USD 2.7599
EUR 3.0569
RUB 3.2807
Тбилиси
განკითხვის დღის საათი კიდევ 20 წამით წინ გადაწიეს
дата:  979

1947 წელს ამერიკულმა ჟურნალმა "Bulletin Of Atomic Scientists" წარმოადგინა საინტერესო პროექტი,სახელად "განკითხვის დღის საათი".ამ პროექტის გარშემო გაერთიანდა ატომური იარაღის შემქმნელთა ჯგუფის რამდენიმე წევრი და "საათის" ისრებიც ამოძრავდნენ.პროექტის არსი შემდგომია–ჩვეულებრივი საათი.საათის ცენტრია XII.დრო შუაღამემდე(24:00) რაც უფრო ახლოსაა მით უფრო იძაბება სიტუაცია მსოფლიოში.ხოლო მომენტი როცა საათის ციფრები თავს მოიყრის თორმეტზე და დაფიქსირდება შუაღამე,ნიშნავს "განკითხვის დღეს",უფრო სწორედ ატომურ აპოკალიფსს.

საათის დროის ფიქსაცია ხდება პერიოდულად კომპეტენტური ადამიანების(განსაკუთრებით აღსანიშნავია ნობელის პრემიის 18 ლაურეატი) შეფასებების გათვალისწინებით.

განვიხილოთ სიტუაცია(დრო საათზე) 1947 წლიდან 2010 წლამდე.

  • 1947 წელი – 11:53 სთ – პროგრამის დასაწყისი.
  • 1949 წელი – 11:57 სთ – საბჭოთა კავშირი ახდენს ატომური იარაღის პირველ გამოცდას.
  • 1953 წელი – 11:58 სთ – აშშ და სსრკ ახდენს თერმობირთვული იარაღის გამოცდას.
  • 1963 წელი – 11:48 სთ – აშშ და სსრკ თანხმდებიან ატომური იარაღის ცდების აკრძალვაზე,
  • 1968 წელი – 11:53 სთ – საფრანგეთი და ჩინეთი ქმნიან საკუთარ ბირთვულ იარაღს.
  • 1969 წელი – 11:50 სთ –აშშ_ს სენატში, რატიფიცირებულ იქნა შეთანხმება ატომური შეიარაღების გაუვრცელებლობის შესახებ.
  • 1974 წელი – 11:51 სთ – ინდოეთი ატარებს ატომური იარაღის გამოცდას.
  • 1981 წელი – 11:56 სთ – ომი ავღანეთში.მდგომარეობის დაძაბვა აშშ_სა და სსრკ_ს შორის.
  • 1990 წელი – 11:50 სთ – ბერლინის კედლის დაცემა,"ცივი ომის" დასასრული და "ხავერდოვანი" რევოლუციების ტალღა აღმოსავლეთ ევროპაში.
  • 1991 წელი – 11:43 სთ – აშშ და რუსეთი თანხმდებიან სტრატეგიული შეიარაღების შემცირების თაობაზე.
  • 1995 წელი – 11:46 სთ – "ტვინების გადინება" პოსტსაბჭოთა სივრციდან.
  • 2007 წელი – 11:55 სთ – ბირთვული პროგრამები ჩრდილოეთ კორეასა და ირანში,გლობალური დათბობის პრობლემის წინა პლანზე წამოწევა.
  • 2010 წელი – 11:54 სთ – აშშ უარს ამბობს აღმოსავლეთ ევროპაში ანტისარაკეტო თავდაცვითი სისტემის განთავსებაზე.

2020 წლის 22 იანვარს,ჟურნალმა „ატომური მეცნიერების ბიულეტენი“ განკითხვის დღის საათის ისრები 20 წამით წინ გადაწია. სიმბოლური საათი  კაცობრიობის განადგურებამდე დარჩენილ დროს ითვლის და ახლა მასზე დაფიქსირებული დროა 23:58:40 საათი. ასე ახლოს შუაღამესთან, რომელიც გლობალურ კატასტროფას ნიშნავს საათი არასოდეს ყოფილა. 

დროის გადაწევის მიზეზებს შორის აშშ-სა და ირანს შორის კონფლიქტის გამო ბირთვული საფრთხის მომატება, საშუალო და მცირე მანძილის რაკეტების ლიკვიდაციისშესახებ შეთანხმების დარღვევა და ჩრდილოეთ კორეის განიარაღების საკითხში პროგრესის არარსებობა სახელდება. 

ამასთან, ჟურნალის ავტორები აღნიშნავენ, რომ გლობალურ კატასტროფასთან მიახლოებას ისიც უწყობს ხელს, რომ მსოფლიო კლიმატის ცვლილებასთან ბრძოლისთვის საკმარისს არ აკეთებს. 

განკითხვის დღის საათზე დროს წელიწადში ერთხელ ცვლიან. 2018 წლიდან საათი აჩვენებდა დროს 23:58:00.

 

культура
«Frankfurter Allgemeine Zeitung» (გერმანია): „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება: ტრადიციული სუფრის თავისებურებები“

„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).

გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:

„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.

ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...

ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.

ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.

„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...

ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.

რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.

ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.

მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს  სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.

თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.

более
голосование
ვინ გაიმარჯვებს რუსეთ - უკრაინის ომში?
голосование
Кстати