შვეიცარიის გერმანულენოვანი გაზეთის „ბლიქის“ (Blick – „ხედვა“) 15 დეკემბერის საკვირაო ნომერში დაბეჭდილია სტატია სათაურით „ყოფილი საფეხბურთო თავდამსხმელი, ახლა კი ულტრამემარჯვენე: მიხეილ ყაველაშვილი, რომელიც შვეიცარიის კლუბებში „გრასჰოპერში“, „ბაზელში“ და „ციურიხში“ თამაშობდა, საქართველოს პრეზიდენტად დანიშნეს“ (ავტორები - მარკო მადერი და ნატალი ცუმკელერი).
გთავაზობთ სტატიას მცირე შემოკლებით:
1997 წელს მიხეილ ყაველაშვილი ბრიტანული „მანჩესტერიდან“ შვეიცარიულ „გრასჰოპერში“ გადმოვიდა. „ქართველი მოვიდა“, - ასეთი სათაურით გამოქვეყნდა ჩვენს გაზეთში იმ დროს ფეხბურთელთან ინტერვიუ. ცოტა მოგვიანებით მეორე პუბლიკაცია და პირველი აჟიოტაჟურ-სკანდალური ფაქტი ახალმოსულის ირგვლივ: „არა ალკოჰოლს!“.
რა მოხდა თვითმფრინავში?
საქმე იმაშია, რომ მსოფლიოს შესარჩევ მატჩში საქართველო პოლონეთთან დამარცხდა (1:4), ფორვარდმა კი არასაკმარისად ითამაშა. „და შინ დაბრუნების დროს თვითმფრინავში ალკოჰოლიც დიდი რაოდენობით გამოიყენეს“, - ამბობდა ნოდარ ანდრიაძე, საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციის მაშინდელი ვიცე-პრეზიდენტი. სკანდალური ფაქტის შედეგი: მიხეილ ყაველაშვილი და კიდევ სამი ფეხბურთელი გაირიცხნენ საქართველოს ეროვნული ნაკრებიდან.
მომხდარი ფაქტიდან 27 წელი გავიდა. იმ პერიოდში თუ გადავიხედავთ, შევამჩნევთ, რომ მიხეილ ყაველაშვილი ეროვნულ ნაკრებში თამაშს მაინც აგრძელებდა. „ჩვენ მხოლოდ რამდენიმე კათხა ლუდი დავლიეთ - იმიტომ, რომ ეს სეზონის ბოლო მატჩი იყო საზაფხულო არდადეგებამდე“, - განაცხადა სპორტსმენმა. თავისი მშობლიური ქვეყნის სახელით იგი 46-ჯერ გამოვიდა, საკლუბო დონეზე კი იზეიმა შვეიცარიის ჩემპიონის ტიტული „გრასჰოპერსის“ შემადგენლობაში 1998 წელს, ხოლო 2000 წელს კი - „ციურიხის“ შემადგენლობაში - შვეიცარიის თასის მფლობელი. მიხეილ ყაველაშვილმა შვეიცარიაში თითქმის 13 წელი გაატარა, თუ არ ჩავთვლით „მაჩესტერში“ მცირე ხნით დაბრუნებას და რუსეთში ექვსთვიან თამაშს.
საპარლამენტო არჩევნები - „გაყალბებულია!?“
დღეს მიხეილ ყაველაშვილი 53 წლისაა, მისი გოლები შვეიცარიაში თითქმის უკვე დავიწყებულია. ყოფილი ფეხბურთელი ამჟამად პოლიტიკოსად არის გადაქცეული და რაც მთავარია, მან სამშობლოში უდიდეს სიმაღლეს მიაღწია - მმართველმა პარტიამ „ქართულმა ოცნებამ“ ექს-ფეხბურთელი ერთხმად წარადგინა პრეზიდენტობის კანდიდატად და შაბათს საარჩევნო კოლეგიის მიერ მიხეილ ყაველაშვილი ქვეყნის ახალ პრეზიდენტად იქნა არჩეული.
მანამდე კი, 26 ოქტომბერს ჩატარებულ საპარლამენტო არჩევნებში, მიხეილ ყაველაშვილი საქართველოს პარლამენტის წევრი გახდა, თუმცა მმართველი პარტიის წარმატება გაყალბებებმა და დარღვევებმა დაჩრდილა: ოპოზიციის წარმომადგენლები პარლამენტის სხდომებს ბოიკოტს უცხადებენ, ხოლო პროპევროპულმა პრეზიდენტმა სალომე ზურაბიშვილმა (72 წლის) პარლამენტის ახალ შემადგენლობას „არაკონსტიტუციური“ უწოდა.
საპრეზიდენტო არჩევნები - „პაროდია?!“
14 დეკემბერს სახელმწიფოს მეთაური პირველად იქნა არჩეული ახალი წესით - არა საყოველთაოდ, პირდაპირი ხმის მიცემით, არამედ პარლამენტის დეპუტატებისა და რეგიონული წარმომადგენლების მიერ. პარლამენტში უმრავლესობას „ქართული ოცნება“ ფლობს - ასე რომ, მიხეილ ყაველაშვილის არჩევა წინასწარვე უეჭველი იყო.
როგორც თვითონ ყოფილი ფეხბურთელი ამბობს, პრეზიდენტის პოსტზე „ყველაფერს გააკეთებს ქართული საზოგადოების გასაერთიანებლად, ეროვნული ინტერესების, იდენტობისა და ტრადიციული ეროვნული ფასეულობების, საქართველოს დამოუკიდებლობის დასაცავად“.
პრეზიდენტის არჩევნები პარლამენტში ჩატარდა, შენობის წინ კი ოპოზიციონერები საპროტესტო მიტინგზე შეიკრიბნენ. დემონტრანტებს შორის ჯერ კიდევ მოქმედი პრეზიდენტი სალომე ზურაბიშვილიც იყო.
„არავის არავინ არ აურჩევია. არაფერი არ მომხდარა“, - განაცხადა პრეზიდენტმა. მისი თქმით, დღეს საქართველოს ერთადერთი კანონიერი ხელისუფალი მხოლოდ თვითონ არის. ჩატარებულ არჩევნებს მან „პაროდია“ უწოდა. სალომე ზურაბიშვილმა ხაზი გასუვა, რომ მმართველმა პარტიამ „ქართულმა ოცნებამ“ რეპრესიული ავტორიტარული რეჟიმის დამყარებაში დაადანაშაულა.
ოპოზიციამ უკვე განაცხადა, რომ პრეზიდენტის არჩევნებს არ აღიარებს.
წყარო: https://www.blick.ch/sport/fussball/frueher-stuermer-heute-ultrarechts-ex-fcb-und-fcz-kicker-zum-neuen-georgien-praesident-ernannt-id20363545.html
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.