"ეკონომიკური ზრდით ილუზიაში ვართ და მოგვწონს ეს სიტუაცია“ - ამის შესახებ ბიზნესმენმა თემურ ჭყონიამ BMGTV-ის გადაცემა #წერტილში განაცხადა. ბიზნესმენის აზრით, საქართველოს ეკონომიკა რუსეთ-უკრაინის ომის ხარჯზე იზრდება.
„საქართველოში ეკონომიკის ორნიშნა ზრდის პროცესი ემთხვევა რუსეთ-უკრაინის საშინელ ომის... როდესაც ორ ქვეყანას შორის ომია, მესამე ქვეყანა რომელიც ტერიტორიულად ახლოს მდებარეობს, შეიძლება გამოყენებული იქნას არა მხოლოდ სანქცირებული ტვირთის გატარების ადგილად, არამედ შეიძლება, ჩვეულებრივ ეკონომიკაში მონაწილეობდეს; აქედან გამომდინარე, დარწმუნებული ვარ, რომ ჩვენი ეკონომიკა ომის ხარჯზე იზრდება“, - ასე უპასუხა თემურ ჭყონიამ წამყვანის კითხვას - ძირითადად, რის ხარჯზე გაიზარდა საქართველოს ეკონომიკა 2022 წელს 10.1%-ით.
„მოგეხსენებათ, მიგრანტების რიცხვი გაიზარდა... ასევე, ზოგიერთი ჩვენი თანამოქალაქე გაექცა კონფლიქტს და სხვა ქვეყნებიდან რიცხავენ ფულს. ამ ყველაფერმა ერთად საქართველოს ეკონომიკის წინსვლას შეუწყო ხელი“, - დასძინა ბიზნესმენმა.
ჟურნალისტის დამაზუსტებელ კითხვას - ამ ფაქტორების გათვალისწინებით, რამდენად მდგრადია ეკონომიკური ზრდა - თემურ ჭყონიამ ასეთი პასუხი გასცა:
„ეს ზრდა მდგრადი არ შეიძლება იყოს, რადგან არ შეიძლება ომი დიდხანს გაგრძელდეს. ჩემი აზრით, ომის შემდეგ, ინვესტიციების მთელი ნაკადი, ძირითადად, წავა უკრაინაში; მილიარდობით თანხა სჭირდება უკრაინის აღდგენას - კომპანიების მხარდაჭერის გარდა, ამ ქვეყანას ექნება საერთაშორისო ფინანსური ინსტიტუტების მხარდაჭერა და ეს გამართლებულიც არის“, - თქვა მან.
ბიზნესმენის აზრით, იმისთვის, რომ საქართველოს ეკონომიკამ მაღალი ტემპით ზრდა გააგრძელოს, მნიშვნელოვანია სახელმწიფო ბიუროკრატიამ ეფექტიანად იმუშაოს.
„გადაწყვეტილებების მიღების ტემპი უფრო სწრაფი უნდა იყოს, რადგან ეს განსაზღვრავს ეკონომიკის სწრაფ ზრდას“, - აღნიშნა თემურ ჭყონიამ და სასამართლო სისტემის რეფორმირების მნიშვნელობას კიდევ ერთხელ გაუსვა ხაზი.
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.