USD 2.7599
EUR 3.0569
RUB 3.2807
თბილისი
«ARD-Tagesschau» (გერმანია): „საარჩევნო კამპანია სამხრეთკავკასიურ სახელმწიფოში: ქართული კოშმარი“
თარიღი:  632

გერმანული სამაუწყებლო კომპანიის „არდ“-ის (ARD) ახალი ამბების სამსახურმა „ტაგესშაუმ“ (Tagesschau) თავის ვებ-გვერდზე გამოაქვეყნა სტატია სათაურით „საარჩევნო კამპანია სამხრეთკავკასიურ სახელმწიფოში: ქართული კოშმარი“ (ავტორი - სილვია შტოიბერი).

გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:

პარლამენტის წევრთა ორი მესამედი „ქართული ოცნებიდან“ უნდა იყოს, რომ კონსტიტუციაში ცვლილებები იქნას შეტანილი“ - ასეთია მმართველი პარტიის მიზანი 26 ოქტომბერს დაგეგმილი საპარლამენტო ართევნებისათვის.  ეს გამოაცხადა „ქართული ოცნების დამაარსებელმა და მისმა საპატიო თავმჯდომარემ ბიძინა ივანიშვილმა. მდიდარი ბიზნესმენი ჩრდილიდან გამოდის და პარლამენტის წევრად ამომრჩევლებს საკუთარ კანდიდატურასაც სთავაზობს.

ბიძინა ივანიშვილს განზრახული აქვს ქვეყნის „პოლიტიკური სისტემის ძირფესვიანი განახლება“, რაშიც  ლიბერალური ოპოზიციის აკრძალვა იგულისხმება - „კოლექტიური ნაციონალური მოძრაობის“ სახით. „ნაციონალური მოძრაობა“ წარმოადგენს ყოფილ მმართველ პარტიას, რომელიც ბიძინა ივანიშვილმა 2012 წლის არჩევნების შედეგად ხელისუფლებას ჩამოაშორა და მის ნაცვლად მმართველი პარტია „ქართული ოცნება“ გახდა.

დღეს „ნაციონალური მოძრაობა“ ისეთი სუსტია, როგორც არასდროს: მისი ყოფილი ლიდერი მიხეილ სააკაშვილი დაპატიმრებულია და საკუთარი თავის აჩრდილსღა წარმოადგენს, ხოლო პარტიამ ბოლო 10 წლის განმავლობაში დაშლის რამდენიმე ეტაპი გადაიტანა. ამის მიუხედავად ბიძინა ივანიშვილი ნაცმოძრაობას „ქვეყნის უდიდეს მტერს“ უწოდებს. „მტრების სიაში“ შეტანილია აგრეთვე რამდენიმე პროდასავლური პარტია, არასამთავრობო ორგანიზაციები და თვით პრეზიდენტი სალომე ზურაბიშვილიც, რომელიც ოდესღაც ბიძინა ივანიშვილის გვერდით იდგა, მაგრამ შემდეგ „ქართულ ოცნებას“ დაშორდა და ოპოზიციას ალიანსი შესთავაზა.

„ნიურნბერგის პროცესი“ ოპოზიციისათვის

საპარლამენტო არჩევნები „უსამშობლოო“ ადამიანებისა და „უცხოელი აგენტებისთვის“ „ნიურნბერგის პროცესად“ უნდა გადაიქცეს - ასეთია ბიძინა ივანიშვილის თვალსაზრისი, რომლის რეალიზება მას კონსტიტუციის შეცვლით აქვს განზრახული. ქვეყნის ძირითად კანონში ცვლილების სესატანად კი აუცილებელია საპარლამენტო უმრავლესობის ანუ სადეპუტატო ადგილების ორი მესამედის მოპოვება.

გარდა ამისა, იმ მიზნით, რომ რაც შეიძლება მეტი მიიმხროს ქვეყნის კონსერვატიული მოსახლეობიდან, ბიძინა ივანიშვილი ამომრჩევლებს კიდევ ერთ საკონსტიტუციო ცვლილებას სთავაზობს - ქრისტიანულ-მართლმადიდებლური რელიგიის გამოცხადებას სახელმწიფო რელიგიად. თუმცა ეკლესიის წარმომადგენლებს მილიარდერის შეთავაზებაზე მაინცდამაინც დიდი სიხარული არ გამოუხატავთ - ისინი შიშობენ, რომ თუ ეკლესია სახელმწიფოს ნაწილი გახდება, ხელისუფლება მათ საქმიანობაში ჩაერევა, ამჟამად კი ეკლესიას საკმარისი ავტონომია აქვს. ბიძინა ივანიშვილმა ასევე აღნიშნა, რომ ქრისტიანულ-მართლმადიდებლურ რელიგიას „ქართული იდენტურობის ერთ-ერთ საფუძვლად“ გამოაცხადებს, ქვეყნის ძირითადი კანონით „ოჯახურ ფასეულობებს“  განამტკიცებს, დაიცავს არასრულწლოვანებს და აკრძალავს „ლგბტ“ პროპაგანდას.

გარიგება რუსეთთან?

კიდევ ერთი საბაბი საკონსტიტუციო ცვლილებებისათვის ბიძინა ივანიშვილმა ბუნდოვანი დატოვა: მისი ტქმით, ქვეყნის ტერიტორიული მთლიანობის მშვიდობიანი აღდგენის შემთხვევაში საქართველოს ტერიტორიულ-სახელმწიფოებრივი მოწყობა შეიცვლება ახალ რეალობის შესაბამისად.“

გაჩნდა ვარაუდი, რომ ბიძინა ივანიშვილი შეიძლება რუსეთთან გარიგებაზე დათანხმდეს რამდენიმე თვის განმავლობაში, რომლის შედეგად თბილისი მიიღებს სეპარატისტული რეგიონების - აფხაზეთისა და „სამხრეთ ოსეთის“ გაკონტროლების უფლებას ან შეიქმნება ფედერაცია ორივე რეგიონის შემადგენლობით. სამაგიეროდ საქართველომ უარი უნდა განაცხადოს ტრანსატლანტიკურ ინტეგრაციაზე (რომელიც, სხვათა შორის, კონსტიტუციაშია ჩაწერილი), ანუ ნატოსა და ევროკავშირის წევრობისაკენ სწრაფვაზე. გამოკითხვის თანახმად, რომელიც 2021 წელს ჩატარდა, მოსახლეობის უმრავლესობა უპირველეს მნიშვნელობას ქვეყნის  ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენას ანიჭებს.

„უცხოელი აგენტის სამარცხვინო დამღა“

ბიძინა ივანიშვილს რატომღაც აკვიატებული აქვს აზრი, რომ ჯერ კიდევ ცოცხალი ლიბერალური ოპოზიცია მთლიანად უნდა განადგურდეს: შესაბამისი კანონი „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ უკვე ძალაშია შესული: დაწყებული ორი სექტემბრიდან, ის  არასამთავრობო ორგანიზაციები და მასობრივი მედიის საშუალებები, რომელთა ბიუჯეტი 20%-ით და მეტად უცხოეთიდან ფინანსდება, თუ იუსტიციის სამინისტროში არ დარეგისტრირდებიან, ისინი დიდ ჯარიმას გადაიხდიან (8 ათასი ვეროს ექვივალენტით) და საბოლოო ჯამში იძულებით რეგისტრაცია მაინც მოუწევთ.

ისინი, რომლებიც ნებაყოფლობით დარეგისტრირდებიან, შეიძლება სახელმწიფოს მიერ იიქნენა დაფინანსებულნი. ამ შეთავაზებაზე არასამთავრობო ორგანიზაციები ჯერ-ჯერობით უარს ამბობენ, მათ ხელისუფლებისაგან დამოუკიდებლებად დარჩენა სურთ

ევროკავშირში წევრად მიღების პროცესი შეჩერებულია

არასამთავრობო სექტორისგან განსხვავებით, ბიძინა ივანიშვილმა და მისმა ერთგულმა თანამოაზრეებმა შეძლეს კონტროლი დაემყარებინათ ქვეყნის თითქმის ყველა ძირითად ინსტიტუტზე მმართველობის 12 წლის განმავლობაში. გამოკითხვების შედეგები „ქართული ოცნებისათვის“ ძველებურად კომფორტულია - მოსახლეობის უმეტესობა მმართველ პარტიას მხარს უჭერს, ბევრი ოპოზიციური პარტია კი პრობლემის წინაშე დგას - არავინ იცის, გადალახავენ თუ არა ისინი ხუთპროცენტიან საარჩევნო ბარიერს.

ამიტომაც რიგი პოლიტიკოსები იძულებულნი გახდნენ უარი ეთქვათ თავიანთ ვიწროპარტიულ ინტერესებზე და ბლოკებად გაერთიანებულიყვნენ. გარდა ამისა, მათ ხელი მოაწერეს ქარტიაზე, პრეზიდენტ სალომე ზურაბიშვილის ინიციატივით, რომელიც არჩევნების შემდეგ ქვეყნის ევროპული კურსისაკენ დაბრუნებას ითვალისწინებს (თუ, რა თქმა უნდა, ოპოზიცია გაიმარჯვებს). თავის მხრივ, ევროკავშირმა საქართველოს ბლოკში გაერთიანების პროცესი შეაჩერა - „უცხოური აგეტების“ კანონის მიღების საპასუხოდ.

ხალხზე ზრუნვა თუ პირიქით?

ბიზინა ივანიშვილი ცდილობს ქვეყნის პრობლემები ევროკავშირს დააბრალოს, მაგრამ მოსახლეობის უმეტესობას მაინც მასში გაწვრიანების სურვილი აქვს. საეჭვოა, რომ „ქართული ოცნების“ ანტოევროპული რიტორიკა ამომრჩევლებზე მნიშვნელოვან გავლენას მოახდენს. თუ ამას დავამატებთ იმ რეალობასაც, რომლის მიხედვით, მოსახლეობას დიდი ხნის განმავლობაში აწუხებს სოციალურ-ეკონომიკური პრობლემები - დაბალი ხელფასი, ფასების გაძვირება და ა.შ. (მეშახტეებმა, პროტესტის ნიშნად, პირი ამოიკერეს), მმართველ პარტიას აშკარად პრობლემები ექმნება...

მაგრამ, ისევე როგორც წინა არჩევნების დროს, ბევრი ამომრჩეველი ახლაც იძულებული გახდება  ხმა მმართველ პარტიას მისცეს - სამუშაო ადგილების შენარჩუნების ან საარჩევნო საჩუქრის მიღების მიზნით. ადგილობრივი და უცხოელი დამკვირვებლები უკვე ამჩნევენ, რომ მმართველი პარტია უკვე ცდილობს ძალადობრივი პროვოკაციები მოაწყოს - რაღაც აბსურდულ ბრალდებებს უყენებს ოპოზიციას, რომელსაც, თითქოსდა დასავლეთის დახმარებით, ქვეყანაში გადატრიალების მოწყობა სურს. საქმეში ჩაერია რუსეთის სადაზვერვო სამსახურიც, რომლის განცხადებით, აშშ საქართველოს არჩევნებზე გავლენის მოხდენას ცდილობსო...მოკლედ, საქართველოს წინ რთული კვირეები ელოდება.

წყარო: https://www.tagesschau.de/ausland/europa/georgien-wahlkampf-parlamentswahl-100.html

 

კულტურა
«Frankfurter Allgemeine Zeitung» (გერმანია): „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება: ტრადიციული სუფრის თავისებურებები“

„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).

გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:

„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.

ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...

ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.

ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.

„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...

ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.

რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.

ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.

მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს  სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.

თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.

სრულად
გამოკითხვა
ვინ გაიმარჯვებს რუსეთ - უკრაინის ომში?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის

მსოფლიოს ისტორიაში, უდიდესი იმპერიები ტერიტორიით(მლნ კვ. კმ): ბრიტანეთი - 35.5 მონღოლეთი - 24.0 რუსეთი - 22.8 ქინგის დინასტია (ჩინეთი) - 14.7 ესპანეთი - 13.7 ხანის დინასტია (ჩინეთი) - 12.5 საფრანგეთი - 11.5 არაბეთი - 11.1 იუანების დინასტია (ჩინეთი) - 11.0 ხიონგნუ - 9.0 ბრაზილია - 8.337 იაპონია - ~8.0 იბერიული კავშირი - 7.1 მინგის დინასტია (ჩინეთი) - 6.5 რაშიდუნების ხალიფატი (არაბეთი) - 6.4 პირველი თურქული სახანო - 6.0 ოქროს ურდო - 6.0 აქემენიანთა ირანი - 5.5 პორტუგალია - 5.5 ტანგის დინასტია (ჩინეთი) - 5.4 მაკედონია - 5.2 ოსმალეთი - 5.2 ჩრდილო იუანის დინასტია (მონღოლეთი) - 5.0 რომის იმპერია - 5.0

Ford, საავტომობილო ბაზრის დომინანტი მაშინ, როდესაც საავტომობილო ბაზარი ჯერ კიდევ ჩამოყალიბების პროცესში იყო, Ford Model T იყო დომინანტი მანქანა. 1916 წლის მონაცემებით, ის მსოფლიოში ყველა ავტომობილის 55%-ს შეადგენდა.

ილია ჭავჭავაძე: "როცა პრუსიამ წაართვა საფრანგეთს ელზასი და ლოტარინგია და პარლამენტში ჩამოვარდა საუბარი მასზედ, თუ რაგვარი მმართველობა მივცეთო ამ ახლად დაჭერილს ქვეყნებს, ბისმარკმა აი, რა სთქვა: ,,ჩვენი საქმე ელზასსა და ლოტარინგიაში თვითმმართველობის განძლიერება უნდა იყოსო. ადგილობრივნი საზოგადოების კრებანი უნდა დავაწყოთო ადგილობრივის მმართველობისთვისაო. ამ კრებათაგან უფრო უკეთ გვეცოდინება იმ ქვეყნების საჭიროება, ვიდრე პრუსიის მოხელეთაგანა. ადგილობრივთა მცხოვრებთაგან ამორჩეულნი და დაყენებულნი მოხელენი ჩვენთვის არავითარს შიშს არ მოასწავებენ. ჩვენგან დანიშნული მოხელე კი მათთვის უცხო კაცი იქნება და ერთი ურიგო რამ ქცევა უცხო კაცისა უკმაყოფილებას ჩამოაგდებს და ეგ მთავრობის განზრახვასა და სურვილს არ ეთანხმება. მე უფრო ისა მგონია, რომ მათგან ამორჩეულნი მოხელენი უფრო ცოტას გვავნებენ, ვიდრე ჩვენივე პრუსიის მოხელენი”. თუ იმისთანა კაცი, როგორც ბისმარკი, რომელიც თავისუფლების დიდი მომხრე მაინდამაინც არ არის, ისე იღვწოდა თვითმმართველობისათვის, მერე იმ ქვეყნების შესახებ, რომელთაც გერმანიის მორჩილება არამც თუ უნდოდათ, არამედ ეთაკილებოდათ, თუ ამისთანა რკინის გულისა და მარჯვენის კაცი, როგორც ბისმარკი, სხვა გზით ვერ ახერხებდა ურჩის ხალხის გულის მოგებას, თუ არ თვითმმართველობის მინიჭებითა, სხვას რაღა ეთქმის."

დედამიწაზე არსებული ცოცხალი არსებებიდან მხოლოდ ადამიანს და კოალას აქვთ თითის ანაბეჭდი

ინდოელი დიასახლისები მსოფლიო ოქროს მარაგის 11% ფლობენ. ეს უფრო მეტია, ვიდრე აშშ-ს, სავალუტო ფონდის, შვეიცარიის და გერმანიის მფლობელობაში არსებული ოქრო, ერთად აღებული.

დადგენილია, რომ სასოფლო-სამეურნეო კულტურათა მოსავლიანობის განმსაზღვრელ კომპლექსურ პირობათა შორის, ერთ-ერთი თესლის ხარისხია. მაღალხარისხოვანი ჯიშიანი თესლი ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორია მოსავლიანობის გასადიდებლად, რაც აგრეთვე დასაბუთებულია ხალხური სიბრძნით "რასაც დასთეს, იმას მოიმკი". - ქართული გენეტიკისა და სელექცია–მეთესლეობის სკოლის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, მეცნიერებათა დოქტორი, აკადემიკოსი პეტრე ნასყიდაშვილი

ებოლა, SARS-ი, ცოფი, MERS-ი, დიდი ალბათობით ახალი კორონავირუსი COVID-19-იც, ყველა ამ ვირუსული დაავადების გავრცელება ღამურას უკავშირდება.

ყველაზე დიდი ეპიდემია კაცობრიობის ისტორიაში იყო ე.წ. "ესპანკა" (H1N1), რომელსაც 1918-1919 წლებში მიახლოებით 100 მილიონი ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა, ანუ დედამიწის მოსახლეობის 5,3 %.

იცით თუ არა, რომ მონაკოს ნაციონალური ორკესტრი უფრო დიდია, ვიდრე ქვეყნის არმია.