USD 2.7599
EUR 3.0569
RUB 3.2807
Tbilisi
საქართველოს ეროვნული ბოტანიკური ბაღი - 60 წლის მეგობრობა თანამშრომლებს შორის
Date:  591
პირველი ფოტოს გადაღებიდან ბევრმა წელმა ჩაიარა. ჩაიარა და თან წაიღო უამრავი აღტაცება და გულისწყვეტა, ტკივილი და სიხარული. ჩაიარა და დატოვა თბილი მოგონება, მეგობრობა და სიყვარული.
საკუთარი შრომის ნაყოფის ხილვის ბედნიერება და გასული წლების მონატრება. წლების, როცა ჯერ კიდევ პატარა გოგონები ბოტანიკურ ბაღში პირველად შეხვდნენ ერთმანეთს და მეგობრობას საფუძველი ჩაუყარეს. მეგობრობას, რომელიც მრავალი წელია გრძელდება.
ნანა ყუბანეიშვილი, რომელიც გახლავთ ტროპიკულ მცენარეთა კოლექციის კურატორი და ლია მეტრეველი აგრონომი. ქალბატონები რომლებმაც თავისი წვლილი შეიტანეს ბაღის ისტორიის შექმნაში.
ქალბატონმა ნანა ყუბანეიშვილმა განვლილი გზა გაიხსენა: - ''ბაღში მუშის პოზიციაზე მოვედი. შემდეგ აგრონომად და ლაბორანტად ვმუშაობდი. მეცნიერ-მუშაკად დაწინაურებამ დიდი პერსპექტივების წინაშე დამაყენა და ტროპიკული ორანჟერეა ჩამაბარეს. ძალიან დიდი პასუხისმგებლობა გვქონდა. ვსაზღვრავდით არსებულ საჭიროებებს და გამოწვევებს, რაც ბუნებრივია ჩვენი ენერგიის სრულ მობილიზებას და ცოდნის კიდევ უფრო გაღრმავების ყოველდღიურ საჭიროებას მოითხოვდა.
პრინციპში სხვაგვარად არც შეიძლებოდა, რადგან სკოლის მერხიდან პირდაპირ ბოტანიკურ ბაღში მოვედით, სადაც ჩვენი მნიშვნელობა დავინახეთ. შეგვიყვარდა ჩვენი საქმე და ახლაც, ამდენი წლის შემდეგ ვერ წარმოგვიდგენია რომ სხვა ცხოვრება გაგვევლო.
ამ შრომით შეიქმნა ტროპიკული მცენარეების შესახებ საკმაოდ მოცულობითი წიგნი, რომელშიც არა მხოლოდ ფოტომასალა, არამედ ყველა მცენარის დეტალური აღწერაა მოცემული.
ბოლოს კი მინდა ვთქვა, ბოტანიკურ ბაღში დაწყებული მეგობრობა მთელი ცხოვრება გაგრძელდა და ერთად ბევრი რამ გავიარეთ, ერთმანეთს ვაძლიერებდით. ყველაზე ძვირფასი, რაც მე და ლიას და ბაღის სხვა თანამშრომლებს დღეს გვაქვს - ეს ის ახალგაზრდები არიან, რომლებიც ჩვენთან მოვიდნენ და სიყვარულით ჩაერთვნენ ბაღის მოვლისა და განვითარების საქმეში. ვხედავთ, რომ ისინი ღირსეულად, თავდადებულად შრომობენ და ყოველდღე იმაღლებენ ცოდნას''.
ქალბატონი ლია მეტრეველი: - ''ბაღში მუშის პოზიციაზე მოვედი და ნანაც მაშინ გავიცანი. შემდეგ ლაბორანტი, აგრონომი და ბოლოს მეცნიერ-თანამშრომელი გავხდი. ჩვენი ცხოვრება ერთმანეთს გადაეჯაჭვა. სამუშაო ადგილის ნებისმიერ ცვლილებას, ერთად ვხვდებოდით. ერთმანეთს დავყვებოდით თუნდაც იმ მიზეზის გამო, რომ ერთმანეთის ყველაფერი ვიცოდით. მცენარის მოვლის რომელი მიმართულება იყო ჩვენთვის ძლიერი მხარე. ერთმანეთს ვავსებდით და უმთავრესი, რაც გვაერთიანებდა ბაღის სიყვარული იყო''.
დიახ, ნამდვილად საამაყოა, რომ თბილისის ამ ულამაზეს ადგილს ასეთი შრომისმოყვარე და ნიჭიერი ხალხი უვლის და მუდმივად მის განვითარებაზე ფიქრობს
culture
«Frankfurter Allgemeine Zeitung» (გერმანია): „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება: ტრადიციული სუფრის თავისებურებები“

„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).

გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:

„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.

ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...

ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.

ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.

„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...

ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.

რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.

ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.

მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს  სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.

თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.

See all
Survey
ვინ გაიმარჯვებს რუსეთ - უკრაინის ომში?
Vote
By the way