USD 2.6607
EUR 3.0779
RUB 3.7110
თბილისი
რა ვითარებაა ამ დროისთვის უკრაინაში - გიორგი კობერიძე
თარიღი:  590
2023 წლის 10-11 სექტემბრის შეჯამება უკრაინაში:
- აქტიური საბრძოლო მოქმედებები მიმდინარეობს ქალაქი დონეცკის დასავლეთით. უშუალოდ ქალაქი დონეცკის იმ ტერიტორიაზე, რომელშიც რუსული სამხედრო ნაწილები არიან განთავსებული, თითქმის ყოველდღიური საარტილერიო დარტყმები მიმდინარეობს.
დონეცკის მომიჯნავედ კი, აეროპორტიდან 3 კილომეტრში, უკრაინელები ოპიტნეს უტევენ. რუსები ჩივიან, რომ უკრაინელები კასეტურ ჭურვებს იყენებენო. უკრაინელთა ამ იერიშებს რამდენიმე მიზანი შეიძლება ჰქონდეს. პირველ რიგში უნდა გავიხსენოთ, რომ ეს ავდიივკას მიმართულებაა, შესაბამისად ინიციატივის უკრაინელთა ხელში დაბრუნება კრიტიკულად მნიშვნელოვანია როგორც ფსიქოლოგიურად, ისე ყრუ თავდაცვაში ყოფნიდან გამოსვლისა და რუსული დაწოლის შესამსუბუქებლად. გარდა ამისა დონეცკის აეროპორტის ტერიტორია უმნიშვნელო წერტილი არ არის. ის ზედ ემიჯნება ქალაქს და მის დასაცავად რუსები და მათ მიერ ორგანიზებული სეპარატისტული ძალები დიდი რაოდენობით ცოცხალი ძალის გაწირვაზე არიან თანახმა, მით უფრო რომ დონეცკელი სეპარატისტების მიერ შექმნილი ცრუ საგმირო ეპოსები სწორედ ამ აეროპორტისათვის 2014-15 წლებში ბრძოლას უკავშირდება.
არის სხვა მიზეზიც: აეროპორტის მიმართულებით აქტიურობა რუსებს აიძულებს დაწოლა შეამციროს მარიინკაზეც, რომელიც ქალაქი დონეცკის სამხრეთ-დასავლეთით მდებარეობს.
ზოგადად, შეიძლება ითქვას, რომ უკრაინელებს ავდიივკას მონაკვეთი მთელი ამ ომის განმავლობაში, ისევე როგორც 2014-15 წლებში გამორჩეულად კარგად აქვთ დაცული. ათასობით სამხედრო დაკარგეს რუსებმა ამ სექტორში და ახლა კვლავ უკრაინელები არიან აქტიურები. ფსიქოლოგიურად ეს უკვე დიდი დარტყმაა რუსებისათვის.
- 2014 წელს რუსების მხარს გადასული სამხედრო ჟურნალისტი და სამხედრო დაჯგუფების ლიდერი, ქაღალდზე არსებული რუსული სეპარატისტული წარმონაქმნის, "ნოვოროსიის" გმირი, გენადი დუბოვოი ქალაქ დონეცკში მანქანის დაჯახების შედეგად მოკლეს. ვინ მოკლა ასე ცალსახად არაა ცნობილი. ზოგადად, რუსულ სამხედრო კლანებში, განსაკუთრებით კი 2014 წელს რუსეთის მხარეს გადასულ პირებსა და ახლანდელ ლიდერებს შორის დაპირისპირება ახალი ამბავი არ არის. თუმცა უკრაინული სპეცსამსახურების ხელი დონეცკზეც რომ სწვდება ესეც ნათელია. რუსული ვერსიით დუბოვოი ყვავილებს ყიდულობდა.
- დონეცკის ოლქში, ბახმუტის სამხრეთით, კლიშჩიივკას გასასვლელში ძალიან აქტიური საბრძოლო მოქმედებები მიმდინარეობს. როგორც ჩანს რუსების ერთ-ერთი ბოლო კონტრშეტევას ვადევნებთ თვალს. თითქმის ყველა სახის იარაღსა და დიდი რაოდენობით ცოცხალ ძალას მოუყარეს თავი რკინიგზის გასწვრივ, ნანგრევებზე. როგორც ჩანს მათი პროგრამა მინიმუმი უკრაინელთა მხრიდან დასახლების დაკავების დაბლოკვაა, რადგან მათი პოზიციები შესასვლელ-გასასვლელს ემიჯნება. პროგრამა მაქსიმუმი კი უკრაინელთა დაკავებული პოზიციების ხელახალი ოკუპაცია იქნება.
უკრაინელები ამ მიმართულებაზე ძალიან აუჩქარებლად და დინამიურად მუშაობენ. როგორც პრეზიდენტმა ზელენსკიმ აღნიშნა უკრაინელებს შეუძლიათ სწრაფი წინსვლა, მაგრამ ძალიან გაზრდილი დანაკარგებითო, ეს კი უკრაინის მიზანი არ არის. ზელენსკის პოზიცია რაციონალურია. თუკი რუსეთს კონფეპტუალურდ დონეზეც კი აქვს მზაობა ცოცხალი ძალა დიდი რაოდენობით შესწიროს თუნდაც კლიშჩიივკას ან იგივე ზაპორიჟიას მიმართულებას, უკრაინა საკუთარ კარგად გაწვრთნილ სამხედრო ძალას უფრთხილდება.
კლიშჩიივკას უკრაინელთა მიერ დაკავება ძალიან დიდი დარტყმა იქნება ბახმუტის სამხრეთით მდებარე რუსული პოზიციებისათვის.
- უკრაინაში მყოფმა გერმანელმა ბრიგადის გენერალმა ქრისტიან ფროიდინგმა ღიად განაცხადა, რომ უკრაინის მხარდაჭერა არ შეწყდება და ამის მოლოდინი არავის ჰქონდეს. უკვე გაწერილია რომ საჭიროების შემთხვევაში 2032 წლამდე გაგრძელდება დახმარებაო.
- 2024 წელს ცივი ომის შემდეგ ნატოს ყველაზე დიდი წვრთნები გაიმართება, რომელშიც 40 ათასი სამხედრო, ასობით ხომალდი და თვითმფრინავი მიიღებს მონაწილეობას. მიზანი კოორდინირებულობის ზრდა და თავდაცვის სინქრონიზაციაა.
- პოლონეთი სამხედრო წარმოებას ზრდის, მათ შორის იმ საარტილერიო სისტემების კუთხითაც, რომელსაც უკრაინას აწვდის.
- უკრაინელების დათვლით ახლა უკრაინაში 420 ათასი მხოლოდ რუსი სამხედრო იმყოფება. ამას ემატებიან რუსი პოლიციელები, რუსი სეპარატისტები და რუსეთის მხარეს გადასული ძალები.
- ყველაზე ცხელი წერტილი კვლავ რობოტინეს სამხრეთით მდებარე ნოვოპროკოპივკას თავდაცვის ზღუდის მონაკვეთია. როგორც უკრაინელებს ისე რუსებს ძალიან დიდი რაოდენობით ცოცხალი ძალა ჰყავთ მობილიზებული. ინფორმაცია ორივე მხრიდან ძალიან შეზღუდულია.
- იბომბება ოლეშკის მისადგომებიც, ხერსონის ოლქში, მდინარე დნეპრის აღმოსავლეთით. ამასთან, უკრაინელებსა და რუსებს შორის გრძელდება საარტილერიო დუელები.
- შავ ზღვაში უკრაინელთა მხრიდან ნავთობისა და გაზის მომპოვებელი კოშკურების დაკავება რუსული საზღვაო ძალების მძიმე მდგომარეობაზეც მიუთითებს. ისინი თამამად ვეღარ დაცურავენ უკრაინის მიერ კონტროლირებადი საზღვაო აკვატორიის სიახლოვეს. მათ უკრაინული წყლის დრონებისა და ნეპტუნების - ხომალდსაწინააღმდეგო რაკეტების - ეშინიათ. არადა ამ ფონზე საზღვაო ბლოკადა აქვს რუსეთს გამოცხადებული. ამ ფონზე უკრაინული მობილური ძალები სწრაფად მანევრირებდი სამხედრო კატერებით უფრო თამამად და შეუმჩნევლად მოქმედებენ.
მიყევით ბმულს - გიორგი კობერიძე
საზოგადოება
სურსათის უვნებლობის კამპანიას სკოლა-ლიცეუმი „ლამპარი“ შეუერთდა

თბილისის საჯარო და კერძო სკოლებში 13-18 წლის მოზარდებისთვის სურსათის უვნებლობისა და სამომხმარებლო კულტურის შესახებ ცნობიერების ამაღლების კამპანია ახალ ფაზაში გადადის. ამჯერად, საგანმანათლებლო ვორქშოფების სერიას შპს სკოლა-ლიცეუმი „ლამპარი“ შეუერთდა, სადაც მოსწავლეებისთვის სურსათის უვნებლობის საკითხებზე ინტერაქციული საინფორმაციო სესიები ჩატარდა.

შეხვედრამ მოზარდებში უდიდესი ინტერესი და ჩართულობა გამოიწვია. აღსანიშნავია, რომ „ლამპარის“ სკოლის ადმინისტრაცია აქტიურად უჭერს მხარს სასწავლო პროცესში მსგავსი არაფორმალური განათლების კომპონენტების ინტეგრირებას, რაც მოსწავლეებს პრაქტიკული და ცხოვრებისეული უნარების განვითარებაში ეხმარება.

საგანმანათლებლო ვორქშოფების სერია ჩეხეთის განვითარების სააგენტოს (CzDA) მხარდაჭერით ტარდება.

პროექტის მასშტაბები და გეოგრაფია

სასწავლო პროგრამა, რომელიც სსიპ „გარემოსდაცვითი ინფორმაციისა და განათლების ცენტრის“ მიერ არის შემუშავებული და მხარდაჭერილია საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს მიერ, გასულ წელს პილოტურ რეჟიმში წარმატებით გამოიცადა თბილისის მე-2, მე-16, 32-ე, 173-ე, 143-ე, 117-ე საჯარო და ბაქსვუდის საერთაშორისო სკოლებში.

მოსწავლეთა და ადმინისტრაციის მხრიდან უდიდესი დაინტერესების გამო, პროექტი მიმდინარე წელსაც აქტიურად გრძელდება და მას ახალი საგანმანათლებლო დაწესებულებები უერთდებიან — სკოლა-ლიცეუმ „ლამპართან“ ერთად, სესიები ახლახან ინტერაქციული სამაგიდო თამაშების გამოყენებით №11 საჯარო სკოლაშიც ჩატარდა.

რას მოიცავს სასწავლო პროგრამა?

საგანმანათლებლო ფორმატი 90-წუთიან ინტერაქციულ ვორქშოფებს მოიცავს, რომლებიც მარტივად ერგება სკოლების სასწავლო ბადეს. შეხვედრებს სურსათის უვნებლობის სერტიფიცირებული ტრენერი და ექსპერტი — ვერიკო გულუა უძღვება. პროგრამა 5 პრიორიტეტულ მოდულს აერთიანებს:

  • სისტემური საფუძვლები: სურსათის უვნებლობა, უსაფრთხოება და ხარისხი;
  • პრაქტიკული ჰიგიენა: ჯანმოს (WHO) ხუთი გასაღების პრინციპი ყოველდღიურობაში;
  • მომხმარებლის უფლებები: სურსათის ეტიკეტი და მისი სწორი წაკითხვა;
  • ფარული კომპონენტები: საკვები დანამატები (E-ნომრები) და მოზარდის ჯანმრთელობა;
  • რისკების პრევენცია: სურსათისმიერი დაავადებები და მათგან თავდაცვა.

„სკოლებში ამ აქტივობის დანერგვა სტრატეგიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაბიჯია, რადგან იგი გრძელვადიან პერსპექტივაში ინფორმირებული და გაცნობიერებული საზოგადოების ჩამოყალიბებას ისახავს მიზნად,“ — აცხადებენ სკოლა-ლიცეუმის დირექციაში.

სტრატეგიული მიდგომის ორმაგი ეფექტი:

  1. გაცნობიერებული მომხმარებელი: მოზარდები ადრეული ასაკიდანვე სწავლობენ სურსათის სწორად შერჩევას, ეტიკეტის კითხვასა და ყოველდღიურ ცხოვრებაში ჯანსაღი გადაწყვეტილებების მიღებას.
  2. ცოდნის გამავრცელებლები: ვორქშოფების შედეგად მიღებული ინფორმაციით, თავად მოსწავლეები ხდებიან ახალი ცოდნის „ამბასადორები“ საკუთარ სახლებში, ოჯახის წევრებსა და მეგობრების წრეში. ისინი მიღებულ პრაქტიკულ უნარებს უზიარებენ მშობლებსა და თანატოლებს, რაც მკვეთრად ზრდის სურსათის უვნებლობის კულტურას მთლიანად საზოგადოებაში.

 

სრულად
გამოკითხვა
თქვენი აზრით, არის თუ არა დღეს ქვეყანაში პოლიტიკური კრიზისი?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის