USD 2.7428
EUR 2.8772
RUB 2.6387
თბილისი
რა ვითარებაა ამ დროისთვის უკრაინაში - გიორგი კობერიძე
თარიღი:  634
2023 წლის 19-20 აგვისტოს შეჯამება უკრაინაში:
- გადაწყვეტილება მიღებულია - აშშ-მ მწვანე შუქი აანთო, დანია და ნიდერლანდები უკრაინას ჯამში 43 ერთეულ F-16 მრავალფუნქციურ გამანადგურებელს გადასცემს. მიწოდება ერთიანად ვერ მოხდება და ეტაპობრივად განხორციელდება. მაგრამ ეს მხოლოდ დასაწყისია. 4600-ზე მეტი F16-ია წარმოებული, რაც ნიშნავს რომ მათი უკრაინისათვის გადაცემის დიდი პოტენციალი არსებობს.
- შვედეთი უკრაინას CV90 საბრძოლო მანქანების წარმოებაში დაეხმარება უკრაინას, ხოლო გერმანია სხვადასხვა ტექნიკის სარემონტო სამუშაოების გაწევაში უზრუნველყოფს. რეალურად, უკრაინას ბევრი ქარხანა და საწარმო ისეთ ადგილას აქვს, რომელსაც ვერ მისწვდება რუსეთი. ამ მხრივ კვლავ მნიშვნელოვანია პოლონეთიც. ეს იმაზე დიდი სტრატეგიული სიღრმეა, ვიდრე ერთი შეხედვით ჩანს.
- დრონებით დაიბომბა რუსეთი, კურსკის რკინიგზის სადგურის ტერიტორია და ბელგოროდის გარეუბნის ინდუსტრიული წერტილი.
- დონეცკის ოლქში, ველიკა ნოვოსილკას სამხრეთით, ახლადგათავისუფლებულ უროჟაინეზე რუსებმა შეტევის წარმოება სცადეს. შეტევა ჩავარდა უროჟაინეს მისადგომებამდეც კი. შეტევა შეტევისათვის იერიშის ყველაზე უგუნური ფორმაა. უკრაინელები აგრძელებენ საბრძოლო მოქმედებებს დასახლების სამხრეთით, სტარომლინივკასა და ბაჟანიეს მიმართულებით.
- ხარკივის ოლქში, უკრაინელებმა კუპიანსკის ევაკუაცია დაიწყეს. მიზანი მოსახლეობის დაბომბვებისაგან გარიდებაა. საბრძოლო მოქმედებები ქალაქიდან 8 კილომეტრში და მდინარე ოსკილის დასავლეთ სანაპიროზე მიმდინარეობს (კუპიანსკი აღმოსავლეთითაა და მას საფრთხე ნაკლებად ემუქრება). სამხედრო კომენტატორებს უკვირთ რუსული დაწოლა ამ მიმართულებაზე, მით უფრო რომ წინსვლას პრაქტიკულად არ აქვთ. მათ რიგებში მსხვერპლი ძალიან დიდია ხოლო შეტევის ამოცანა ძალიან ბუნდოვანია გარდა იმისა, რომ უკრაინელების ყურადღება ამ სექტორზე რჩება.
- მას შემდეგ რაც რუსებმა ჩერნიჰივის დრამის თეატრი დაბომბეს და მშვიდობიანი მოსახლეობა (მათ შორის ბავშვები) დახოცეს, აცხადებენ, რომ შენობაში დრონების გამოფენა იყო და ამიტომაც მიიტანეს მასზე იერიში.
- რუსეთში იმ მოქალაქეთა გაწვევაც დაიწყო, რომელთაც რუსული პასპორტი დაჩქარებული წესით სულ ახლახან აიღეს. საბოლოო ჯამში, რუსული სახელმწიფო მაინც ისეა მოწყობილი რომ მდიდარი ეთნიკური რუსები ომს თავს არიდებენ, ეთნიკურად არარუსული მოქალაქეები კი უფრო მასობრივად ხვდებიან და კვდებიან ფრონტზე.
- როდესაც პრეზიდენტ ზელენსკის ჰკითხეს ხომ არ აპირებს ტერიტორიები გაცვალოს რაიმეს სანაცვლოდ, მან განაცხადა, რომ დიახ, ის მზადაა ბელგოროდი [ქალაქი რუსეთში] გაცვალოს ნატოს სანაცვლოდ. სხვაგვარ კომპრომისზე ის უარს აცხადებს.
- Foreign Affairs-ში დაიბეჭდა კარნეგის რუსეთის ევრაზიული ცენტრის მკვლევარის, ტატიანა სტანოვაიას წერილი. იგი ამბობს, რომ რუსეთში პოლიტიკური სიტუაცია სწრაფად იცვლება: პოლიტიკური ძალაუფლება და ზეგავლენები რადიკალ აგრესიულ ფრთას უვარდება, ხოლო პუტინის ძველი გვარდია გვერდით ჩოჩდება. იმ ფონზე რომ ძველ გვარდიას ადეკვატურობა დაკარგული აქვს და ომს ძველი მეთოდებით წარმართავს, ახალი, რადიკალური ფრთის მიზანი უკრაინისათვის ომის გამოცხადება და მთელი ეკონომიკის სამხედრო სფეროსკენ მიმართვაა. ისინი იმაზე მეტად არიან დასავლეთის და უკრაინის მოძულეები, ვიდრე პუტინის ძველი გვარდია. უშიშროების სამსახურების რადიკალები რეალურ ზეგავლენას პოვებენ პუტინზე, ხოლო ისეთი ადამიანები, როგორიც მედვედევია გვერდზე შეიძლება იქნას გადაწეული, მიუხედავად იმისა, რომ ისიც რადიკალების რიგებში ცდილობს ჩაწერას და მუდმივად ბირთვული იარაღით იმუქრება (ოცდაათზე მეტი მუქარა განახორციელა მან). ახალი რადიკალური ფრთა საბჭოთა და ნაცისტური რეპრესიების მომხრეა და ქვეყნის მართვის ტოტალიტარული წესის მხარდამჭერია. ეს კი წმენდის გაგრძელებასა და შიდა დაპირისპირებებს გულისხმობს. ამ ფონზე, აღნიშნავს სტატიის ავტორი, მოსახლეობაშიც შეიცვალა განწყობები. თუკი აქამდე რუსეთში ცდილობდნენ რომ ომისგან შორს დაეჭირათ თავი, ახლა უკვე პოზიციის არჩევა სავალდებულო გახდა. დეკლარირებულად პუტინისა და ომის მხარდაჭერა კვლავ მაღალია, მაგრამ ის ფაქტია საგანგაშო, რომ მოსახლეობის შიგნითაც შეიმჩნევა რადიკალიზაცია და მათი მხარდამჭერების ზრდა. ანუ რაციონალურ გონზე მეტად ირაციონალური რადიკალიზმი განაგრძობს ზრდას. სამხედრო-პოლიტიკური და მოსახლეობის ეს რადიკალური ჯგუფი პუტინის მეთოდებს არ იწონებს, მით უფრო მას შემდეგ რაც პრიგოჟინმა ამბოხი გაუბედა მას და ამის გამო არ დასჯილა იგი. ანუ, მარტივად რომ ვთქვათ, რადიკალები პუტინს სირბილეში ადანაშაულებენ. საბოლოო ჯამში ამ პროცესმა შეიძლება პუტინის რეჟიმის დამხობა არ გამოიწვიოს, მაგრამ მის ირგვლივ რეალური ძალაუფლება კიდევ უფრო აგრესიულ ფრთას ექნება ხელში აღებული. მეტიც, ხაზს უსვამს ავტორი, პუტინის რეჟიმში პირველად ხდება, რომ რადიკალური დაჯგუფება ზოგიერთ გადაწყვეტილებას თავად იღებს ისე, რომ არ უთანხმებს მას პუტინს. ამ პროცესში ყველაზე მეტად როსგვარდია ძლიერდება, რომელიც ნებისმიერ დროს ე.წ. Kingmaker ანუ ძალაუფლების მთავარი განმსაზღვრელი ხდება. სიტუაცია რუსეთის შიგნით სტაბილური აღარაა, მით უფრო დრონების აქტიური დაბომბვების ფონზე. ამ შემთხვევაში ვინ გაიმარჯვებს რუსეთის სამეფო კარის თამაშებში და რა ბედი ეწევა პუტინის გარემოცვას (ისევე როგორც პუტინს) რთული სათქმელია, მაგრამ რადიკალების ზრდა ომის მიმდინარეობაზე შეიძლება აისახოს - რადიკალებისათვის თავდაცვითი ომი სულაც არაა სასურველი. ეს კი ვაბანკია, რომლიდანაც რა ფორმით გამოვა რუსეთი (და გამოვა თუ არა საერთოდ) არავინ იცის.
მიყევით ბმულს - გიორგი კობერიძე
მსოფლიო
«The Daily Telegraph» (დიდი ბრიტანეთი): „ტრამპმა ისეთი ამერიკა მიიღო, რომელიც რომის იმპერიას ჰგავს დაცემის პერიოდში“

ბრიტანული გაზეთი „დეილი ტელეგრაფი“ (The Daily Telegraph) აქვეყნებს სტატიას სათაურით „ტრამპმა ისეთი ამერიკა მიიღო, რომელიც რომის იმპერიას ჰგავს დაცემის პერიოდში“ (ავტორი - ტიმ სტენლი, ისტორიკოსი, პოლიტიკური მიმომხილველი).

გთავაზობთ პუბლიკაციას მცირე შემოკლებით:

კემბრიჯის უნივერსიტეტის ლექტორი ასეთ ისტორიას ჰყვება: ერთხელ სტუდენტ ქალიშვილისთვის გასაუბრება ჩაუტარებია რომაელ კლასიკოსებზე და, როგორც ხდება ხოლმე, გოგონას ვერაფერი ვერ უთქვამს. ბევრს ეცადა პროფესორი - ხან აქედან მიუდგა, ხან იქიდან, ხან მიანიშნა, მაგრამ ამაოდ. ბოლოს ლექტორი შეევედრა - „მითხარი, საერთოდ რაიმე თუ იცი რომაული სამყაროდან, არაფერმა არ დაგაინტერესა?“. პაუზა. სტუდენტი ფიქრობს და ბოლოს გახარებული ამბობს: „გლადიატორი“. ლექტორს იმედი მიეცა, იქნებ რაიმე ვრცლად იცის გლადიატორებზეო და ჰკითხა: „და რამ დაგაინტერესა „გლადიატორში“ - რომის პოლიტიკამ, კულტურამ, საზოგადოებამ?“. „რასელ ქროუმ“, - უპასუხა გოგონამ. ლექტორს უკანასკნელი იმედი გაუქრა...

გასულ კვირას ლონდონში, კინოთეატრ Imax-ში „გლადიატორი II“-ს ვუყურე. ვფიქრობ, მასში რასელ ქროუ რომ არ თამაშობს, ფილმისთვის ძალიან დიდი დანაკლისია, თუმცა რიდლი სკოტმა თავის ქმნილებაში საკუთარი სათქმელი მაინც თქვა.

კრიტიკოსების ნაწილი აღნიშნავს, რომ სიქველი უფრო ნიჰილისტურია, ვიდრე ორიგინალი, რომელიც ეკრანზე 2000 წელს გამოვიდა. პირველ ფილმში ნათქვამი იყო, რომ მარკ ავრელიუსის - იმპერატორისა და ფილოსოფოსის - რომის იმპერიის გარდაქმნის იდეა იმედიანად გამოიყურებოდა, მაგრამ მისი ვაჟის, იმპერატორ კომოდუსის მმართველობის დროს ყველაფერი წყალში ჩაიყარა. მართალია, გენერალ მაქსიმუს დეციმუს მირიდის მსგავს კარგ ადამიანებს სიტუაციის გამოსწორება შეეძლოთ, მაგრამ, სამწუხაროდ, ვერ მოხერხდა.

ამერიკა, როგორიც 2000 წლის 11 სექტემბრამდე [იგულისხმება მომხდარი ტერაქტების თარიღი] არსებობდა, შეიძლება იმდროინდელ რომად ჩავთვალოთ, როცა იმპერიის ხელისუფლების გეგმები „დიდი იმედების მომცემი“ იყო. ფილმში მარკ ავრელიუსის მმართველობიდან ორი ათეული წლის შემდეგ „გლადიატორი II“-ის სლოგანი გახდა „რომი უნდა დაეცეს“ - იმიტომ, რომ იმპერია შიგნიდან დალპა და გარდაქმნას საჭიროებდა. რომს მართავენ ტყუპი ძმები - იმპერატორები სეპტიმიუს გეტა და სეპტიმუს კარაკალა, ისინი გაუთავებლად ომობენ ბარბაროსებთან და რომის მოსახლეობას სპორტის სასტიკი სახეობით ართობენ, კონსულად კი მაიმუნს ნიშნავენ. იმპერატორების გარემოცვა, თანამედროვე გაგებით, ზელიბერალურია...

დღევანდელი ამერიკელი კონსერვატორები (ჩათვალე - რესპუბლიკელები) თვლიან, რომ ამერიკა ბოლო წლებში ლიბერალური რომის მიერ დაშვებულ შეცდომებს იმეორებს.

ნაციონალისტები მიუთითებენ, რომ ლიბერალურმა რომმა თავშესაფარი მისცა გოთებს (ბარბაროსებს), რომლებმაც საბოლოო ჯამში იმპერია გაძარცვეს და დაანგრიეს; ქრისტიანები რომაელ ლიბერალებს სექსუალურ თავაშვებულობაში ადანაშაულებენ, ხოლო მკაცრი ინდივიდუალისტები - საომარი სულის დაკარგვაში. „რომი დაეცა იმიტომ, რომ რომაელებმა რომაელების გაჩენა და აღზრდა შეწყვიტეს“, - თქვა ამას წინათ ილონ მასკმა ინტერვიუში. ტრადიციულად, მდიდრულ საზოგადოებაში უფრო ცოტა ბავშვი იბადება, რაც ამ საზოგადოების ელიტას აიძულებს სამუშაო ძალის იმპორტი განახორციელოს და დაქირავებულების იმედად იყოს. ამგვარ საზოგადოებაში ცენტრალური ადგილი უჭირავს კულტურული თვითმკვლელობის იდეას. ყველა დროის საზოგადოებებში ხდება ომები და ეპიდემიები, მაგრამ ძლიერებს ყველაფერს უძლებენ, სუსტები კი კრახს განიცდიან.

ამერიკას ერთი მუჭა არისტოკრატიული ოჯახები მართავენ. დონალდ ტრამპს, ისევე როგორც იულიუს კეისარს (ცეზარს), ხელისუფლებაში მოსვლა დიდწილად იმიტომაც სურდა, რომ თავისი ხელშეუხებლობა შეენარჩუნებინა და პატიმრობა თავიდან აეცილებინა. ერთი შეხედვით, თითქოსდა არაკეთილშობილური ქცევაა, მაგრამ ასე აკეთებდნენ ხალხები და პოლიტიკოსები ყველა დროში.

დონალდ ტრამპის ლოზუნგი - „დავუბრუნოთ ამერიკას ძველი დიდება“ - ეხმიანება როგორც მარკ ავრელიუსისა და გენერალ მაქსიმუს დეციმუსის („გლადიატორი - I“) ოცნებას, ასევე მაქსიმუსის ვაჟის ლუციუსის („გლადიატორი II“) სურვილს - რომისათვის ძველი დიდების დაბრუნების შესახებ.

საბოლოო ჯამში, „გლადიატორი II“ არ იძლევა პასუხებს იმ პრობლემებზე, რომლებიც მასშია ნაჩვენები. მართალია, დაგმობილია კოლიზეუმის არენაზე მიმდინარე ბრძოლები, მაგრამ ახლო რაკურსით ვხედავთ გლადიატორების ყველა ტრამვას, შეტაკებაში მიღებულს. რიდლი სკოტი სიქველში კვლავ იმეორებს ინგლისურ-ამერიკულ რწმენას ღმერთივით პიროვნების მიმართ, მაგრამ ხალხის ცხოვრება ნაკლებად არის წარმოჩენილი. ფილმში არსად არავინ ლაპარაკობს მონების მდგომარეობაზე, დევნილ ებრაელებზე თუ ქრისტიანებზე, მთავარ გმირს ლუციუსს არ აქვს შედგენილი გეგმა რომში რესპუბლიკური მმართველობის აღსადგენად. ლუციუსი მხოლოდ დადებითი გმირის როლს ასრულებს, მას ხალხი მაინცდამაინც არ აინტერესებს - იმიტომ, რომ იგი იმპერატორის შთამომავალია.

წყარო: https://www.telegraph.co.uk/news/2024/11/24/trump-america-rome-gladiator-lawfare-concubines/

სრულად
გამოკითხვა
ვინ გაიმარჯვებს რუსეთ - უკრაინის ომში?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის

მსოფლიოს ისტორიაში, უდიდესი იმპერიები ტერიტორიით(მლნ კვ. კმ): ბრიტანეთი - 35.5 მონღოლეთი - 24.0 რუსეთი - 22.8 ქინგის დინასტია (ჩინეთი) - 14.7 ესპანეთი - 13.7 ხანის დინასტია (ჩინეთი) - 12.5 საფრანგეთი - 11.5 არაბეთი - 11.1 იუანების დინასტია (ჩინეთი) - 11.0 ხიონგნუ - 9.0 ბრაზილია - 8.337 იაპონია - ~8.0 იბერიული კავშირი - 7.1 მინგის დინასტია (ჩინეთი) - 6.5 რაშიდუნების ხალიფატი (არაბეთი) - 6.4 პირველი თურქული სახანო - 6.0 ოქროს ურდო - 6.0 აქემენიანთა ირანი - 5.5 პორტუგალია - 5.5 ტანგის დინასტია (ჩინეთი) - 5.4 მაკედონია - 5.2 ოსმალეთი - 5.2 ჩრდილო იუანის დინასტია (მონღოლეთი) - 5.0 რომის იმპერია - 5.0

Ford, საავტომობილო ბაზრის დომინანტი მაშინ, როდესაც საავტომობილო ბაზარი ჯერ კიდევ ჩამოყალიბების პროცესში იყო, Ford Model T იყო დომინანტი მანქანა. 1916 წლის მონაცემებით, ის მსოფლიოში ყველა ავტომობილის 55%-ს შეადგენდა.

ილია ჭავჭავაძე: "როცა პრუსიამ წაართვა საფრანგეთს ელზასი და ლოტარინგია და პარლამენტში ჩამოვარდა საუბარი მასზედ, თუ რაგვარი მმართველობა მივცეთო ამ ახლად დაჭერილს ქვეყნებს, ბისმარკმა აი, რა სთქვა: ,,ჩვენი საქმე ელზასსა და ლოტარინგიაში თვითმმართველობის განძლიერება უნდა იყოსო. ადგილობრივნი საზოგადოების კრებანი უნდა დავაწყოთო ადგილობრივის მმართველობისთვისაო. ამ კრებათაგან უფრო უკეთ გვეცოდინება იმ ქვეყნების საჭიროება, ვიდრე პრუსიის მოხელეთაგანა. ადგილობრივთა მცხოვრებთაგან ამორჩეულნი და დაყენებულნი მოხელენი ჩვენთვის არავითარს შიშს არ მოასწავებენ. ჩვენგან დანიშნული მოხელე კი მათთვის უცხო კაცი იქნება და ერთი ურიგო რამ ქცევა უცხო კაცისა უკმაყოფილებას ჩამოაგდებს და ეგ მთავრობის განზრახვასა და სურვილს არ ეთანხმება. მე უფრო ისა მგონია, რომ მათგან ამორჩეულნი მოხელენი უფრო ცოტას გვავნებენ, ვიდრე ჩვენივე პრუსიის მოხელენი”. თუ იმისთანა კაცი, როგორც ბისმარკი, რომელიც თავისუფლების დიდი მომხრე მაინდამაინც არ არის, ისე იღვწოდა თვითმმართველობისათვის, მერე იმ ქვეყნების შესახებ, რომელთაც გერმანიის მორჩილება არამც თუ უნდოდათ, არამედ ეთაკილებოდათ, თუ ამისთანა რკინის გულისა და მარჯვენის კაცი, როგორც ბისმარკი, სხვა გზით ვერ ახერხებდა ურჩის ხალხის გულის მოგებას, თუ არ თვითმმართველობის მინიჭებითა, სხვას რაღა ეთქმის."

დედამიწაზე არსებული ცოცხალი არსებებიდან მხოლოდ ადამიანს და კოალას აქვთ თითის ანაბეჭდი

ინდოელი დიასახლისები მსოფლიო ოქროს მარაგის 11% ფლობენ. ეს უფრო მეტია, ვიდრე აშშ-ს, სავალუტო ფონდის, შვეიცარიის და გერმანიის მფლობელობაში არსებული ოქრო, ერთად აღებული.

დადგენილია, რომ სასოფლო-სამეურნეო კულტურათა მოსავლიანობის განმსაზღვრელ კომპლექსურ პირობათა შორის, ერთ-ერთი თესლის ხარისხია. მაღალხარისხოვანი ჯიშიანი თესლი ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორია მოსავლიანობის გასადიდებლად, რაც აგრეთვე დასაბუთებულია ხალხური სიბრძნით "რასაც დასთეს, იმას მოიმკი". - ქართული გენეტიკისა და სელექცია–მეთესლეობის სკოლის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, მეცნიერებათა დოქტორი, აკადემიკოსი პეტრე ნასყიდაშვილი

ებოლა, SARS-ი, ცოფი, MERS-ი, დიდი ალბათობით ახალი კორონავირუსი COVID-19-იც, ყველა ამ ვირუსული დაავადების გავრცელება ღამურას უკავშირდება.

ყველაზე დიდი ეპიდემია კაცობრიობის ისტორიაში იყო ე.წ. "ესპანკა" (H1N1), რომელსაც 1918-1919 წლებში მიახლოებით 100 მილიონი ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა, ანუ დედამიწის მოსახლეობის 5,3 %.

იცით თუ არა, რომ მონაკოს ნაციონალური ორკესტრი უფრო დიდია, ვიდრე ქვეყნის არმია.