USD 2.6229
EUR 2.9925
RUB 3.1138
თბილისი
ყოფილი უმაღლესი თანამდებობის პირები, სამეცნიერო და სახელოვნები წრეების წარმომადგენლები, სამოქალაქო და არასამთავრობო ორგანიზაციები აშშ-ს, ევროკავშირისა და ბრიტანეთის ლიდერებისადმი მიმართვას ავრცელებენ
თარიღი:  744

საქართველოს ყოფილი უმაღლესი სახელმწიფო და პოლიტიკური თანამდებობის პირები, საკონსტიტუციო და უზენაესი სასამართლოების ყოფილი წევრები, სამოქალაქო მოძრაობები, სამეცნიერო და სახელოვნებო წრეები, პროფესიული გაერთიანებები, ანალიტიკური არასამთავრობო ორგანიზაციები და მათი წარმომადგენლები თავისუფალი სამყაროს ლიდერებისადმი ერთობლივ მიმართვას ავრცელევენ.

მიმართვის ავტორები მიიჩნევენ, რომ საპარლამენტო არჩევნების შედეგების აღიარება იქნება საქართველოს დემოკრატიული განვითარებისა და მისი პროდასავლური კურსის საბოლოო მარცხის საწინდარი, ამ კონტექსტში კი ისინი

აშშ-ს, დიდი ბრიტანეთისა და ევროკავშირის ლიდერებს მოუწოდებენ, სოლიდარობა გამოუცხადონ ქართველ ხალხს და მიიღოთ ყველა შესაძლო ზომა საქართველოს საპარლამენტო არჩევნებში ქართველი ხალხის ნების გამოხატვის დასაცავად. უფრო კონკრეტულად, მიმართვის ავტორები 3 მოთხოვნას აყენებენ.

“საქართველოს სუვერენიტეტი, მისი, როგორც დამოუკიდებელი, დემოკრატიული სახელმწიფოს მომავალი ეგზისტენციალური საფრთხის წინაშეა. 2024 წლის 26 ოქტომბერს გამართულ საპარლამენტო არჩევნებზე ქართველ ხალხს უარი ეთქვა ფუნდამენტურ უფლებაზე, თავისუფლად აირჩიოს საკუთარი ხელისუფლება ფართო, სისტემატური საარჩევნო გაყალბების გამო. პრეზიდენტ სალომე ზურაბიშვილის განცხადებით, ეს იყო “ქართული ოცნების” ხელით განხორციელებული რუსული სპეცოპერაცია. საერთაშორისო დამკვირვებლებმა, მათ შორის ეუთოს დემოკრატიული ინსტიტუტებისა და ადამიანის უფლებათა ოფისმა (ODIHR), ეუთოს საპარლამენტო ასამბლეამ, ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეამ (PACE), ნატოს საპარლამენტო ასამბლეამ და ევროპარლამენტმა - ყველამ დააფიქსირა სერიოზული დარღვევები საარჩევნო პროცესში. მათ შორის: არათანაბარი საარჩევნო გარემო, ამომრჩეველთა დაშინება და შემზღუდველი კანონმდებლობა, რომელიც ახშობდა ფუნდამენტურ თავისუფლებებს და ქმნიდა პირობებს, რომლებიც, როგორც დადასტურებულია ადგილობრივი სამოქალაქო საზოგადოების ორგანიზაციების მიერ, ვერ აკმაყოფილებდა თავისუფალი და სამართლიანი არჩევნების ძირითად სტანდარტებს.

გარდა ამისა, აშშ-ს ჰელსინკის კომისია გამოთქვამს სერიოზულ შეშფოთებას შექმნილი ვითარების გამო და აღწერს ამჟამინდელი ხელისუფლების ავტორიტარულ ტრაექტორიას, როგორც სერიოზულ საფრთხეს საქართველოს დემოკრატიული მომავლისთვის. ანალოგიურად, ევროკავშირის რამდენიმე წევრი ქვეყნის საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტების ცნობილმა თავმჯდომარეებმა საჯაროდ დაგმეს საარჩევნო დარღვევები და მოითხოვეს საერთაშორისო ჩართულობა საქართველოში დემოკრატიული ნორმების დაცვისა და ანგარიშვალდებულების უზრუნველსაყოფად. აშშ-ს კონგრესსა და ევროპის ქვეყნების პარლამენტებში სულ უფრო ხმამაღლა საუბრობენ ჩატარებულ არჩევნებზე, როგორ საქართველოს დემოკრატიისა და სუვრენიტეტისთვის უდიდეს გამოწვევაზე.

მიგვაჩნია, რომ აღნიშნული საპარლამენტო არჩევნების შედეგების აღიარება იქნება საქართველოს დემოკრატიული განვითარებისა და მისი პროდასავლური კურსის საბოლოო მარცხის საწინდარი. მაღალი ალბათობით ქვეყანა დაადგება შეუქცევადი ავტორიტარიზმის გზას და დაკარგავს ევრო-ატლანტიკური ინტეგრაციის შესაძლებლობას. დემოკრატიის მარცხი საქართველოში პირდაპირ უდრის მის დამარცხებას მთელს რეგიონში, უტოლდება დასავლეთის მორიგ ავტორიტარული სამყაროს წინაშე და უდიდეს დარტყმას აყენებს დემოკრატიულ ღირებულებებზე დამყარებულ საერთაშორისო ურთიერთობების სისტემას გაზრდილი გლობალური გაურკვევლობის ფონზე.

ამ კრიტიკულ მომენტში ამ არჩევნების შედეგების აღიარება რუსეთისთვის საქართველოს დამოუკიდებლობის დათმობის ტოლფასი იქნება - ხანგრძლივი და დრამატული შედეგებით როგორც საქართველოსთვის, ასევე მისი მოკავშირეებისთვის. ვინაიდან ქართული საზოგადოების უდიდესი ნაწილი უარს აცხადეს არჩევნების შედეგების აღიარებაზე და ხელისუფლების მიტაცების მცდელობის ლეგიტიმაციაზე, ჩვენ მოვუწოდებთ აშშ-ს, დიდი ბრიტანეთისა და ევროკავშირის ლიდერებს, ევროკავშირის წევრი ქვეყნების საგარეო საქმეთა მინისტრებს და პარლამენტების საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტების ხელმძღვანელებს, მათ შორის, აშშ-ის კონგრესისა და სენატში, სოლიდარობა გამოუცხადონ ქართველ ხალხს და მიიღოთ ყველა შესაძლო ზომა საქართველოს საპარლამენტო არჩევნებში ქართველი ხალხის ნების გამოხატვის დასაცავად. კერძოდ, მოსთხოვოთ საქართველოს ხელისუფლებას: 1. ხმის მიცემის, საარჩევნო ოქმების გასაჯაროვება; 2. არჩევნების გაყალბების, საარჩევნო დარღვევებისა და მანიპულაციების საერთაშორისო გამოძიება და 3. ხელახალი საპარლამენტო არჩევნების ჩატარება, სტრუქტურულად სახეცვლილი საარჩევნო ადმინისტრაციისა და საქართველოს მოსახლეობის ნების თავისუფლად გამოხატვის სრულად უზრუნველყოფის პირობებში.

მოგიწოდებთ, დაუდგეთ საქართველოს გვერდით მის ბრძოლაში დემოკრატიული პრინციპების, თავისუფლებების და საერთო ღირებულებებზე დაფუძნებული მომავლის შესანარჩუნებლად.

დიდი მადლობა საქართველოს ყველა მეგობარს სამ ათწლეულზე მეტი ხნის განმავლობაში საქართველოს სახელმწიფოსა და ხალხის გვერდში დგომისთვის. ფასდაუდებელია თქვენი მხარდაჭერა საქართველოს დამოუკიდებელი, დემოკრატიული სახელმწიფოს შენების გზაზე“, - ნათქვამია მიმართვაში.

მიმართვას უერთდებიან საქართველოს ყოფილი უმაღლესი სახელმწიფო და პოლიტიკური თანამდებობის პირები, საკონსტიტუციო და უზენაესი სასამართლოების ყოფილი წევრები:

1. ლანა ღოღობერიძე - საქართველოს ყოფილი ელჩი ევროსაბჭოში და იუნესკოში; საქართველოს ორი მოწვევის პარლამენტის წევრი, საპარლამენტო უმრავლესობის ყოფილი ლიდერი, კინო-რეჟისორი;

2. დავით უსუფაშვილი - საქართველოს პარლამენტის ყოფილი თავმჯდომარე;

3. დავით ბაქრაძე - საქართველოს პარლამენტის ყოფილი თავმჯდომარე;

4. გრიგოლ მგალობლიშვილი - საქართველო ყოფილი პრემიერ-მინისტრი;

5. მაია კოპალეიშვილი - საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს ყოფილი მოსამართლე;

6. ქეთევან ერემაშვილი - საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს ყოფილი მოსამართლე;

7. ნინო ბაკაკური - საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ყოფილი მოსამართლე;

8. ბესარიონ ალავიძე - საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ყოფილი მოსამართლე;

9. თედო ჯაფარიძე - საქართველოს ყოფილი საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი აშშ-ში, კანადასა და მექსიკაში; საქართველოს ყოფილი ეროვნული უშიშროების საბჭოს მდივანი, პრეზიდენტის ყოფილი თანაშემწე უშიშროების საკითხებში; საქართველოს ყოფილი საგარეო საქმეთა მინისტრი;

10. გელა ბეჟუაშვილი - საქართველოს ყოფილი თავდაცვის მინისტრი, საქართველოს ყოფილი ეროვნული უშიშროების საბჭო მდივანი, საქართველოს პრეზიდენტის ყოფილი თანაშემწე ეროვნული უშიშროების საკითხებში, საქართველოს ყოფილი საგარეო საქმეთა მინისტრი;

11. თორნიკე გორდაძე - ყოფილი სახელმწიფო მინისტრი საქართველოს ევროპული და ევროატლანტიკური ინტეგრაციის საკითხებში;

12. ალექსი პეტრიაშვილი - ყოფილი სახელმწიფო მინისტრი საქართველოს ევროპული და ევროატლანტიკური ინტეგრაციის საკითხებში;

13. უჩა ნანუაშვილი - საქართველოს ყოფილი სახალხო დამცველი;

14. ვალერი ჩეჩელაშვილი - ყოფილი ფინანსთა მინისტრი, საგარეო საქმეთა მინისტრის ყოფილი პირველი მოადგილე, საქართველოს ყოფილი ელჩი უკრაინაში, მოლდოვასა და რუსეთში, ყოფილი გენერალური მდივანი: BSEC, GUAM;

15. გიგი უგულავა - ქალაქ თბილისის ყოფილი მერი;

16. ნოდარ ხარშილაძე - თავდაცვის მინისტრის ყოფილი პირველი მოადგილე, საქართველოს სტრატგეიული ანალიზის ცენტრის დამფუძნებელი

17. ნინო კალანდაძე - საგარეო საქმეთა მინისტრის ყოფილი მოადგილე, აღმასრულებელი დირექტორი, ჭავჭავაძის ევროპული კვლევებისა და სამოქალაქო განათლების ცენტრი, უფროსი პარტნიორი, BGI Legal

18. გიორგი ბადრიძე - საქართველოს ყოფილი საგანგებო და სრულუფლებიანი დესპანი დიდი ბრიტანეთის და ჩრდილოეთ ირლანდიის გაერთიანებულ სამეფოში, დიპლომატი;

19. სოფიო ხუნწარია - ქალაქ თბილისის მერის ყოფილი მოადგილე, ჟურნალისტი, ტელეწამყვანი.

გარდა ამისა, მიმართვის ხელმომწერი არიან შემდეგი სამოქალაქო მოძრაობები, სამეცნიერო და სახელოვნებო წრეები, პროფესიული გაერთიანებები, ანალიტიკური არასამთავრობო ორგანიზაციები და მათი წარმომადგენლები:

1. გოგი ალექსი-მესხიშვილი - საქართველოს სახალხო მხატვარი, შოთა რუსთაველის სახელობის დრამატული თეატრისა და ზაქარია ფალიაშვილის სახელობის თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მთავარი მხატვარი, ბერლინის კინოფესტივალის ოქროს დათვის მფლობელი, შოთა რუსთაველის პრემიის და სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი, აშშ-ის დართმუდის კოლეჯის პროფესორი

2. ნინო ქათამაძე - მუსიკოსი

3. ნანა ჯორჯაძე - კინორეჟისორი

4. პაატა ციკოლია - დრამის რეჟისორი, დრამატურგი

5. ნუცა ალექსი-მესხიშვილი - კინო-რეჟისორი;

6. მაია გელოვანი - მსახიობი, ტელეწამყვანი

7. ნიკა მაჩაიძე - მუსიკოსი.

8. კახა კინწურაშვლი - მსახიობი

9. გიორგი თავართქილაძე - რეჟისორი

10. მამუკა ცუცქირიძე - მხატვარი, ხელოვნების ფონდის ხელმძღვანელი

11. ხათუნა ლაგაზიძე - „აირჩიე ევროპა“-ს თავმჯდომარე, ექსპერტი უსაფრთხოების საკითხებში;

12. ლაშა ძებისაშვილი - საქართველოს უნივერსიტეტის პროფესორი,

13. გიორგი რუხაძე - აირჩიე ევროპა ს დამფუძნებელი. GSAC -ის დამფუძნებელი.

14. ვიქტორ ყიფიანი - თავმჯდომარე, ანალიტიკური ცენტრი "ჯეოქეისი"

15. ბექა კობახიძე - ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი

16. გიორგი ანთაძე - ჯეოქეისის თავდაცვისა და უსაფრთხოების მიმართულების მკვლევარი

17. ზურაბ ბატიაშვილი - ყოფილი დიპლომატი, ანალიტიკოსი.

18. ზაზა ბიბილაშვილი - დამფუძნებელი და თავმჯდომარე, ჭავჭავაძის ევროპული კვლევებისა და სამოქალაქო განათლების ცენტრი, უფროსი პარტნიორი, BGI Legal

19. დავით ბრაგვაძე, ისტორიკოსი, უსაფრთხოების პოლიტიკის მკვლევარი

20. გიორგი თარგამაძე - საპარლამენტო უმცირესობის ყოფილი ლიდერი; ჟურნალისტი, ტვ ფორმულას გენ.დირექტორის მოადგილე;

21. დავით დვალი - ტელეკომპანია რუსთავის 2-ის დამფუძნებელი

22. ნინო ჯანგირაშვილი - ტელეკომპანია კავკასიის დირექტორი, ჟურნალისტი.

23. თეო გილიგაშვილი - მთავარი არხის საინფორმაციო სამსახურის ხელმძღვანელი

24. ვიკა ბუკია - ჟურნალისტი, ტელეწამყვანი, ტელეკომპანია „ტვ პირველი“

25. თეა ადეიშვილი - ჟურნალისტი, ტელეწამყვანი, ტელეკომპანია „მთავარი“

26. ნათია გოგსაძე - ჟურნალისტი, ტელეწამყვანი, ტელეკომპანია „მთავარი“

27. ლიკა ბასილაია-შავგულიძე - საზოგადოებრუვი მაუწყებლის სამეურვეო საბჭოს წევრი

28. ეკატერინე მიშველაძე - ტვ პირველი, წამყვანი

29. თენგიზ გოგოტიშვილი - ჟურნალისტი, ტელეკომპანია „მთავარი“

30. ირაკლი ტაბლიაშვილი - ჟურნალისტი, ტელეწამყვანი, ტელეკომპანია „ფორმულა“

31. რევაზ კიკნაძე - ვ. სარაჯიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიის რექტორი; ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის სრული პროფესორი;

32. ნანა შარიქაძე, ხელოვნებათმცოდნეობის დოქტორი, სახ. კონსერვატორიის ყოფილი რექტორი

33. ვილი პაჭკორია - საქართველოს კლინიკების ასოციაციის პრეზიდენტი, მედიცინის დოქტორი, პროფესორი

34. ბიძინა კულუმბეგოვი, მედიცინის აკადემიური დოქტორი, ალერგოლოგ/იმუნოლოგი.

35. თემურ პაპასკირი - თსუ პროფესორი, ახალი და უახლესი ისტორიის კათედრის ხელმძღვანელი

36. იაგო კაჭკაჭიშვილი - სოციოლოგი, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი

37. ლევან გორდეზიანი, თსუ პროფესორი

38. ცირა ელისაშვილი -კულტურული მემკვიდრეობის ექსპერტი. პროფესორი.

39. ნინო დოლიძე - სოციალურ მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი.

40. ნიკოლოზ სიმონიშვილი, საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის ყოფილი თავმჯდომარე, ადვოკატი

41. ლუკა ჭოხონელიძე - ახალგაზრდული მოძრაობა „ნაბიჯი“, დამფუძნებელი

ნიკო მანაგაძე - სტუდენტური მოძრაობა “თავისუფლებისთვის” დამფუძნებელი

თამაზ ელიზბარაშვილი - ბიზნესმენი, ცხოველთა უფლებების დამცველი.

თინა მამულაშვილი - გამომცემელი, სულაკაურის გამომცემლობა

სოფიო გოგოხია - სსიპ აფხაზეთის მე-10 საჯარო სკოლის ქართული ენისა და ლიტ. მასწავლებელი. 2020 წლის მასწავლებლის ეროვნული ჯილდოს მფლობელი. ქალთა საინიციატივო ჯგუფ "თანასწორის"ლიდერი.

თორნიკე ბარათაშვილი - "ევროპა ჩვენი სახლია", ქუთაისი

დავით ქაცარავა - ანტიოკუპაციური მოძრაობა “ძალა ერთობაშია” დამფუძნებელი

დათო გოჩავა -პროფესიონალ რკინიგზელთა კლუბის დამფუძნებელი

თამარ მექვაბიშვილი - ჟურნალისტი, სამოქალაქო პლატფორმა წინაპრების და ჯგუფ 26 ის დამფუძნებელი

ნინო ორდენიძე - სამოქალაქო აქტივისტი. შშმ პირთა უფლებადამცველი.

ციალა ქათამიძე - სამოქალაქო აქტივიზმის ლიდერი, ბათუმი

ლევან ჩხეიძე - ადვოკატი

ლევან ბუთხუზი - ბიოლოგი

ირმა ზოიძე - საგამოძიებო ფილმების სტუდია „REC’, ბათუმი

გაგა ჩხეიძე - გერმანისტი, კულტურის მენეჯერi

ნინო კირთაძე - კინორეჟისორი

ნანა ექვთიმიშვილი - კინორეჟისორი, მწერალი,

კოტე სულაბერიძე - მხატვარი

ნინო ჭილაშვილი - მხატვარი

ანა გურგენიძე - მხატვარი, კურატორი

სიმონ ჯანაშია - განათლების სპეციალისტი

ლაშა ბუღაძე - მწერალი

სერგო რატიანი, ფილოსოფოსი. ილიას უნივერსიტეტის პროფესორი

სოფიო კილასონია - კულტურის კვლევების დოქტორი. ილიას უნივერსიტეტი.

ანა რიაბოშენკო, ხელოვანი, კულტურის მენეჯერი

გვანცა ჯობავა, გამომცემელი,

ნატა ფერაძე, სამოქალაქო აქტივისტი.

გიორგი ჭანტურია - განათლების სპეციალისტი

თეკლა მაჭავარიანი - კინოპროდიუსერი

ანა ძიაპშიპა - კინორეჟისორი, პროდიუსერი

ქეთი მაჭავარიანი - კინორეჟისორი

სალომე ჯაში - კინორეჟისორი

ლევან აბსუშელიშვილი - კინომცოდნე

ნინო ჯინჭარაძე - პროდიუსერი

უტა ბერია - რეჟისორი,

გიორგი თავართქილაძე - კინორეჟისორი

რევაზ აფხაზავა - განათლების სპეციალისტი

ლაშა ბერაია, გამომცემელი

მაკა კასრაძე, გამომცემელი, გამომცემლობა „ზებრა გრუპი“

მაია კუდავა, გამომცემელი, გამომცემლობა „არტანუჯი“

თამარ ჟვანია, მუსიკოსი, თბილისის ვ. სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია

ნინო ჟვანია, მუსიკოსი, თბილისის ვ. სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია

ირაკლი კაკაბაძე (იაკი კაბე), მწერალი

მანანა თევზაძე - კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის სპეციალისტი

თამარ ცოფურაშვილი - დოქტორი, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი პროფესორი

არჩილ გიორგობიანი, მუსიკოსი

დავით შუღლიაშვილი, ეთნომუსიკოლოგი

ზვიად კვარაცხელია, მწერალი, გამომცემელი, ჟურნალი „ქართული მწერლობა“

თეონა ჯაფარიძე. ხელოვნების მკვლევარი/კურატორი.

ოთარ ბერძენიშვილი. საქართველოს მუსიკოსთა პროფესიული კავშირი

ნატო ალხაზიშვილი, გამომცემელი, გამომცემლობა „ზიარი“

მარიამ კვიციანი, გამომცემელი, გამომცემლობა “მედუზა”

ანა ყიასაშვილი, გამომცემელი, გამომცემლობა “მედუზა”

დავით ყოლბაია, ისტორიკოსი, ორიენტალისტი. ვარშავის უნივერსიტეტის კავკასიოლოგიური კვლევების მიმართულების ხელმძღვანელი

ილია მახარაძე - ხელოვანი, კურატორი. ,,ყველაფრის მაღაზია’’ კონცეპტუალური სახელოვნებო სივრცე.

ნუგზარ სადიკოვი, სამოქალაქო განათლების მასწავლებელი

ანა კინწურაშვილი, მათემატიკისა და სამოქალაქო განათლების მასწავლებელი

ბესო სოლომონაშვილი, მწერალი, რეჟისორი

თამარ შავგულიძე- კინორეჟისორი

გიორგი შველიძე - ოპერატორი.

დიანა მაღლაკელიძე - კინომცოდნე

ნინო კუხალაშვილი - იურისტი

შალვა ტაბატაძე- პროფესორი

ანა ხაზარაძე - პროდიუსერი, 1991 ფროდაქშენს

მეგი კავთუაშვილი - ააიპ “მშობლები განათლებისთვის”

თეა ბახტაძე, მუსიკოსი

სოფო ჟვანია, ქართული ენის ლექტორი, ვარშავის უნივერსიტეტი

სალომე ცისკარიშვილი, ხელოვნებათმცოდნეობის დოქტორი, მუზეოლოგი, ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი

ნინო ჭიაბრიშვილი - ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასოცირებული პროფესორი

გიორგი სავანელი, რეჟისორი, დრამატურგი

ქრისტინე დარჩია, ხელოვნებათმცოდნე

მარიამ ჭაჭია - დოკუმენტური კინოს რეჟისორი/პროდიუსერი

მარიამ ჩუბინიძე - ჟურნალისტი, მარკეტოლოგი

ლანა ღვინჯილია ,”პოპულუს რეი”-ს დირექტორი

ნატო სლეპაკოვა, თარჯიმანი, თავისუფლების მოედანი

დავით ცვარიანი - მუზეოლოგი, კომპოზიტორი

ანა გელაშვილი - სამოქალაქო აქტივისტი (ააიპ ლომეკის დამფუძნებელი და დირექტორი)

ვასილ გულეური, საბავშვო მწერალი, მთარგმნელი

მარიამ კიკაჩეიშვილი წიგნის მაღაზია “წიგნები ვაკეში”

ლევან ღოლოძე წიგნის მაღაზია “წიგნები ვაკეში”

თამარ ბულია, მუსიკოსი, თბილისის ვ. სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია

ნანა მეფარიშვილი - არქიტექტორი, კავკასიის უნივერსიტეტისა და ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის მოწვეული ლექტორი

სოფიკო ბაბალაშვილი, აქტივისტი

თამარ გუგულაშვილი, ევროპარლამენტის მწვანეთა პარტიის ყოფილი მრჩეველი

ლელა ჩახაია - განათლების მკვლევარი

თამარ სიხარულიძე, ხელოვნებათმცოდნე

ხათუნა გოგალაძე, ,,ასოციაცია ბიო”

მაია ადუაშვილი, ემიგრანტი, Promote Georgia, ამსტერდამი.

მარიამ ნოზაძე, პოლიტიკური მრჩეველი, ბრიუსელი.

ეკატერინე კერესელიძე - ემიგრანტი,ბელგიაში არსებული არასამთავრობო ორგანიზაცია Promote Georgia-ს თანადამფუძნებელი, ბელგიის სააპელაციო სასამართლოს (უცხოელთა სასამართლო საბჭოს) თანამშრომელი.

გოჩა გიორგაძე - ემიგრანტი

მანანა გრიგოლავა, მასწავლებელი

ნინო ტყებუჩავა, მასწავლებელი

ქეთინო მერებაშვილი, გეოგრაფიის მასწავლებელი

გიტა თვალაბეიშვილი, მასწავლებელი

მანუშაკ მკრტიჩიანი, მასწავლებელი

გიორგი ლიპარიშვილი - მოსწავლებელი

მზია იაკობაძე (კახაძე) - მასწავლებელი

ორგანიზაციები:

ჯგუფი „დაიტოვე“

ჯგუფი „წინაპრები“

ჯგუფი 26

ინიციატივა “კულტურა დემოკრატიისთვის” “Culture For Democracy”

განათლების პოლიტიკის ცენტრი

სამოქალაქო მოძრაობა “ტალღა”

საქართველოს კინოს ინსტიტუტი

საქართველოს პენ ცენტრი

ააიპ ICOM საქართველო

ააიპ ლურჯი ფარის საქართველოს ეროვნული კომიტეტი

ფილმწარმოების კომპანია კინო ელვა /Kino Elva

ააიპ “სამოქალაქო ინტეგრაციისა და ეროვნებათშორისი ურთიერთობების ცენტრი

ააიპ “ქართული სახლი”

ყაზბეგში დაფუძნებული - ააიპ ლომეკი

ააიპ “ღია სივრცე ვიზუალური და საშემსრულებლო ხელოვნების ცენტრი”

კინოწარმოების კომპანია ოპიოდოკი

„ილია ჭავჭავაძის საქველმოქმედო ფონდი“

საზოგადოებრივი და შემოქმედებითი გაერთიანება „ეროვნული იმპერატივი“

კინოხელოვნების ცენტრი პრომეთე

ჟურნალი „ქართული მწერლობა“

გამომცემლობა „ინტელექტი“

გამომცემლობა „ზიარი“

გამომცემლობა „მედუზა“

გამომცემლობა „ზებრა გრუპი“

საქართველოს მუსიკოსთა პროფკავშირი

დოკუმენტური კინოს აასოციაცია / Documentary Association Georgia

განათლების პროფესიული კავშირი

ამერიკის მხარდამჭერთა ლიგა

საქართველოს პარლამენტართა საზოგადოება

დევნილთა და სოციალურად დაუცველთა ორგანიზაცია თანადგომა

საჯარო უწყებათა საზოგადოებრივი მონიტორინგი და მუნიციპალური აქტივობა

საქართველოს განვითარების ფონდი ქადაგი

ახალგაზრდები ევროპული მომავლისთვის

საზოგადოებრივი ინიციატივების ასოციაცია

სამოქალაქო ერთობა

„საინიციატივო ჯგუფი: აირჩიე ევროპა“ და ინიციატივა „კულტურა დემოკრატიისთვის“ მადლობას უხდის ყველა ხელმომწერს, ვისთვისაც საქართველოსთვის ამ კრიტიკულ მომენტში ქვეყნის ევროპული მომავალი და დემოკრატიული არჩევნები უმთავრესი ღირებულებაა. ხელმოწერები გრძელდება, გთხოვთ შემოგვეირთდით“, - აცხადებენ მიმართვის ინიციატორები.

მსოფლიო
ტრამპი, რესპუბლიკური პარტია და 2026 წლის ნოემბერი — საგარეო ომები, ეკონომიკა და ამერიკული ძალის ახალი მოდელი

2026 წლის 3 ნოემბრის შუალედური არჩევნები აშშ-ში ჩვეულებრივ კონგრესის არჩევნებზე მეტ მნიშვნელობას იძენს. დონალდ ტრამპმა თვითონაც სცადა მათი საკუთარი პრეზიდენტობის რეფერენდუმად ქცევა და რესპუბლიკელ ამომრჩევლებს პირდაპირ უთხრა, არჩევნებზე ისე მივიდნენ, თითქოს თავად იყოს ბიულეტენზე. ამდენად, წარმომადგენელთა პალატისა და სენატის კანდიდატებს ნაწილობრივ საკუთარი კამპანიის ნაცვლად ტრამპის მეორე ვადის შედეგების დაცვაც უწევთ.

ამ არჩევნების სპეციფიკა ისაა, რომ ამერიკის საგარეო პოლიტიკა ამჯერად შინაგან პოლიტიკაში ეკონომიკის გავლით შედის. ირანის ომი გადაიქცა ბენზინის ფასად და ინფლაციად; უკრაინის ომი — კითხვად, ვინ უნდა გადაიხადოს ევროპის უსაფრთხოების ფასი; ჩინეთი — წარმოების, ვაჭრობისა და ტექნოლოგიური უპირატესობის საკითხად; ხოლო ევროპა — გამოცდად, დარჩება თუ არა ამერიკული ალიანსების ძველი მოდელი უცვლელი.

ამიტომ ტრამპის საგარეო პოლიტიკის შეფასება მხოლოდ იდეოლოგიური ნიშნებით — „იზოლაციონისტია“ თუ „ინტერვენციონისტი“, „რუსეთისკენაა“ თუ „ევროპისკენ“ — სულ უფრო ნაკლებად ხსნის რეალობას.


არჩევნების საწყისი სურათი

სექტემბრის შუა რიცხვების მონაცემები რესპუბლიკელებისთვის რთულ გარემოს აჩვენებს, თუმცა ეს ჯერ არ ნიშნავს არჩევნების შედეგს.

11–14 სექტემბრის Reuters/Ipsos-ის ეროვნულ კვლევაში ტრამპის საქმიანობას დადებითად 35% აფასებდა. კითხვაზე, კონგრესის არჩევნები დღეს რომ ტარდებოდეს რომელ პარტიას მისცემდნენ ხმას, დემოკრატები იღებდნენ 44%-ს, რესპუბლიკელები — 37%-ს. თავად Reuters ხაზს უსვამს, რომ ასეთი „generic ballot“ შტატებისა და ცალკეული ოლქების შედეგს პირდაპირ ვერ წინასწარმეტყველებს. კვლევაში 1,143 ზრდასრული მონაწილეობდა და ცდომილება დაახლოებით ±3 პროცენტული პუნქტია.

კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია საკითხების სტრუქტურა. აგვისტოს ბოლოს Reuters/Ipsos-ის კვლევაში რეგისტრირებული ამომრჩევლების 47% ცხოვრების ღირებულებას ასახელებდა ხმის მიცემის უმნიშვნელოვანეს ფაქტორად.

ამიტომ რესპუბლიკელებისთვის მთავარი პრობლემა შეიძლება საერთოდ არ იყოს კლასიკური „საგარეო პოლიტიკის“ საკითხი. პრობლემა იწყება მაშინ, როდესაც თეირანი, ჰორმუზის სრუტე ან უკრაინის ომი ამერიკელი ამომრჩევლისთვის გადაიქცევა ბენზინის ფასად, იპოთეკის პროცენტად და სუპერმარკეტის ჩეკად.

წარმომადგენელთა პალატაში რესპუბლიკელებს ვიწრო უმრავლესობა აქვთ, რის გამოც შედარებით მცირე რაოდენობის ოლქიც ძალთა ბალანსს ცვლის. სენატში მათ უფრო ძლიერი საწყისი პოზიცია აქვთ: დემოკრატებს უმრავლესობის მისაღებად ოთხი მანდატის წმინდა მატება სჭირდებათ, თუმცა AP-ის სექტემბრის შეფასებით კონკურენტული რბოლების წრე მნიშვნელოვნად გაფართოვდა.

აქედან გამომდინარე, ერთი და იგივე ეროვნული განწყობა წარმომადგენელთა პალატასა და სენატში აუცილებლად ერთნაირ შედეგს არ იძლევა.


ირანი — ტრამპისთვის ყველაზე პირდაპირი საგარეო-პოლიტიკური კავშირი არჩევნებთან

ირანი ამ არჩევნების საგარეო თემებიდან ყველაზე პირდაპირ არის მიბმული ამერიკელი ამომრჩევლის ჯიბეზე.

აშშ-ისა და ისრაელის დარტყმებით ირანთან მიმდინარე ომი 28 თებერვალს დაიწყო და უკვე თითქმის შვიდი თვეა გრძელდება. 15 სექტემბერს წარმომადგენელთა პალატამ 220–204 ხმით მიიღო War Powers-ის რეზოლუცია პრეზიდენტის სამხედრო ოპერაციების შეზღუდვის მოთხოვნით; ყველა დემოკრატს შვიდი რესპუბლიკელიც შეუერთდა.

ეს პატარა, მაგრამ პოლიტიკურად საინტერესო ბზარია რესპუბლიკურ კოალიციაში.

ტრამპის მოძრაობის ერთ-ერთი ძველი მესიჯი იყო ხანგრძლივი უცხოური ომების შეწყვეტა. სწორედ ამიტომ ირანის ომის გაჭიანურება რესპუბლიკური პარტიის შიგნითაც წარმოშობს წინააღმდეგობას. რესპუბლიკელმა თომას მასიმ თავდაცვის მდივრ პიტ ჰეგსეთის წინააღმდეგ იმპიჩმენტის მუხლებიც კი წარადგინა, ამტკიცებს რა, რომ ირანთან სამხედრო მოქმედებები კონგრესის სათანადო სანქციის გარეშე მიმდინარეობს.

საზოგადოებრივი აზრის მონაცემებიც მნიშვნელოვანია. Reuters/Ipsos-ის 21–24 აგვისტოს კვლევაში ირანის წინააღმდეგ აშშ-ის სამხედრო მოქმედებებს 31% უჭერდა მხარს. რესპუბლიკელთა შორის მხარდაჭერა კვლავ ბევრად მაღალი იყო — 69%, მაგრამ მარტის 77%-დან შემცირებული. გამოკითხულთა 83% ელოდა, რომ ამერიკული სამხედრო ჩართულობა ხანგრძლივი იქნებოდა.

მაგრამ რეალური საარჩევნო დამაკავშირებელი რგოლი ნავთობია.

სექტემბერში Brent-ის ფასი ისევ 100 დოლარს ასცდა, ხოლო აშშ-ში დიზელის საშუალო ფასი Reuters-ის მონაცემებით პირველად გადასცდა 6 დოლარს გალონზე. აგვისტოში სამომხმარებლო ინფლაციამ წლიურ 3.4%-ს მიაღწია; ბენზინი ერთ თვეში 3.9%-ით გაძვირდა, რეალური საშუალო საათობრივი შემოსავალი კი წლიურ ჭრილში შემცირდა.

ამიტომ ირანის ომის პოლიტიკური მნიშვნელობა ასეთი ჯაჭვით იკითხება:

ომი → ნავთობის მიწოდების რისკი → საწვავის გაძვირება → ინფლაცია → საპროცენტო განაკვეთები → ოჯახების ხარჯები → არჩევნები.

სწორედ ამიტომ ირანი დღეს ტრამპისთვის გაცილებით უფრო უშუალო შიდა პოლიტიკური ფაქტორია, ვიდრე უკრაინა.


რუსეთი–უკრაინა — ტრამპის პოლიტიკა უფრო ტრანზაქციულია, ვიდრე უბრალოდ „პრორუსული“ ან „პრო-უკრაინული“

ტრამპის უკრაინასთან დამოკიდებულების აღწერა მხოლოდ სიტყვებით „უკრაინის წინააღმდეგია“ ან „რუსეთის მხარესაა“ მიმდინარე პოლიტიკას ზედმეტად ამარტივებს.

2026 წლის სურათი უფრო რთულია.

ერთი მხრივ, ტრამპი მკვეთრად ცდილობს ამერიკის ფინანსური ტვირთის შემცირებას. 3 სექტემბერს მან განაცხადა, რომ ევროპელებისგან წარსულში უკრაინისთვის მიწოდებული ამერიკული იარაღისა და დახმარების კომპენსაციის მოთხოვნას აპირებს და ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ამერიკულ შეიარაღებას პირველ რიგში აშშ-ის მარაგებისთვის ინახავს.

მეორე მხრივ, ადმინისტრაცია სრულად არ გადასულა რუსეთის მიმართ დათმობის პოლიტიკაზე. ტრამპი მხარს უჭერს ახალ სანქციურ კანონპროექტს, რომელიც რუსეთის ენერგეტიკულ და თავდაცვის სექტორებს ეხება და შესაძლებელს ხდის დამატებითი ეკონომიკური ზეწოლის გამოყენებას იმ ქვეყნებზეც, რომლებიც რუსულ ენერგიას ყიდულობენ. კანონპროექტმა სენატი 86–11 ხმით გაიარა.

ამავე დროს ვაშინგტონი მოსკოვთან და კიევთან მოლაპარაკების არხებს ინარჩუნებს. სექტემბერში სტივ უიტკოფმა და ჯარედ კუშნერმა პუტინთან შეხვედრის შემდეგ კიევშიც გამართეს მოლაპარაკებები; მნიშვნელოვანი გარღვევა არ დაფიქსირებულა.

ამ ყველაფრიდან ტრამპის მოდელი დაახლოებით ასე გამოიყურება:

ომის სწრაფი სამხედრო მოგება აშშ-ის რესურსებით — არა; უკრაინის მთლიანად მიტოვება — ასევე არა; მთავარი მიზანი არის ამერიკული პირდაპირი ფინანსური ტვირთის ევროპაზე გადატანა, რუსეთზე ეკონომიკური ბერკეტის დატოვება და შეთანხმების მოძებნა.

ეს არის უფრო ტრანზაქციული ძალთა პოლიტიკა, ვიდრე ბაიდენის პერიოდის ფორმულა — „უკრაინას იმდენ ხანს დავეხმარებით, რამდენიც დასჭირდება“.

არჩევნების თვალსაზრისით ამას რესპუბლიკელებისთვის საინტერესო თვისება აქვს: უკრაინა დღეს ნაკლებად აჩენს ისეთ უშუალო სამომხმარებლო ეფექტს, როგორიც ირანი. ამიტომ ტრამპისთვის შესაძლებელია ერთდროულად თქვას: „ევროპამ მეტი უნდა გადაიხადოს“ და მაინც დაუჭიროს მხარი რუსეთის წინააღმდეგ სანქციებს.


ევროპა — პარტნიორიდან თანამგზავრამდე კი არა, პარტნიორიდან „გადამხდელ პარტნიორამდე“

ტრამპის ევროპისადმი პოლიტიკის ცენტრალური სიტყვა ჩემთვის ამ კონტექსტში არა „ანტიევროპიზმი“, არამედ ბერკეტია.

აშშ-ის წინა ადმინისტრაციები NATO-ს ხშირად განიხილავდნენ როგორც ამერიკული გლობალური გავლენის ინსტრუმენტს, რომლის შესანარჩუნებლად თავად ამერიკაც დიდ ხარჯს იღებდა.

ტრამპის მოდელი სხვაგვარ კითხვას სვამს:

თუ ევროპის უსაფრთხოება პირველ რიგში ევროპის ინტერესია, რატომ უნდა გადაიხადოს მისი მთავარი ნაწილი ამერიკელმა გადასახადის გადამხდელმა?

ეს რიტორიკა უკვე კონკრეტულ შედეგში გადაიზარდა. NATO-ს წევრები აშშ-ის ძლიერი ზეწოლის ფონზე შეთანხმდნენ, რომ 2035 წლისთვის თავდაცვასთან დაკავშირებული ხარჯები მშპ-ის 5%-მდე გაზარდონ — 3.5% უშუალოდ სამხედრო საჭიროებებზე და კიდევ 1.5% უსაფრთხოებასთან დაკავშირებულ სფეროებზე. ევროპელმა წევრებმა და კანადამ მხოლოდ 2025 წელს რეალური თავდაცვის ხარჯები დაახლოებით 90 მილიარდი დოლარით გაზარდეს.

აქ მნიშვნელოვანი პარადოქსია.

ტრამპმა ევროპასთან ურთიერთობა უფრო კონფლიქტური გახადა, მაგრამ ამავე დროს ევროპული სამხედრო ხარჯების ზრდასაც შეუწყო ხელი.

ეს ორი რამ ერთდროულად შეიძლება იყოს ჭეშმარიტი.

ურთიერთობა განსაკუთრებით დაიძაბა ესპანეთთან, რომელმაც NATO-ს ახალი ხარჯვითი მიზანი არ მიიღო. ივლისში ტრამპმა ესპანეთთან ვაჭრობის შეწყვეტის ბრძანებაც კი გამოაცხადა — ნაბიჯი, რომლის განხორციელების იურიდიული და ევროკავშირის საერთო სავაჭრო პოლიტიკასთან თავსებადობის საკითხები დაუყოვნებლივ გაჩნდა.

ასე რომ, ტრამპის ევროპული პოლიტიკის არსი შეიძლება ასე ჩამოვაყალიბოთ:

ამერიკა NATO-დან არ გადის, მაგრამ ალიანსს უფასო ან შეღავათიან უსაფრთხოების სისტემად აღარ აღიქვამს.

ევროპისთვის ეს სტრატეგიულად ძალიან მნიშვნელოვანი ცვლილებაა. ტრამპის შემდეგაც კი ძნელად წარმოსადგენია ევროპა ისევ იმავე დონით დაეყრდნოს ამერიკას, როგორც 2014 წლამდე.

უკრაინის ომმა ეს პროცესი დაიწყო; ტრამპმა კი დააჩქარა.


ჩინეთი — აქ ტრამპის სტრატეგია გაცილებით უფრო გრძელვადიანია

თუ ირანი დღეს საარჩევნო პრობლემა უფროა, ჩინეთი ამერიკის გრძელვადიანი ძალაუფლების საკითხია.

აქ ტრამპის ადმინისტრაციის პოლიტიკაში ოთხი მიმართულება იკვეთება:

ვაჭრობა და ინდუსტრია; ტექნოლოგია და AI; ენერგეტიკა და კრიტიკული ნედლეული; ტაივანი და სამხედრო ბალანსი.

აშშ ცდილობს ჩინეთის სახელმწიფო სუბსიდიებით გაძლიერებულ ექსპორტზე საერთაშორისო ზეწოლა გაზარდოს. სექტემბრის G20-ის შეხვედრაზე ამ პოზიციას ჩინეთის გარდა ყველა მონაწილე ქვეყანა დაეთანხმა — მათ მხარი დაუჭირეს „არასაბაზრო პოლიტიკისა და დისბალანსების“ წინააღმდეგ ზომების აუცილებლობას.

მაგრამ ტრამპის მიდგომა აქაც არა უბრალოდ მუდმივი ესკალაცია, არამედ ზეწოლა + გარიგებაა.

24 სექტემბერს ვაშინგტონში ტრამპისა და სი ძინპინის ახალი შეხვედრა იგეგმება. პარალელურად მხარეები დაახლოებით 30 მილიარდი დოლარის საქონელზე ტარიფების შემცირებას განიხილავენ, მაშინ როცა AI, ნახევარგამტარები, ირანთან ჩინეთის ფინანსური კავშირები და ტაივანი რჩება დაპირისპირების საგნებად.

ტაივანთან დაკავშირებით ადმინისტრაციის საჯარო პოზიცია ისევ შეკავებაზეა აგებული. აშშ-ის უმაღლესი წარმომადგენელი ტაივანში სექტემბერში აცხადებდა, რომ ვაშინგტონი რეგიონში „ხელსაყრელი ძალთა ბალანსის“ შენარჩუნებასა და ტაივანის თავდაცვისუნარიანობის გაძლიერებას აპირებს.

ამიტომ ჩინეთთან მიმართებით ტრამპის პოლიტიკა რუსეთისგან მნიშვნელოვნად განსხვავდება.

რუსეთთან მას სურს ომის ღირებულების შემცირება და გარიგების მოძებნა.

ჩინეთთან კი საკითხი გაცილებით უფრო სტრუქტურულია: ვინ იქნება მომდევნო ათწლეულების წამყვანი ეკონომიკური, ტექნოლოგიური და სამხედრო ძალა.

აქ დემოკრატებსა და რესპუბლიკელებს შორისაც გაცილებით მეტი სტრატეგიული თანხვედრა არსებობს, ვიდრე ირანის ან უკრაინის საკითხებზე.


ოთხი ფრონტი და მათი საარჩევნო ეფექტი

საკითხი ტრამპის ძირითადი მიდგომა არჩევნებთან მთავარი კავშირი
ირანი პირდაპირი სამხედრო ძალა და ზეწოლა ნავთობი, ბენზინი, ინფლაცია, ომის დაღლილობა
უკრაინა/რუსეთი მოლაპარაკება + სანქციები + ხარჯის ევროპაზე გადატანა „რატომ ვიხდით ჩვენ?“
ევროპა/NATO ალიანსის შენარჩუნება, მაგრამ მნიშვნელოვნად მეტი ევროპული დაფინანსება America First-ის ეკონომიკური არგუმენტი
ჩინეთი ტექნოლოგიური, სავაჭრო და სამხედრო შეკავება + პერიოდული გარიგებები სამუშაო ადგილები, წარმოება, AI, გრძელვადიანი ეროვნული უსაფრთხოება

ამ ოთხიდან ირანი ყველაზე უშუალოდ უკავშირდება 2026 წლის არჩევნების ეკონომიკურ გარემოს, ხოლო ჩინეთი — ყველაზე მეტად ამერიკის მომავალი ძალაუფლების სტრუქტურას.

სრულად
გამოკითხვა
თქვენი აზრით, არის თუ არა დღეს ქვეყანაში პოლიტიკური კრიზისი?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის