USD 2.7428
EUR 2.8772
RUB 2.6387
თბილისი
საბრძოლო მოქმედებების შეჯამება უკრაინაში - გიორგი კობერიძე
თარიღი:  269
საბრძოლო მოქმედებების შეჯამება უკრაინაში [19.01.2024]:
- უკრაინელები აქტიურად იყენებენ დრონებს რუსეთის ტერიტორიის დასაბომბად. ბოლო კვირის განმავლობაში იერიში მიტანილ იქნა ბრიანკისა და ლენინგრადის ოლქის ნავთობტერმინალებზე. ბრიანსკის შემთხვევაში ზარალი ხელშესახები და მნიშვნელოვანია. დაიბომბა ტამბოვსკის დენთის საწარმოც. იყო აფეთქება და აალება, თუმცა ზარალის შესახებ ინფორმაცია უცნობია. თითქმის ყოველდღიურ ხასიათს ატარებს იერიშები ყირიმის მიმართულებით, სადაც საჰაერო განგაში როგორც სევასტოპოლის ისე დიდ სანაპირო ქალაქებში განმეორებით ხასიათს ატარებს.
- უკრაინელთა აქტიურობის თვალსაზრისით ყველაზე ცხელი წერტილია დასახლება კრინკი, მდინარე დნეპრის აღმოსავლეთ სანაპიროზე, ხერსონის ოლქში, სადაც რუსებმა აბსოლუტური უპირატესობის პირობებშიც კი ვერ მოახერხეს და ვერ გაანეიტრალეს უკრაინული პლაცდარმი. პრაქტიკულად ყოველი 10 რუსული ტექნიკიდან 2 თუ ბრუნდება უკან - უკრაინული არტილერია, დრონები და ქვეითი ნაწილები ჭაობიან პოზიციებს ძალიან კარგად იცავენ. ეს არის ამ მონაკვეთზე რუსული ძალების გამოფიტვის საუკეთესო ტაქტიკა.
- რუსების აქტიურობის თვალსაზრისით ყველაზე ცხელი მონაკვეთი ავდიივკა და ბახმუტის შემოგარენია. დონეცკის მომიჯნავედ, ავდიივკაზე რუსული ფლანგური შეტევაც გრძელდება და პირდაპირი ურბანული იერიშებიც. გუშინ რუსებმა ავდიივკას აღმოსავლეთ წერტილში შეაღწიეს. საბრძოლო მოქმედებები უშუალოდ ქალაქის პერიმეტრზე, სობორნას ქუჩაზე მიმდინარეობს. ჯერჯერობით მჭიდროდ დასახლებულ ზონებში რუსებს არ შეუღწევიათ.
ავდიივკას ფლანგებზე სიტუაცია უკეთესია. უკრაინელებმა რამდენიმე რუსული მასირებული იერიში მოიგერიეს, დიდი დანაკარგი მიაყენეს მოწინააღმდეგეს და ტყვეების აყვანაც შეძლეს.
ბახმუტის შემოგარენში, ქალაქისგან ჩრდილო-აღმოსავლეთით კი რუსებმა განადგურებული სოფელი ვესელე დაიკავეს. ამ სოფლისათვის ბრძოლა თვეებია გრძელდება.
- ტექნიკის დანაკარგის თვალსაზრისით რუსულ არმიაში მძიმე სიტუაციაა. თითქმის ყველა სახის დაკონსერვებული ტექნიკიდან მოხსნილ იქნა ყველა გამოყენებადი ნაწილი. ამაზე თავად დასავლური მედიაც კი ალაპარაკდა, რომელიც ასეთ დეტალებზე, როგორც წესი, არ საუბრობს ხოლმე. საინტერესოა ისიც, რომ ფრონტის ხაზზე მასიურად გამოჩნდა ისეთი რუსული მძიმე ტექნიკა, რომელსაც დინამიური დაცვაც კი არ უყენია.
- სანამ აშშ-ში შიდა კრიზისი გრძელდება კვლავ აქტიურად აგრძელებს გერმანია უკრაინის შეიარაღებას. მიუხედავად ამისა ფრთოსანი რაკეტა TAURUS-ის გადაცემაზე ჯერ კიდევ არც მომხდარა შეთანხმება.
სამაგიეროდ 40 ფრთოსანი რაკეტა Storm Shadow გადასცა საფრანგეთმა. ზოგადად, საექსპორტოდ გამზადებული Storm Shadow-ბის რაოდენობა იწურება. ალბათ, სამომავლოდ რამდენიმე ათეულის გადაცემა კიდევ იქნება შესაძლებელი და დიდ ბრიტანეთს, საფრანგეთსა და იტალიას კვლავ აქვთ დარჩენილი რეზერვები, მაგრამ მეტწილად ისინი საკუთარი მოხმარებისათვის ინახავენ მათ, სანამ ახალი ტიპის ფრთოსანი რაკეტებით არ ჩაანაცვლებენ მათ. TAURUS-ის გადაცემა რაოდენობრივად უფრო თავისუფლად შეიძლება, მაგრამ გერმანიაში ჯერ კიდევ ვერ მოხდა ამაზე შეთანხმება.
მიუხედავად ამ პროცესებისა ბრიტანული სამხედრო ინდუსტრია საკმაოდ აქტიურად ვითარდება და უკრაინისათვის თავდაცვითი შეიარაღების მიწოდება კვლავ აქტიურად ხდება. ათიათასობით ახალწვეული კვლავ გადის დიდ ბრიტანეთში მომზადებას.
დიდი რაოდენობით სამხედრო და ფინანსურ დახმარებას სწევენ ისეთი პატარა სახელმწიფოები, როგორიც ესტონეთი, ლატვია და ლიეტუვაა.
აქტიური დახმარების პაკეტებით გამოდიან ჩრდილოევროპული ქვეყნებიც, მათ შორის დანია, შვედეთი და ფინეთი.
ბულგარეთის მთავრობის წარმომადგენელმა კი განაცხადა, რომ ქვეყნის სამხედრო ინდუსტრიის დიდი ნაწილი სწორედ უკრაინელთა საჭიროებებზეა მომართული. არადა ბულგარეთი რუსეთთან მიმართებით მეტ-ნაკლებად მეგობრული სახელმწიფო იყო არცთუ დიდი ხნის წინ.
- ორი დღის წინ კალინინგრადის ოლქიდან რუსეთმა პოლონეთის ნაწილზე GPS სიგნალები ჩაახშო. ამით კი საფრთხე შეუქმნა სახმელეთო, საჰაერო და საზღვაო ტრანსპორტს. რუსეთი სხვადასხვა სახით ღიად ცდის დასავლეთს.
- ომის დაწყებიდან დღემდე 2500-მა მაღალი კვალიფიკაციის მეცნიერმა დატოვა რუსეთის ტერიტორია. შემცირებულია არასამხედრო აკადემიური კვლევებიც. ამ გაგებით ქვეყანა ირანსა და ჩრდილოეთ კორეას ჰბაძავს, რომელშიც ტვინების გადინების მიუხედავად მთელს ინტელექტუალურ რესურსს სამხედრო მომართულებით დებენ ხოლმე.
- CNN-ის მიერ დასავლურ დაზვერვაზე დაყრდნობით გამოქვეყნებული ინფორმაციით ომი კიდევ ორიდან ხუთ წლამდე შეიძლება გაგრძელდეს. უკრაინელების დიდი კონტრშეტევა კი შეიძლება 2025 წლამდე არ განხორციელდეს.
ცხადია ეს ყველაფერი ვარაუდი და შეფასებაა. სინამდვილეში კი როგორ შეიცვლება ვითარება წინასწარ ძალიან რთული სათქმელია. მაგრამ ეს ინფორმაცია იმასაც ემსახურება, რომ მოხდეს ფსიქოლოგიური შემზადება დასავლური პოლიტიკოსებისა და საზოგადოებისა, რომ ომის დასრულებას ხანგრძლივი დახმარება დასჭირდება. ამასთან, ესაა სიგნალი რუსეთისათვისაც, რომ დასავლეთი ამ ხნის განმავლობაში მზადაა დაუდგეს უკრაინას გვერდში. რეალურად კი რა იქნება ეს მხოლოდ ფრონტის ხაზზე გახდება ცნობილი.
 
მიყევით ბმულს - გიორგი კობერიძე
მსოფლიო
«Bloomberg» (აშშ): „ევროპა მორიგი ენერგეტიკულ კრიზისის წინაშე დგება: ზამთრის მოახლოების კვალობაზე, გაზზე ფასები მატულობს“

„როგორც ჩანს, წლევანდელი ზამთარი, შარშანდელ თბილთან შედარებით, ამჯერად უფრო ცივი იქნება. უკვე ისე აცივდა, რომ ევროპის გაზსაცავები სწრაფად ცარიელდება“, - ნათქვამია ამერიკული საინფორმაციო-ანალიტიკური სააგენტოს „ბლუმბერგის“ (Bloomberg) მიერ გამოქვეყნებულ სტატიაში სათაურით „ევროპა მორიგი ენერგეტიკულ კრიზისის წინაშე დგება: ზამთრის მოახლოების კვალობაზე, გაზზე ფასები მატულობს“ (ავტორები - ანა შირიაევსკა და პრისცილა აზევედო).

გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:

შარშან ევროპაში უჩვეულოდ თბილი ზამთარი იყო და რუსული გაზის შეწყვეტის მიუხედავად, გაზსაცავებში ჩატვირთული საწვავი ევროპელებმა გაზაფხულამდე იმყოფინეს, პლის გამონახეს დამატებითი ალტერნატიული წყაროებიც... მაგრამ ახლა, როცა პროგნოზით თანდათანობით აცივდება, გაზის ფასები უკვე მატულობს და უკრაინის ტერიტორიაზე გამავალი მილსადენითაც ევროპა გაზს ვეღარ მიიღებს, ექსპერტების თქმით, ენერგეტიკული კრიზისის წინამძღვრები აშკარად ისევ იქმნება. არადა, ევროპა ჯერაც ვერ გამოსულა მთლიანად ორი წლის წინანდელი შოკისაგან, როცა ერთი კუბური მეტრი გაზის ფასი „ცას სწვდებოდა“.

რა თქმა უნდა, გაზის წლევანდელი ფასები 2022 წლის რეკორდულ ფასებზე მცირეა, მაგრამ მატება მაინც საგრძნობია, ანუ მოსახლეობის კეთილდრეობა მცირდება, ცხოვრების დონე ეცემა და მწარმოებელთა კონკურენტუნარიანობა უარესდება.

ზამთრის ყველაზე ცივ თვეებში გაზსაცავები მაშველი რგოლის როლს ასრულებენ, მაგრამ ნოემბრის სიცივეების გამო მოსახლეობაში გაზზე მოთხოვნა სწრაფად გაიზარდა. გარდა ამისა, ევროპაში ქარის ელექტროსადგურები ძირითადად უქმად დგანან, რადგან ქარის სიჩქარე დაბალია. შესაბამისად, მატულობს გაძვირებული გაზის გამოყენება ელექტროენერგიის წარმოებისთვის, რაც ბუნებრივია, ელექტროდენის ფასს ზრდის.

დღეისათვის რუსული გაზით - უკრაინის ტერიტორიაზე გამავალი მილსადენის მეშვეობით -  ევროკავშირის რამდენიმე წევრი ქვეყანა სარგებლობს, მათ შორის სლოვაკეთი და უნგრეთი. უკრაინასა და რუსეთს შორის დადებული სტრანზიტოს შეთანხმების ვადა დეკემბრის ბოლოს იწურება. კიევი აცხადებს, რომ კონტრაქტს აღარ გაახლებს. უნგრეთსა და სლოვაკეთს ენერგეტიკული უზრუნველყოფას საფრთხე ემუქრება.

ცივი ზამთრის გამო ცუდ დღეში ჩავარდება გერმანიაც. 2022 წელს ბერლინმა მიიღო გადაწყვეტილება, რომ გაზი თავისი გაზსაცავებისათვის მსოფლიო ბაზარზე რეკორდული ფასებით ეყიდა, თუმცა ამჟამად სხვა სიტუაციაა. გაზზე მაღალი ფასების გამო ბევრი ქარხანა წარმოებას ამცირებს ან სულაც ჩერდება. გამოდის, რომ მესამე წელია ევროპის უდიდესი ეკონომიკა, ენერგონედლეულის უკმარისობის გამო, ზეწოლას განიცდის.  გერმანიაში კი თუ სიტუაცია გაუარესდება, ეს ნიშნავს, რომ კრიზისის ვირუსი სხვა ქვეყნებსაც გადაედება.  თებერვალში დაგეგმილი ბუნდესტაგის არჩევნები შეიძლება მწვავე ეკონომიკური პრობლემების ფონზე ჩატარდეს.

ცივ ზამთარში ენერგიის დეფიციტი ძნელი გადასატანია, ასეთ სიტუაციებში მოსახლეობისადმი მოწოდებები ხარჯვის შემცირება-დაზოგვაზე საქმეს არ შველის: არსებობს დიდი რისკი იმისა, რომ ევროპელებს ამ ზამთარს ბედი აღარ გაუღიმებთ და ამიტომ იძულებულნი იქნებიან მეტი ძვირადღირებული თხევადი გაზის იმპორტი მოახდინონ, პარალელურად კი აზიის ქვეყნებთან, განსაკუთრებით კი ჩინეთთან მიმართებით კონკურენტუნარიანობაც შეინარჩუნონ, რაც ერთობ რთულ ამოცანას წარმოადგენს.

წყარო: https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-11-23/europe-is-already-facing-its-next-energy-crisis?srnd=phx-politics

სრულად
გამოკითხვა
ვინ გაიმარჯვებს რუსეთ - უკრაინის ომში?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის

მსოფლიოს ისტორიაში, უდიდესი იმპერიები ტერიტორიით(მლნ კვ. კმ): ბრიტანეთი - 35.5 მონღოლეთი - 24.0 რუსეთი - 22.8 ქინგის დინასტია (ჩინეთი) - 14.7 ესპანეთი - 13.7 ხანის დინასტია (ჩინეთი) - 12.5 საფრანგეთი - 11.5 არაბეთი - 11.1 იუანების დინასტია (ჩინეთი) - 11.0 ხიონგნუ - 9.0 ბრაზილია - 8.337 იაპონია - ~8.0 იბერიული კავშირი - 7.1 მინგის დინასტია (ჩინეთი) - 6.5 რაშიდუნების ხალიფატი (არაბეთი) - 6.4 პირველი თურქული სახანო - 6.0 ოქროს ურდო - 6.0 აქემენიანთა ირანი - 5.5 პორტუგალია - 5.5 ტანგის დინასტია (ჩინეთი) - 5.4 მაკედონია - 5.2 ოსმალეთი - 5.2 ჩრდილო იუანის დინასტია (მონღოლეთი) - 5.0 რომის იმპერია - 5.0

Ford, საავტომობილო ბაზრის დომინანტი მაშინ, როდესაც საავტომობილო ბაზარი ჯერ კიდევ ჩამოყალიბების პროცესში იყო, Ford Model T იყო დომინანტი მანქანა. 1916 წლის მონაცემებით, ის მსოფლიოში ყველა ავტომობილის 55%-ს შეადგენდა.

ილია ჭავჭავაძე: "როცა პრუსიამ წაართვა საფრანგეთს ელზასი და ლოტარინგია და პარლამენტში ჩამოვარდა საუბარი მასზედ, თუ რაგვარი მმართველობა მივცეთო ამ ახლად დაჭერილს ქვეყნებს, ბისმარკმა აი, რა სთქვა: ,,ჩვენი საქმე ელზასსა და ლოტარინგიაში თვითმმართველობის განძლიერება უნდა იყოსო. ადგილობრივნი საზოგადოების კრებანი უნდა დავაწყოთო ადგილობრივის მმართველობისთვისაო. ამ კრებათაგან უფრო უკეთ გვეცოდინება იმ ქვეყნების საჭიროება, ვიდრე პრუსიის მოხელეთაგანა. ადგილობრივთა მცხოვრებთაგან ამორჩეულნი და დაყენებულნი მოხელენი ჩვენთვის არავითარს შიშს არ მოასწავებენ. ჩვენგან დანიშნული მოხელე კი მათთვის უცხო კაცი იქნება და ერთი ურიგო რამ ქცევა უცხო კაცისა უკმაყოფილებას ჩამოაგდებს და ეგ მთავრობის განზრახვასა და სურვილს არ ეთანხმება. მე უფრო ისა მგონია, რომ მათგან ამორჩეულნი მოხელენი უფრო ცოტას გვავნებენ, ვიდრე ჩვენივე პრუსიის მოხელენი”. თუ იმისთანა კაცი, როგორც ბისმარკი, რომელიც თავისუფლების დიდი მომხრე მაინდამაინც არ არის, ისე იღვწოდა თვითმმართველობისათვის, მერე იმ ქვეყნების შესახებ, რომელთაც გერმანიის მორჩილება არამც თუ უნდოდათ, არამედ ეთაკილებოდათ, თუ ამისთანა რკინის გულისა და მარჯვენის კაცი, როგორც ბისმარკი, სხვა გზით ვერ ახერხებდა ურჩის ხალხის გულის მოგებას, თუ არ თვითმმართველობის მინიჭებითა, სხვას რაღა ეთქმის."

დედამიწაზე არსებული ცოცხალი არსებებიდან მხოლოდ ადამიანს და კოალას აქვთ თითის ანაბეჭდი

ინდოელი დიასახლისები მსოფლიო ოქროს მარაგის 11% ფლობენ. ეს უფრო მეტია, ვიდრე აშშ-ს, სავალუტო ფონდის, შვეიცარიის და გერმანიის მფლობელობაში არსებული ოქრო, ერთად აღებული.

დადგენილია, რომ სასოფლო-სამეურნეო კულტურათა მოსავლიანობის განმსაზღვრელ კომპლექსურ პირობათა შორის, ერთ-ერთი თესლის ხარისხია. მაღალხარისხოვანი ჯიშიანი თესლი ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორია მოსავლიანობის გასადიდებლად, რაც აგრეთვე დასაბუთებულია ხალხური სიბრძნით "რასაც დასთეს, იმას მოიმკი". - ქართული გენეტიკისა და სელექცია–მეთესლეობის სკოლის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, მეცნიერებათა დოქტორი, აკადემიკოსი პეტრე ნასყიდაშვილი

ებოლა, SARS-ი, ცოფი, MERS-ი, დიდი ალბათობით ახალი კორონავირუსი COVID-19-იც, ყველა ამ ვირუსული დაავადების გავრცელება ღამურას უკავშირდება.

ყველაზე დიდი ეპიდემია კაცობრიობის ისტორიაში იყო ე.წ. "ესპანკა" (H1N1), რომელსაც 1918-1919 წლებში მიახლოებით 100 მილიონი ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა, ანუ დედამიწის მოსახლეობის 5,3 %.

იცით თუ არა, რომ მონაკოს ნაციონალური ორკესტრი უფრო დიდია, ვიდრე ქვეყნის არმია.