დაახლოებით 1,5 წლის წინ ქართულ ბაზარზე ხელნაკეთი კანფეტების ახალი ბრენდი, Handy Candy გამოჩნდა. ბრენდი წარმოადგენს იაპონური მეთოდით დამზადებულ ექსკლუზიურ ხელნაკეთ კანფეტს, რომელიც პოპულარულია მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნებში.
ბრენდის მწარმოებელი და მფლობელია კომპანია „ელმორი “, რომელიც თბილისის ბოტანიკური ბაღის მარკეტინგის განყოფილების ყოფილმა უფროსმა გიორგი თარხნიშვილმა დააფუძნა.
„თბილისი პოსტი“ დაინტერესდა ახალი ქართული სტარტაპით და ამ საკითხზე გიორგისთან ინტერვიუ ჩაწერა.
გიორგი დავიწყოთ სულ თავიდან - დაიბადე, გაიზარდე, ისწავლე.
დავიბადე ქ. თბილისში 1989 წელს,როგორც უმეტეს საბჭოთა კავშირში გაზრდილ მშობელს, უნდოდათ ექიმი გამოვსულიყავი, თუმცა 8 წელი სწავლა მიმზიდველად არ გამოიყურებოდა ჩემთვის. კონკრეტულ პროფესიაზე არასოდეს მიოცნებია.
უმაღლესი განათლება მივიღე გრ. რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტში ალმა-მატერი, პროფესია - ბიზნესის ადმინისტრირება.
შენი ბეგრაუნდი სანამ ტკბილ ბიზნესში მოხვდებოდი?
Handy Candy -მდე ბევრ პოზიციაზე მომიწია მუშაობა. ვიყავი ტურისტული კომპანიის მენეჯერის ასისტენტი, სასტუმროს მენეჯერი, ბოლო წლებში თბილისის ბოტანიკურ ბაღში მარკეტინგის მიმართულებას ვხელმძღვანელობდი და ეხლა გავხდი „მეკანფეტე“ (იცინის)
როგორ და რატომ ტკბილი ბიზნესი?
2021 წელს მივლინებაში ვიყავი ესტონეთში საიდანაც ბავშვებისთვის სხვადასხვა ტკბილეულობა ჩამოვიტანე. მხოლოდ გახსნისას მივაქციე ყურადღება რომ ხელნაკეთი კანფეტი ჩამომიტანია. მას მერე კანფეტის გარდა თითქმის ვერაფერზე ვფიქრობდი, თითქმის მყისიერად გადავწყვიტე, რომ უნდა მესწავლა ამ კანფეტის კეთება და საქართველოში საწარმო გამეხსნა. მეუღლესთან ერთად გავემგზავრე ლატვიაში და იქ ვისწავლეთ მსგავსი ტკბილეულის კეთება.
გიორგი უფრო დაწვრილებით იმაზე თუ რა პროდუქციას თავზობს შენი კომპანია მომხმარებელს?
ბრენდი წარმოადგენს იაპონური მეთოდით დამზადებულ ექსკლუზიურ ხელნაკეთ კანფეტს, რომელიც პოპულარულია მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნებში.
ხელნაკეთი კანფეტის მთავარი დადებითი თვისება კანფეტის ძერწვის მოქნილობაა, რაც საშუალებას გვაძლევს კანფეტში ხელით ჩავხატოთ სხვადასხვა ფორმა თუ ნახატი როგორიცაა მარწყვი, ბანანი, ალუბალი, ვაშლი, ციფრები, გული, აბრევიატურები, ბრენდის დასახელებები, მარტივი ლოგო, ქვეყნების დროშები, სმაილები და სხვა ტრენდული მარტივი გრაფიკული ნახაზები.
ხელნაკეთი კანფეტი მზადდება ნატურალური ინგრედიენტების საშუალებით, როგორებიცაა ნატურალური არომატიზატორები და ნატურალური საღებავები. ჩვენი პროდუქტი 100%-იან ბუნებრივ და ეკოლოგიურად სუფთა ინგრედიენტებით იწარმოება და თამამად შემიძლია ვთქვა, რომ ეს არის სუფთა ევროპული ხარისხის პროდუქტი. დამიჯერეთ ეს არ არის მხოლოდ სიტყვები. ჩემთვის უმნიშვნელოვანესია, რომ ქართველმა მომხმარებელმა მიიღოს მართლაც ევროპული დონის პროდუქტი.
საწყისი კაპიტალი ? პირველი ნაბიჯები ტკბილ ბიზნესში ტკბილი იყო თუ როგორც ყველა სტარტაპს ცოტა მომწარო გემოც ქონდა?
თავდაპირველი ინვესტიცია 100 ათას ლარს შეადგენდა და ეს ძირითადად საოჯახო დანაზოგი იყო.
წარმატებამდე მივედი. თავისით არაფერი მოდის. თავიდან ამ ყველაფერს ცოტა მომწარო გემო ქონდა, თუმცა ამ ბიზნესის კეთების და მისი წარმატებულ ბრენდად გადაქცევის ჟინი იმდენად დიდი მოტივატორი იყო ჩემთვის, რომ ამას არ შევუშინებივარ.
მთავარი გამოწვევა გაყიდვები აღმოჩნდა, უფრო კონკრეტულად კი ქსელურ მაღაზიებში შესვლა და დისტრიბუცია. დიდი დრო და ძალისხმევა დაჭირდა ქსელური მაღაზიების კატეგორიის მენეჯერებთან კომუნიკაციას, თუმცა მაინც შევძელით ნიკორაში, ევროპროდუქტში და უნივერსამის ქსელში შესვლა.
დღეს რა მდგომარეობაშია კომპანია. რამდენი თანამშრომელი გყავთ?
თავიდან საოჯახო ბიზნესის სახე ქონდა ყველაფერს, მეუღლესთან ერთად თბილისში მცირე საწარმო გავხსენით, თუმცა ახლა 10-მდე ადამიანი არის დასაქმებული ჩვენს საწარმოში.
თავდაპირველად ვაწარმოებდით თვეში 300-400 კილოგრამ პროდუქტს, ახლა წარმადობა 1000 კილოგრამამდე გვაქვს.
კომპანია მუდმივ განვითარების რეჟიმშია, ჩვენი კლიენტები ძირითადად ქსელური მარკეტებია, ასევე ინდივიდუალური მსხვილი შემკვეთები. ოქტომბერ-ნოემბრის თვეში კომპანიის წარმადობა მაქსიმალურ ზღვარზეა მისული. როგორც ავღნიშნე 10 თანამშრომელი გვყავს, რომლებსაც ღირსეული ანაზღაურება აქვთ.
შენი ბიზნესის მთავარი გამოწვევა და ხვალინდელი გეგმები?
მთავარ გამოწვევად კვლავ გაყიდვების სტაბილურობის მაჩვენებელზე გასვლა რჩება, არ გვსურს ვიყოთ დამოკიდებული ინდივიდუალურ შემკვეთებზე.
პარტნიორ ორგანიზაციასთან ერთად, კომპანია 2024 წელს გეგმავს მოიცვას საქართველოს ქსელური მარკეტების 75% (3500 მდე მაღაზია) და 2024 წლის ბოლოს ჩამოიტანოს საქართველოში პირველი ჩუპაჩუპსის საწარმოო ხაზი.
ჩვენი ძირითადი ორიენტირი არის პროდუქციის ხარისხი და კონკურენტული ფასის შენარჩუნება, ამიტომაც ვფიქრობთ დეკემბრისთვის ჩვენი პროდუქციის ღირებულებას კიდევ უფრო გავაიაფებთ.
დღეს Handy Candy-ის ლოლიპოპების ღირებულება ქსელურ მარკეტებში შეადგენს 1.65 ლარს, რაც შეეხება ხელნაკეთ კანფეტებს, მისი ღირებულება 5.85 ლარია.
რა პრობლემები აქვს ზოგადად ბიზნესს საქართველოში და რის შეცვლას ისურვებდით?
არასტაბილური მომწოდებლები - იქნება ეს ინგრედიენტები თუ შესაფუთი მასალები
ქსელურ მარკეტებთან კომუნიკაცია: ზოგ შემთხვევაში უბრალოდ შეუძლებელია სტარტაპმა მიაღწიოს იმ ადამიანამდე, რომელიც განიხილავს პროდუქციის ქსელში მიღებას ან არ მიღებას.
იმპორტის გადასახადის არალოგიკური გადანაწილება ისეთ სასაქონლო კოდებზე, რომლებიც საქართველოში არ იწარმოება.
რას ურჩევთ დამწყებ ბინესმენებს? რა თვისებები უნდა ქონდეთ და რა უნარ-ჩვევები უნდა განავითარონ მათ?
ძირფესვიანად შეისწავლონ რის გაკეთებას აპირებენ და რა არის ამისთვის საჭირო. როდესაც შეისწავლიან - თავიდან დაიწყონ შესწავლა. ზოგჯერ გგონია, რომ ყველაფერი გაქვს გათვლილი, თუმცა რეალობაში აღმოჩნდება, რომ თითქმის არაფერი გქონია. არასდროს ისე არ იქნება როგორც ფიქრობ, ნუ შეიქმნი გადაჭარბებულ მოლოდინებს.
და ბოლოს ოჯახი?
მყავს მეუღლე და ბიზნეს პარტნიორი, ნათია მამულაშვილი და 3 შვილი (პოტენციური მეკანფეტეები)
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.