,
ამ დროისთვის ქართული თხილის ფასი ადგილობრივ ბაზარზე ხარისხის გათვალისწინებით 5-დან 6.50 ლარის ფარგლებში მერყეობს, რაც შარშანდელთან შედარებით, დაახლოებით, 30%-35%-ით შემცირებული ღირებულებაა. მაგალითისთვის, თუკი გასული წლის იანვარში პირველი ხარისხის თხილი 8-9 ლარი ღირდა, წელს ფასი 6-7 ლარია.
მიზეზად თხილის უმსხვილესი მწარმოებელი ქვეყნის თურქეთის ეროვნული ვალუტა სახელდება, რომელიც გასულ წელს თითქმის 79%-ით გაუფასურდა. როგორც თხილის გადამამუშავებელთა და ექსპორტიორთა ასოციაციაში განმარტავენ, ლირაში ფასი გაუფასურების მიუხედავად არ გაზრდილა, ხოლო იმის გამო, რომ ჩვენ თურქეთის ბაზარზე ვართ დამოკიდებული, რომელიც საერთაშორისო ღირებულებას განსაზღვრავს, ჩაბარების ფასი შემცირდა.
„გაუტეხავი თხილის ჩაბარების ფასი 5-დან 6 ლარის ფარგლებში მერყეობს ხარისხის მიხედვით. შარშანდელთან შედარებით ფასი უფრო ნაკლებია, ეს ყველაფერი გამოწვეულია თურქული ლირის გაუფასურებით. კერძოდ, ლირა გაუფასურდა, ხოლო ლირაში თხილის ფასი არ შეცვლილა, დოლარში ღირებულება უფრო ნაკლები გამოდის, ვიდრე შარშან იყო ანუ საექსპორტო ფასი დოლარში თურქეთში შემცირდა, შესაბამისად, გვიწევს გავყვეთ თურქულ ფასს", - განაცხადა ასოციაციის ხელმძღვანელმა ლევან ქარდავამ.
ფასის შემცირების მიზეზი ასევე გახლავთ თხილის დიდი მოსავალი, საიდანაც უმეტესი ნაწილი ცუდი ხარისხის იყოს. საქართველოს თხილის მწარმოებელთა ასოციაციაში ამბობენ, რომ გასულ წელს მიღებული მოსავლის საერთო რაოდენობიდან, პირველ კატეგორიას მხოლოდ 30% განეკუთვნებოდა. მიზეზებზე საუბრისას ისევ და ისევ აგროწესების გაუთვალისწინებლობა და წვიმიანი სეზონი სახელდება, რის გამოც მოსავლის აღება დაგვიანდა, რამაც ხარისხზე ნეგატიურად იმოქმედა.
გაიზრდება თუ არა თხილის ფასი მომდევნო თვეების განმავლობაში, რთული სათქმელია, თუმცა თხილის ასოციაციაში ამბობენ, რომ ბოლო დღეების განმავლობაში მცირედი ზრდა ფიქსირდება. ასოციაციის აღმასრულებელი დირექტორი გიორგი თოდუა ამბობს, რომ ამ ეტაპზე მოსავლის დიდი ნაწილი 75%-მდე ფაქტობრივად გაყიდულია, ქვეყანას ექსპორტზე გასატანი 15 ათას ტონამდე თხილი დარჩა, რომელიც შედარებით მაღალ ხარისხობრივ კატეგორიას განეკუთვნება.
"55 ათასი ტონა თხილია ექსპორტზე გასული, ეს გახლავთ, დაახლოებით, 315 მლნ ლარი. დღევანდელი მონაცემებით, 15 ათას ტონამდე ჯერ კიდევ არ არის რეალიზაციაში, ინახება ფერმერებთან და საშრობებში. რაც შეეხება ფასს, ბოლო რამდენიმე დღის განმავლობაში მცირედი ზრდაა, 10-20 თეთრით და გაუტეხავი თხილი დღეს ღირს 6 ლარიდან და 6.30 ლარამდე. შარშან ამ დროს, დაახლოებით, 30-35%ით უფრო მეტი იყო ფასი, მაგალითად თხილი რომელიც 6 ღირს დღეს, შარშან ამ დროს 8 ღირდა.
ამის მიზეზია თურქეთის ვალუტის გაუფასურება და ასევე ის, რომ წინა წელთან შედარებით რაოდენობრივად გაიზარდა თხილის მოცულობა, თუმცა სხვადასხვა მიზეზების გამო მხოლოდ 30%-ია პირველი ხარისხის. წინა წელს აგროღონისძიებები სწორად და ზედმიწევნით იყო ჩატარებული, ოპერატიულად აიღეს მოსავალი, წელს უხვი ნალექმაც იმოქმედა, დაგვიანდა აღება და მუშა ხელიც ჭირდა დიდი მოსავლის გამო, ამან გააფუჭა ხარისხი.
მეორე და მესამე ხარისხის თხილი უკვე გაყიდულია, როგორც წესი „ზარმაცი ფერმერების“ მხრიდან ნაადრევად, აგვისტოშივე ხდება თხილის ჩაბარება, ამიტომ შეგვიძლია ვივარაუდოდ რომ ახლა დარჩენილი კარგი ხარისიხს თხილი", - განაცხადა გიორგი თოდუამ.
საქსტატის ბოლო ანგარიშის მიხედვით, რომელიც 2021 წლის საგარეო ვაჭრობას ასახავს, ნათქვამია, რომ 10 უმსხვილესს საექსპორტო საქონლის რეიტინგში თხილს მერვე პოზიცია უჭირავს. სულ გასულ წელს ქვეყანამამ თხილის და სხვა კაკალის ექსპორტისგან 118.3 მლნ დოლარი მიღო, რაც 2020 წელთან შედარებით 25.8%-იანი ზრდაა.
გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მიერ გამოქვეყნებული ბოლო მონაცემების მიხედვით კი 2021 წლის 1 აგვისტოდან 2022 წლის 9 იანვრის ჩათვლით საერთაშორისო ბაზრებზე სულ 17.8 ათასი ტონა თხილი გავიდა, რომლის ღირებულებამ 81.1 მლნ აშშ დოლარი შეადგინა.
საანგარიშო პერიოდში ქართული თხილის ექსპორტი ევროკავშირის ბაზრებიდან იტალიაში (7,424 ტონა), გერმანიაში (3.347 ტონა), ესპანეთში (478 ტონა), ჩეხეთში (445 ტონა), პოლონეთში (357 ტონა), ლიეტუვაში (327 ტონა), საფრანგეთში (314 ტონა), ბულგარეთში (144 ტონა), საბერძნეთში (71 ტონა), ლატვიაში (70 ტონა), ესტონეთში (60 ტონა), ბელგიაში (41 ტონა), უნგრეთში (22 ტონა), ხორვატიაში (20 ტონა) გავიდა.
თხილის მწარმოებელა ასოციაციაში ამბობენ, რომ ქართული თხილის მთავარი სამიზნე დღეისთვის არა გეოგრაფიულად ახალი ბაზრების ათვისება, არამედ არსებულ ბაზრებზე უშუალოდ მწარმოებლებამდე მისვლაა, ამ პროცესში განსაკუთრებული წინსვლა ადგილობრივ მწარმოებლებს იტალიის ბაზარზე აქვთ.
რაც შეეხება საერთაშორისო ფასს, ამ დროისთვის ევროპულ ბაზარზე თხილის ფასი 5.10 ევროა.
ავტომწარმოებლებს ამერიკის შეერთებულ შტატებში გაყიდვების კუთხით შთამბეჭდავი 2025 წელი ჰქონდათ, მიუხედავად ისეთი სერიოზული დაბრკოლებებისა, როგორებიცაა მზარდი ფასები, მაღალი საპროცენტო განაკვეთები და იმპორტირებულ მანქანებსა თუ ნაწილებზე დაწესებული ტარიფები.
წლის დასაწყისში თეთრმა სახლმა აშშ-ში ავტომობილების გაყიდვების 2.4%-იანი ზრდა ხაზგასმით აღნიშნა. მათი განცხადებით, ეს ინდუსტრიის საუკეთესო მაჩვენებელია 2019 წლის შემდეგ და ასევე დასტური იმისა, რომ მათ მიერ დაწესებულმა ტარიფებმა ავტომობილები არ გააძვირა.
ამის გათვალისწინებით, USA TODAY-ის გუნდმა შეისწავლა წამყვანი ავტომწარმოებლების გაყიდვების უახლესი ანგარიშები, რათა გაერკვია, ვის ჰქონდა საუკეთესო 2025 წელი ავტომობილების გაყიდვების კუთხით.
გთავაზობთ 10 ყველაზე გაყიდვად ავტობრენდს იმ მწარმოებლებს შორის, რომლებმაც 2025 წლის გაყიდვების სრული მონაცემები უკვე გამოაქვეყნეს:
2025 წელს "ჯენერალ მოტორსმა" (General Motors) 2.85 მილიონი ავტომობილი გაყიდა, ყველაზე გაყიდვადი მოდელები კი Chevrolet Silverado და GMC Sierra იყო. გამოქვეყნებულ პრესრელიზში კომპანიამ განაცხადა, რომ ის უკვე ზედიზედ მეექვსე წელია, ამერიკის ლიდერია სრული ზომის პიკაპების ბაზარზე, სადაც Silverado-მ და Sierra-მ ბოლო 20 წლის განმავლობაში საუკეთესო ჯამური გაყიდვები დააფიქსირეს.
რეიტინგში მეორე ადგილზეა "ტოიოტა" (Toyota) 2.5 მილიონი გაყიდული ერთეულით, საიდანაც ყველაზე პოპულარული მოდელი RAV4 იყო. როგორც კომპანიის ვიცე-პრეზიდენტმა აღნიშნა, იაპონური კომპანია "მადლიერია გასულ წელს ტოიოტას მომხმარებლების მზარდი გამოხმაურებისთვის, რაც ხელმისაწვდომობისა და არჩევანის მრავალფეროვნებისადმი, კომპანიის ღრმა ერთგულებას ასახავს".
მესამე ადგილს 2.1 მილიონი გაყიდვით "ფორდი" (Ford) იკავებს. ყველაზე პოპულარული ავტომობილი კი F-სერია იყო. "ფორდის" განცხადებით, მათი ბაზრის წილი წლის განმავლობაში 0.6 პროცენტული პუნქტით გაიზარდა და 13.2%-ს მიაღწია, რაც მომხმარებელთა ფართო წრისთვის "ფორდის” მიზიდულობამ განაპირობა, კომპლექტაციებისა და ძრავების მრავალფეროვანი არჩევანის ხარჯზე".
ყველაზე პოპულარულ საავტომობილო ბრენდებს შორის მეოთხე ადგილზე "ტესლაა" (Tesla). მან 2025 წელს 1.6 მილიონი ავტომობილი გაყიდა, ყველაზე გაყიდვადი მოდელი კი Model Y იყო. ინვესტორებისთვის გაკეთებულ განცხადებაში Tesla-მ აღნიშნა, რომ კომპანიამ 2025 წელს 434 ათასი ავტომობილი აწარმოვა და 14.2 გიგავატ/საათი მოცულობის ენერგიის შემნახველი სისტემები დაამონტაჟა, რაც რეკორდული მაჩვენებელია".
მეხუთე ადგილზე 1.4 მილიონი გაყიდვით "ჰონდა" (Honda) და მისი CR-V არიან. "ჰონდამ" პრესრელიზში განაცხადა, რომ 2025 წელი იყო "მათთვის საუკეთესო, 2021-ის შემდეგ, 0.5%-იანი წლიური ზრდით". კომპანიის თქმით, გაყიდვების ზრდა მიღწეულ იქნა "მიუხედავად ბაზრის პირობების ცვლილებისა და მიკროჩიპების დეფიციტისა, რამაც მე-4 კვარტალში მარაგების შემცირება გამოიწვია".
1.2-მილიონიანი გაყიდვები დააფიქსირა "სტელანტისმა" (Stellantis). მისი ყველაზე გაყიდვადი მანქანა კი Ram-ის სერიის მსუბუქი პიკაპი იყო. როგორც კომპანიამ განაცხადა, კვარტალურმა გაყიდვებმა და ბაზრის წილის ზრდამ აჩვენა, რომ აშშ-ში ბიზნესის გადატვირთვისთვის Stellantis-ი სწორ ნაბიჯებს დგამს.
ასევე საუკეთესო ხუთეულის მიღმა, მე-7 ადგილზე რჩება "ნისანი" (Nissan), 926 ათასი გაყიდვით და ბესტსელერი მოდელით - Nissan Rogue. "ნისანმა" პრესრელიზში აღნიშნა, რომ "კალენდარული წლის განმავლობაში გამორჩეული შედეგები აჩვენეს მისმა Kicks და Pathfinder ყველგანმავლებმა; რომელთა გაყიდვებმაც, თითოეულის ბაზარზე გამოჩენის შემდეგ, რეკორდულ მოცულობას მიაღწია.
"ჰიუნდაიმ" (Hyundai) 2025 წელს აშშ-ში 901 ათასი მანქანა გაყიდა. მათი ყველაზე გაყიდვადი მოდელი Tucson იყო. Hyundai-ს პრეზიდენტმა და აღმასრულებელმა დირექტორმა, განაცხადა, რომ კომპანია ზედიზედ მეხუთე წელია, რეკორდულ საცალო გაყიდვებს აფიქსირებს.
"კია" (Kia) და მისი Sportage ათეულში რჩებიან, გასულ წელს გაყიდული 852 ათასი ავტომობილით. პრესრელიზში "კიამ" აღნიშნა, რომ "საცალო გაყიდვები ზედიზედ მერვე წელია იზრდება.
ბოლო ადგილი "ფოლკსვაგენს" (Volkswagen) უკავია, აშშ-ში თითქმის 330 ათასი გაყიდვით. მათი ყველაზე გაყიდვადი ავტომობილი Volkswagen Tiguan იყო. მიუხედავად იმისა, რომ ბრენდი ათეულში მოხვდა, "ფოლკსვაგენმა" პრესრელიზში განაცხადა, რომ 2025 წლის მეოთხე კვარტალის გაყიდვები 2024 წლის იმავე პერიოდთან შედარებით, 19.8%-ით შემცირდა. კომპანიის ცნობით, მათ წელი 13%-იანი კლებით დაასრულეს.
შეიძლება ითქვას, რომ 2025 წელი ამერიკულ ავტობაზარზე სტაბილურობისა და "პრაგმატული არჩევანის" წელი იყო. მძღოლებმა უარი თქვეს ექსპერიმენტებზე და არჩევანი ნაცად, საიმედო ბრენდებსა და პრაქტიკულ ქროსოვერებზე შეაჩერეს. 2026 წლისთვის ექსპერტები ვარაუდობენ, რომ ჰიბრიდულ ავტომობილებზე მოთხოვნა კიდევ უფრო გაიზრდება, ხოლო ავტომწარმოებლებს, კონკურენციის შესანარჩუნებლად, ფასების პოლიტიკის გადახედვა მოუწევთ.
წყარო:https://bm.ge/n
