USD 2.6505
EUR 3.0377
RUB 3.6236
Тбилиси
გურამ დოჩანაშვილის ოჯახის დიდი ტრაგედია: „ირაკლი გაახსენდა... პალატაში, სიკვდილის სარეცელზე მწოლიარე შვილი...“
дата:  2263

ოლგა ჟღენტი, რომელიც ახლახან გარდაცვლილი ცნობილი ქართველი მწერლის, გურამ დოჩანაშვილის შვილის კურსელი გახლდათ, იხსენებს დოჩანაშვილების ოჯახურ ტრაგედიას, რომლის შესახებაც საზოგადოებას ასე ვრცლად არასდროს სმენია.

გთავაზობთ ამ სტატუსს:

„საქართველო  შეძრა გურამ დოჩანაშვილის ამ ქვეყნიდან წასვლამ… დაუსრულებლად ციტირებენ და იხსენებენ  ფრაზებს  თანამედროვე  ლიტერატურიდან, რომელიც ჯერ კიდევ მწერლის სიცოცხლეში კლასიკად იქცა…

მაგრამ ეს მთელი დღეა, მე  ირაკლი დოჩანაშვილი  მახსენდება… (ყოველთვის მოვიხსენიებ შაბათის ლოცვებში, დღეს უკვე, მამასთან ერთად)…

ჯგუფელები ვიყავით (სულ ორი ბიჭი  გვყავდა ხელოვნებათმცოდნეობის ჯგუფში). ირაკლისთან ახლოს ვიყავი, მაგრამ უფრო მეტად  ნათელასთან – ირაკლის დედასთან ვმეგობრობდით გოგოები…  განსაკუთრები ე. წ. სტუდენტურ პრაქტიკებზე   დავმეგობრდით…

მახსოვს, მოსკოვსა  და ლენინგრადში, ირაკლის, როგორც პატარა ბავშვს, ისე  “დასდევდა” ნათელა…  სულ წუხდა, ფორიაქობდა, ხან ყელი არ გაუცივდესო და კაშნეს გაკეთებას აიძულებდა, ქალაქგარეთ გასვლისას,  ჩანთიდან ამოღებულ, ხელსახოცში გახვეულ  ბუტერბროდებს მოგვაწოდებდა,  მშიერი არ დარჩეთო.

დიდი ცისფერი თვალები ჰქონდა  ირაკლის,  სქელი, ხუჭუჭა თმებით მამას ჰგავდა, ყველაზე მაღალი იყო ჯგუფში, ხმელი, სუსტი აღნაგობის, სულ წუხდა ნათელა, არაფერს ჭამს და სული როგორ  უდგასო … ახლაც  თვალწინ წარმომიდგება, მართლაც,   სული იყო ირაკლი,  უხორცო, ცარიელი სული… ისე დადიოდა, თითქოს, მიწას არ ეხებოდა…   ლაპარაკი არ უყვარდა, ზედმეტად სიტყვაძუნწი იყო, ხმას იშვიათად გაიღებდა, მაგრამ, საოცარი იუმორი  ჰქონდა, თუ რამეს იტყოდა, სიცილით დაგვხოცავდა…  უზომოდ ნიჭიერი იყო, მაგრამ საკუთარ ცოდნას არასოდეს ამჟღავნებდა…  თავისი  დიდი, სუფთა, სევდიანი  ცისფერი თვალებით უყურებდა სამყაროს…

ერთ დღეს  უნივერსიტეტის კომკავშირის სამდივნოში  მოულოდნელად  აღმოაჩინეს, რომ… მეორეკურსელი ირაკლი დოჩანაშვილი არ იყო კომკავშირელი!!!  (პერესტროიკის დროს  კომკავშირის მანდატი ჯერ კიდევ აქტიურად  მოქმედებდა), ატყდა ერთი ჩოჩქოლი, აწრიალდა თსუ-ს დეკანატი,  პანიკამ შეიპყრო რექტორატი, დაიბარეს ირაკლი კრებაზე, დატუქსეს, გაკიცხეს, კედელთან მიაყენეს… ირაკლიც იდგა მორცხვად, მაღალი, ხმელი, აწოწილი, და ზემოდან,   ირონიული ღიმილით  დაჰყურებდა აქტივისტებს… მერე ამაზე დიდხანს და ბევრი ვიცინეთ,  ჩვენს თვალში, რა თქმა უნდა, ირაკლი მაშინ  ნამდვილი გმირი იყო…

გამოსაშვები საღამოს გამართვაც  ირაკლიმ თავისთან სახლში შემოგვთავაზა (სულ 10-მდე ვიქნებოდით ჯგუფში), მახსოვს, ნათელამ ლოჯში გაშალა სუფრა, მგონი, გურამი თბილისში არ იყო… სუფრას ირაკლი თამადობდა… სუფრას   ჩვენი ლექტორ-პროფესორებიც უსხდნენ: ირინა  არსენიშვილი, გურამ აბრამიშვილი… ისინი გაოცებულნი უსმენდნენ ირაკლის  სადღეგრძელოებს, ხუმრობდნენ, ირაკლი, 5 წელია, შენი ხმა არ გაგვიგია და ეს რა ენამჭევრი  ყოფილხარო…

1990 წლის ზაფხული იდგა, თბილისიდან გასული ვიყავი. მოულოდნელად ხმა გავარდა,  წყნეთში ირაკლი დოჩანაშვილი  დაიღუპა  ტრაგიკულად… ყველა ამ  ფატალურ შემთხვევაზე  ლაპარაკობდა… მაშინ თბილისში ჩასვლა ვერ შევძელი  და მოგვიანებით, ერთი თვის შემდეგ გადავწყვიტე  სამძიმარზე მისვლა, თუმცა, ისიც  მითხრეს, რომ ნათელა სამძიმარს არ იღებსო… ( შვილის სიკვდილს ვერ აცნობიერებსო)…

კარი ნათელამ გამიღო, თითქოს ჩვეულებრივ შემხვდა,  ღიმილით შემიპატიჟა,  სახეზე საშინლად  ფერმკრთალი ჩანდა,  მოტეხილი, თვალებით სადღაც  იყურებოდა… მომიკითხა… ჯგუფელებიც  მოიკითხა,  თან მაგრძნობინებდა, რომ, ყველაფერზე უნდა  მელაპარაკა,  გარდა ირაკლისა… ამ თემას არ უნდა შევხებოდით…  უცებ მეუბნება, შედი, გურამი ნახეო…  შესვლამდე ოთახის  კარზე  დააკაკუნა და გასძახა: “გურამ, ოლიკო მოვიდაო”… შევედი, სავარძელში იჯდა, პიჟამაში, ახალგაღვიძებული, უფრო სწორად უძინარი, სახეარეული,  თვალები ჩაწითლებული…

იმ დროს თბილისში უკვე მძიმდებოდა პოლიტიკური სიტუაცია  (1990 წლის შემოდგომა), მეც ძალაუნებურად ამ სიტუაციაზე ჩამოვუგდე ლაპარაკი…  გურამი  გამოცოცხლდა,   რამდენიმე პიროვნებას შეეხო, მათ შორის ზვიადსაც, მის ყოფილ თანაკლასელს… მეგობრები ვიყავითო, კარგად ვიცი მისი ხასიათიო, წუხდა… ნერვიულობდა, ფორიაქობდა, კრიტიკულიც იყო, გაბრაზებულიც… აღელვებდა ზოგადად ის, რაც ხდებოდა… უცებ საუბარი შეწყვიტა, შემომხედა  შეშინებულმა, და აცახცახებული ხმით  მეუბნება: „არ დამტოვოო, არ დამტოვოო, თვალებით მეუბნებოდა…” შევცბი,  ვიფიქრე, რას ამბობს-მეთქი, მერე მივხვდი, რომ, ირაკლი გაახსენდა… პალატაში, სიკვდილის სარეცელზე მწოლიარე შვილი… ჯერ აქვითინდა, ატირდა,  ძალიან უსუსური, უმწეო გახდა  იმ წუთებში… ვეცადე  სხვა რამეზე გადამეტანა მისი ყურადღება, ისევ ჩაერთო საუბარში, გამოცოცხლდა, ემოციური, მკაცრი  შეფასებები ჰქონდა, მერე ისევ გაჩერდა,  სადღაც წავიდა ფიქრებით, ისევ შემომხედა,  თითქოს რაღაც დააშავაო და ამბობს: “თვალებით მთხოვდა, არ დამტოვოო…” და ისევ ატირდა ბავშვივით…. ვეღარ გავჩერდი და გამოვედი… ნათელას  დავემშვიდობე, მივხვდი, რომ,  ირაკლის შემდეგ მისი მთავარი საზრუნავი  და  მოსავლელი “ბავშვი”, ახლა გურამი იყო…  დღემდე ასე იყო…

ასე მგონია, იმ საზარელი  ტრაგედიიდან მოყოლებული, გურამს არ დაუტოვებია ირაკლი,  მუდამ მასთან იყო, ოღონდ, სხვა, მის მიერ შექმნილ სამყაროში…  ის  თავის შვილთან იყო და ახლაც ერთად არიან…

დოჩანა!

ღმერთმა ნათელში ამყოფოს მათი სულები…

აღარ მინდა ნეკროლოგების  წერა…“

წყარო:https://fortuna.ge/f

общество
სურსათის უვნებლობის კამპანიას სკოლა-ლიცეუმი ლამპარი შეუერთდა

თბილისის საჯარო და კერძო სკოლებში 13-18 წლის მოზარდებისთვის სურსათის უვნებლობისა და სამომხმარებლო კულტურის შესახებ ცნობიერების ამაღლების კამპანია ახალ ფაზაში გადადის. ამჯერად, საგანმანათლებლო ვორქშოფების სერიას შპს სკოლა-ლიცეუმი ლამპარი შეუერთდა, სადაც მოსწავლეებისთვის სურსათის უვნებლობის საკითხებზე ინტერაქციული საინფორმაციო სესიები ჩატარდა.

შეხვედრამ მოზარდებში უდიდესი ინტერესი და ჩართულობა გამოიწვია. აღსანიშნავია, რომ სკოლის ადმინისტრაცია აქტიურად უჭერს მხარს სასწავლო პროცესში მსგავსი არაფორმალური განათლების კომპონენტების ინტეგრირებას, რაც მოსწავლეებს პრაქტიკული და ცხოვრებისეული უნარების განვითარებაში ეხმარება.

საგანმანათლებლო ვორქშოფების სერია ჩეხეთის განვითარების სააგენტოს (CzDA) მხარდაჭერით ტარდება.

პროექტის მასშტაბები და გეოგრაფია

სასწავლო პროგრამა, რომელიც სსიპ „გარემოსდაცვითი ინფორმაციისა და განათლების ცენტრის“ მიერ არის შემუშავებული და მხარდაჭერილია საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს მიერ, გასულ წელს პილოტურ რეჟიმში წარმატებით გამოიცადა თბილისის მე-2, მე-16, 32-ე, 173-ე, 143-ე, 117-ე საჯარო და ბაქსვუდის საერთაშორისო სკოლებში.

მოსწავლეთა და ადმინისტრაციის მხრიდან უდიდესი დაინტერესების გამო, პროექტი მიმდინარე წელსაც აქტიურად გრძელდება და მას ახალი საგანმანათლებლო დაწესებულებები უერთდებიან — სკოლა-ლიცეუმ „ლამპართან“ ერთად, სესიები ახლახან ინტერაქციული სამაგიდო თამაშების გამოყენებით №11 საჯარო სკოლაშიც ჩატარდა.

რას მოიცავს სასწავლო პროგრამა?

საგანმანათლებლო ფორმატი 90-წუთიან ინტერაქციულ ვორქშოფებს მოიცავს, რომლებიც მარტივად ერგება სკოლების სასწავლო ბადეს. შეხვედრებს სურსათის უვნებლობის სერტიფიცირებული ტრენერი და ექსპერტი — ვერიკო გულუა უძღვება. პროგრამა 5 პრიორიტეტულ მოდულს აერთიანებს:

  • სისტემური საფუძვლები: სურსათის უვნებლობა, უსაფრთხოება და ხარისხი;
  • პრაქტიკული ჰიგიენა: ჯანმოს (WHO) ხუთი გასაღების პრინციპი ყოველდღიურობაში;
  • მომხმარებლის უფლებები: სურსათის ეტიკეტი და მისი სწორი წაკითხვა;
  • ფარული კომპონენტები: საკვები დანამატები (E-ნომრები) და მოზარდის ჯანმრთელობა;
  • რისკების პრევენცია: სურსათისმიერი დაავადებები და მათგან თავდაცვა.

„სკოლებში ამ აქტივობის დანერგვა სტრატეგიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაბიჯია, რადგან იგი გრძელვადიან პერსპექტივაში ინფორმირებული და გაცნობიერებული საზოგადოების ჩამოყალიბებას ისახავს მიზნად,“ — აცხადებს სკოლა-ლიცეუმის დირექტორი ქალბატონი თამარ მანძულაშვილი.

სტრატეგიული მიდგომის ორმაგი ეფექტი:

  1. გაცნობიერებული მომხმარებელი: მოზარდები ადრეული ასაკიდანვე სწავლობენ სურსათის სწორად შერჩევას, ეტიკეტის კითხვასა და ყოველდღიურ ცხოვრებაში ჯანსაღი გადაწყვეტილებების მიღებას.
  2. ცოდნის გამავრცელებლები: ვორქშოფების შედეგად მიღებული ინფორმაციით, თავად მოსწავლეები ხდებიან ახალი ცოდნის „ამბასადორები“ საკუთარ სახლებში, ოჯახის წევრებსა და მეგობრების წრეში. ისინი მიღებულ პრაქტიკულ უნარებს უზიარებენ მშობლებსა და თანატოლებს, რაც მკვეთრად ზრდის სურსათის უვნებლობის კულტურას მთლიანად საზოგადოებაში.

 

более
голосование
თქვენი აზრით, არის თუ არა დღეს ქვეყანაში პოლიტიკური კრიზისი?
голосование
Кстати