საქართველოს სიყვარულით დამუხტულს ბევრი პროექტი და ოცნება მქონდა. ჩემი მთავარი სურვილი ადამიანების შეცნობა იყო. 1989 წელს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში ბიოტექნოლოგიებზე ჩაბარება გადავწყვიტე, მაგრამ გამოცდები წარუმატებლად გავიარე და არჩევანი სამედიცინო ფაკულტეტზე შევაჩერე: ვიფიქრე, რომ აქ გამოვიცნობდი ადამიანებს. ჩემმა ოჯახმა ჩემი დაიჯერა, რამაც მომცა თავისუფლება. მათი რწმენა დღესაც მაძლევს ძალას. 1990 წელს სამკურნალო ფაკულტეტის სტუდენტი გავხდი. შემდეგ დაიწყო 90-იანი წლები…1995 წელს ჟან ვანიესთან შეხვედრამ ჩემი ცხოვრების გზა რადიკალურად შეცვალა...
საქართველო 25 წლის წინ დავტოვე, 20 წელია, რაც პარიზში ვცხოვრობ. საფრანგეთში თავდაპირველად სამი თვით ჩამოვედი. ინსტიტუტის დამთავების შემდეგ ისევ დავბრუნდი იქ, სადაც ხუთი წელი გავატარე- L’Arche-ში. სირთულეები ბევრი იყო, მაგრამ მე მხოლოდ ის საუკეთესო ადამიანები და მეგობრები შევინარჩუნე, ვისი დახმარებითაც ეს სირთულეები დღეს აღარც მახსოვს.
ამჟამად უფროსი ნევროლოგი ვარ Hôpital Foch-ში. პარიზის საუკეთესო ნევროლოგიურ განყოფილებებში მუშაობამ დიდი გამოცდილება შემძინა ისეთ მიკრო სპეციალიზაციებში, როგორებიც არის : ნერვიული სისტემის დიზიმუნური დაავადებები, მათ შორის გაფანტული სკლეროზი, ვასკულარული ნევროლოგია, ნეიროგემეტიკა და ნეირო მეტაბოლური დაავადებები.
ნევროლოგია ჩემი მთავარი მოწოდებაა. მედიცინას ხომ ადამიანის და ბუნების საიდუმლოებით გამოულევ სამყაროში შეჰყავხარ. ამიტომ ვიცი, რომ მედიცინა ნევროლოგიის მეშვეობით არასოდეს მომწყინდება! მედიცინამ მასწავლა ორი რამ: დაიჯერე სხვისი გამოცდილების, მაგრამ არ დაჯერდე! თუ ეჭვი გაქვს, არ დანებდე! დარწმუნდი, რომ ყველაფერი გააკეთე პაციენტისთვის, რომ მასთან ერთად შეგიძლია დასძლიო დაავადებები. საჭიროა ყოველთვის წინსვლა, ახალის შეცნობა, წყაროს გადამოწმება - ანუ დინამიკა, წონასწორობის ძებნა შენს თავში და სამყაროში, რადგან სიცოცხლე ჰარმონიული მოძრაობა და წინსვლაა, რაც ჩერდება - კვდება...
არასოდეს დანებდეთ ცუდს, უიმედობას, წარუმატებლობას, სულიერ ტკივილს, ფიზიკურ სირთულეებს! გააღვივეთ თქვენში ნიჭი არა სხვისი გამოყენების, არამედ ადამინების დაფასების, მათთან ინტერესების გაზიარების. “იბრძოლეთ” თქვენი ნიჭის გამოვლენისთვის, რათა სიკეთე და სიხარული მოუტანოთ საკუთარ თავს და თქვენი პროფესიით მისცეთ იგივე სხვას!
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.