანიფესტი“.

მანიფესტის მოთხოვნათა შეუსრულებლობა გახდა ერთ-ერთი წინაპირობა 1905 წელს გურიაში შეიარაღებული ამბოხების დაწყებისა, რაც გურიის რესპუბლიკის გამოცხადებით და შემდეგ ამბოხის სასტიკი ჩახშობით დამთავრდა.

 ,, ბახვის მანიფესტის” მოთხოვნები:
1. გლეხებს დაუბრუნდეთ უსამართლოდ მოკრებილი ფული [ განთავისუფლების გადასახადი].
2. ,, დროებით ვალდებული” გლეხები თავიანთი ნაკვეთის შენარჩუნებით, ყოველგვარი შემდგომი გადასახადის გარეშე გათავისუფლდნენ.
3. ,, ხიზანს” მიეცეს თავისი მიწა.
4. მოხდეს ეკლესიის, სახაზინო და მსხვილი მემამულეების მიწების კონფისკაცია.
5. შემოღებული იქნეს პროგრესული გადასახადი ნულოვანი გადახდით.
6. გაუქმდეს არაპირდაპირი გადასახადი და ტარიფები.
7. ეკლესია და სახელმწიფო განცალკევდნენ.
8. არსებობდეს უფასო სავალდებულო განათლება 16 წლის ასაკამდე.
9. არსებობდეს სიტყვის, ბეჭდვის, შეკრების თავისუფლება და გაფიცვის უფლება.
10. პიროვნებისა და ოჯახის ხელშეუხებლობა აუცილებელია.
11. გაუქმდეს ქვეყანაში შიდა საპასპორტო სისტემა.
12. გაუქმდეს რეგულარული ჯარი.
13. სასამართლო და ადმინისტრაციის წარმომადგენლები ხალხის წინაშე უნდა იყვნენ პასუხისმგებელნი.
14. დაბრუნების ნება დაერთოთ ადმინისტრაციულ გადასახლებაში მყოფ პირებს.
15. მოწვეულ იქნას დამფუძვნებელი კრება.
ბახვში გამართული შეხვედრის შემდეგ მეფის რუსეთის წარმომადგენელმა კრიმ გვეიმ განაცხადა ,, რაც ამათ სურთ მეფის რუსეთი კი არა საფრანგეთის მესამე რესპუბლიკის კონსტიტუციაც ვერ დააკმაყოფილებს”-ო.
სხვათა შორის მსოფლიოში ყველაზე პროგრესული კონსტიტუცია - 1918-1921 წლების საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის კონსტიტუცია 5 გურულის დაწერილი იყო!
 
სრულად
გამოკითხვა
ეთანხმებით თუ არა მთავრობის გადადგომის მოთხოვნას?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის

ილია ჭავჭავაძე: "როცა პრუსიამ წაართვა საფრანგეთს ელზასი და ლოტარინგია და პარლამენტში ჩამოვარდა საუბარი მასზედ, თუ რაგვარი მმართველობა მივცეთო ამ ახლად დაჭერილს ქვეყნებს, ბისმარკმა აი, რა სთქვა: ,,ჩვენი საქმე ელზასსა და ლოტარინგიაში თვითმმართველობის განძლიერება უნდა იყოსო. ადგილობრივნი საზოგადოების კრებანი უნდა დავაწყოთო ადგილობრივის მმართველობისთვისაო. ამ კრებათაგან უფრო უკეთ გვეცოდინება იმ ქვეყნების საჭიროება, ვიდრე პრუსიის მოხელეთაგანა. ადგილობრივთა მცხოვრებთაგან ამორჩეულნი და დაყენებულნი მოხელენი ჩვენთვის არავითარს შიშს არ მოასწავებენ. ჩვენგან დანიშნული მოხელე კი მათთვის უცხო კაცი იქნება და ერთი ურიგო რამ ქცევა უცხო კაცისა უკმაყოფილებას ჩამოაგდებს და ეგ მთავრობის განზრახვასა და სურვილს არ ეთანხმება. მე უფრო ისა მგონია, რომ მათგან ამორჩეულნი მოხელენი უფრო ცოტას გვავნებენ, ვიდრე ჩვენივე პრუსიის მოხელენი”. თუ იმისთანა კაცი, როგორც ბისმარკი, რომელიც თავისუფლების დიდი მომხრე მაინდამაინც არ არის, ისე იღვწოდა თვითმმართველობისათვის, მერე იმ ქვეყნების შესახებ, რომელთაც გერმანიის მორჩილება არამც თუ უნდოდათ, არამედ ეთაკილებოდათ, თუ ამისთანა რკინის გულისა და მარჯვენის კაცი, როგორც ბისმარკი, სხვა გზით ვერ ახერხებდა ურჩის ხალხის გულის მოგებას, თუ არ თვითმმართველობის მინიჭებითა, სხვას რაღა ეთქმის."

დედამიწაზე არსებული ცოცხალი არსებებიდან მხოლოდ ადამიანს და კოალას აქვთ თითის ანაბეჭდი

ინდოელი დიასახლისები მსოფლიო ოქროს მარაგის 11% ფლობენ. ეს უფრო მეტია, ვიდრე აშშ-ს, სავალუტო ფონდის, შვეიცარიის და გერმანიის მფლობელობაში არსებული ოქრო, ერთად აღებული.

დადგენილია, რომ სასოფლო-სამეურნეო კულტურათა მოსავლიანობის განმსაზღვრელ კომპლექსურ პირობათა შორის, ერთ-ერთი თესლის ხარისხია. მაღალხარისხოვანი ჯიშიანი თესლი ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორია მოსავლიანობის გასადიდებლად, რაც აგრეთვე დასაბუთებულია ხალხური სიბრძნით "რასაც დასთეს, იმას მოიმკი". - ქართული გენეტიკისა და სელექცია–მეთესლეობის სკოლის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, მეცნიერებათა დოქტორი, აკადემიკოსი პეტრე ნასყიდაშვილი

ებოლა, SARS-ი, ცოფი, MERS-ი, დიდი ალბათობით ახალი კორონავირუსი COVID-19-იც, ყველა ამ ვირუსული დაავადების გავრცელება ღამურას უკავშირდება.

ყველაზე დიდი ეპიდემია კაცობრიობის ისტორიაში იყო ე.წ. "ესპანკა" (H1N1), რომელსაც 1918-1919 წლებში მიახლოებით 100 მილიონი ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა, ანუ დედამიწის მოსახლეობის 5,3 %.

იცით თუ არა, რომ მონაკოს ნაციონალური ორკესტრი უფრო დიდია, ვიდრე ქვეყნის არმია.