USD 3.3252
EUR 3.9976
RUB 4.4557
თბილისი
ხარიტონ შავიშვილი - შვეიცარიაში მოღვაწე ქართველი დიპლომატი და მწერალი
თარიღი : 02.15.2021 11:16  357
ხარიტონ შავიშვილმა საქართველო 1906 წელს, 20 წლის ასაკში დატოვა და შვეიცარიაში გადავიდა საცხოვრებლად. ჩასვლისთანავე ევროპული საზოგადოების ცხოვრებაში აქტიურად ჩაერთო. წერდა და აქვეყნებდა სტატიებს, როგორც ფრანგულ, ასევე ბელგიურ გამოცემებში.
 
იბრძოდა ადამიანის უფლებების დასაცავად, ყალბი და ცილისწამებლური პროპაგანდის წინააღმდეგ. 1918 წელს მან ბერნში, მიხეილ სუმბათაშვილთან ერთად, დაარსა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დიპლომატიური წარმომადგებლეობა, ხოლო 1919 წელს - ქართული პრესის ბიურო, რომელიც ევროპის საინფორმაციო საშუალებებთან თანამშრომლობდა. ბიურო 25 წლის განმავლობაში სისტემატიურად ავრცელებდა საქართველოს შესახებ ინფორმაციას. 1920 წელს, დამოუკიდებელი საქართველოს მთავრობამ, იგი ერთა ლიგაში წარმომადგენლად დანიშნა. ლიგის სხდომებზე ხარიტონი საბჭოთა კავშირს მკაცრად აკრიტიკებდა.
 
ცნობილია მისი გამოსვლა გაეროში 1934 წელს, როდესაც საბჭოთა რუსეთი საიდუმლო შეიარაღებაში დაადანაშაულა. მან, ჟენეველ მეგობრებთან ერთად, დააარსა საქართველოს დამხმარე საერთაშორისო კომიტეტი, სადაც გააერთიანა ყველა პოლიტიკური პარტის თუ ეროვნების წარმომადგენელი, ასევე ევროპული პრესა. 1945 წელს, მეორე მსოფლიო ომში დატყვევებული ქართველების და მათი ოჯახების დახმარების მიზნით, ხარიტონ შავიშვილმა ჟენევაში ემიგრანტთა წარმომადგენლობა დააფუძნა და არაერთი ქართველი დაიხსნა ბანაკებიდან. მათ შორის გრიგოლ რობაქიძე, რომელიც მისი დახმარებით შვეიცარიამ "ინტელექტუალური ლტოლვილის" სტატუსით მიიღო.
 
"კაცი, პოლიტიურ ვითარებაში კარგად ჩახედული და საქმიანობაში ძალიან მოხერხებული. ლელოს გამტანი შეხლა-შემოხლაში. აქაურ მმართველთა რიგებში მას ნდობაცა აქვს და გავლენაც, აგრეთვე, პასუხმგებ წრეებშიაც. მუშაობს საქართველოსთვის თავგამოდებით და მარჯვეთ’’, - ასე ახასიათებდა გრიგოლ რობაქიძე ხარიტონ შავიშვილს .
 
მან შვეიცარიასა და საფრანგეთში 11 წიგნი გამოაქვეყნა ფრანგულ ენაზე. მას ეკუთვნის პარიზში გამოცემული მემუარული ჟანრის ნაწარმოებები, ასევე ნაშრომები წმინდა ნინოს, თამარ მეფის, და ,,ვეფხისტყაოსნის’’ შესახებ.
 
ხარიტონ შავიშვილი 1975 წელს ოთხმოცდაცხრა წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია ჟენევის კოლონის სასაფლაოზე, რომელიც, შვეიცარიელმა სოციალისტებმა მისთვის სამუდამოდ შეისყიდეს. 2003 წელს ჟენევაში, ჟორჟ ფავინის ბულვარზე მდებარე სახლზე, საზეიმოდ გაიხსნა ხარიტონ შავიშვილის მემორიალური დაფა ქართული წარწერით: " იცხოვრა სამშობლოსთვის..."
უცნობი ნაცნობი
გივი მარგველაშვილი - ქართველი გერმანულენოვანი მწერალი და ფილოსოფოსი

ქართველი გერმანულენოვანი მწერალი და ფილოსოფოსი გივი მარგველაშვილი ბერლინში დაიბადა. მისი ოჯახი საქართველოს გასაბჭოების შემდეგ გერმანიაში გადასახლდა.

გივი მარგველაშვილი 1946 წელს მამასთან ერთად მოტყუებით გადაიყვანეს ბერლინის საბჭოთა საოკუპაციო ზონაში, სადაც ისინი დააპატიმრეს და „გასაბჭოებულ“ საკონცენტრაციო ბანაკში მოათავსეს. მამა დახვრიტეს, ხოლო გივის საქართველოში ჩასვლის ნება დართეს. 40-ზე მეტი წლის შემდეგ მას მისცეს უფლება, კვლავ ჩასულიყო გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში.

1991-1994 წლებში მწერალმა გერმანულ ენაზე გამოაქვეყნა ექვსი წიგნი: მრავალტომიანი რომანის, „კაპიტანი ვაკუშის“ 2 ტომი, „მუცალი“, „დიდი კორექტურა“; პროზაული კრებულები „გადაუგდებელი ხელთათმანი“ და „სიცოცხლე ონტოტექსტში“.გივი მარგველაშვილი გერმანიაში თანამედროვეობის ერთ-ერთ გამორჩეულ შემოქმედად აღიარეს. 1994 წელს მწერალს გერმანიის პრეზიდენტმა საპატიო მოქალაქეობა და სტიპენდია მიანიჭა. 2005 წელს გადაეცა გერმანიის უმაღლესი სახელმწიფო ჯილდო - ჯვრის ორდენი, ხოლო 2006 წელს მიენიჭა გერმანიის გოეთეს მედალი. იგი გერსვაილერის „ქალაქის მწერლად“ მიიწვიეს. ცნობილი ფილოსოფოსი ლექციებს კითხულობდა გერმანიისა და აშშ-ის უნივერსიტეტებში. მასზე გადაღებულია დოკუმენტური ფილმი გერმანიის საზოგადოებრივი მაუწყებელის მიერ.

გივი მარგველაშვილი ცნობილია, როგორც გერმანული ეგზისტენციალიზმის აღიარებული სპეციალისტი. აღსანიშნავია მისი წვლილი ქართული ფილოსოფიური აზროვნების განვითარებაში.

მწერალმა სიცოცხლის ბოლო წლები საქართველოში გაატარა. ბერლინიდან თბილისში 2011 წელს დაბრუნდა და 92 წლის ასაკში, 2020 წლის 13 მარტს გარდაიცვალა.

სრულად
გამოკითხვა
თქვენი აზრით, რამდენად ეფექტურია ხელისუფლება კორონავირუსის გამო შექმნილი ეპიდსიტუაციის მართვაში?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის

ილია ჭავჭავაძე: "როცა პრუსიამ წაართვა საფრანგეთს ელზასი და ლოტარინგია და პარლამენტში ჩამოვარდა საუბარი მასზედ, თუ რაგვარი მმართველობა მივცეთო ამ ახლად დაჭერილს ქვეყნებს, ბისმარკმა აი, რა სთქვა: ,,ჩვენი საქმე ელზასსა და ლოტარინგიაში თვითმმართველობის განძლიერება უნდა იყოსო. ადგილობრივნი საზოგადოების კრებანი უნდა დავაწყოთო ადგილობრივის მმართველობისთვისაო. ამ კრებათაგან უფრო უკეთ გვეცოდინება იმ ქვეყნების საჭიროება, ვიდრე პრუსიის მოხელეთაგანა. ადგილობრივთა მცხოვრებთაგან ამორჩეულნი და დაყენებულნი მოხელენი ჩვენთვის არავითარს შიშს არ მოასწავებენ. ჩვენგან დანიშნული მოხელე კი მათთვის უცხო კაცი იქნება და ერთი ურიგო რამ ქცევა უცხო კაცისა უკმაყოფილებას ჩამოაგდებს და ეგ მთავრობის განზრახვასა და სურვილს არ ეთანხმება. მე უფრო ისა მგონია, რომ მათგან ამორჩეულნი მოხელენი უფრო ცოტას გვავნებენ, ვიდრე ჩვენივე პრუსიის მოხელენი”. თუ იმისთანა კაცი, როგორც ბისმარკი, რომელიც თავისუფლების დიდი მომხრე მაინდამაინც არ არის, ისე იღვწოდა თვითმმართველობისათვის, მერე იმ ქვეყნების შესახებ, რომელთაც გერმანიის მორჩილება არამც თუ უნდოდათ, არამედ ეთაკილებოდათ, თუ ამისთანა რკინის გულისა და მარჯვენის კაცი, როგორც ბისმარკი, სხვა გზით ვერ ახერხებდა ურჩის ხალხის გულის მოგებას, თუ არ თვითმმართველობის მინიჭებითა, სხვას რაღა ეთქმის."

დედამიწაზე არსებული ცოცხალი არსებებიდან მხოლოდ ადამიანს და კოალას აქვთ თითის ანაბეჭდი

ინდოელი დიასახლისები მსოფლიო ოქროს მარაგის 11% ფლობენ. ეს უფრო მეტია, ვიდრე აშშ-ს, სავალუტო ფონდის, შვეიცარიის და გერმანიის მფლობელობაში არსებული ოქრო, ერთად აღებული.

დადგენილია, რომ სასოფლო-სამეურნეო კულტურათა მოსავლიანობის განმსაზღვრელ კომპლექსურ პირობათა შორის, ერთ-ერთი თესლის ხარისხია. მაღალხარისხოვანი ჯიშიანი თესლი ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორია მოსავლიანობის გასადიდებლად, რაც აგრეთვე დასაბუთებულია ხალხური სიბრძნით "რასაც დასთეს, იმას მოიმკი". - ქართული გენეტიკისა და სელექცია–მეთესლეობის სკოლის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, მეცნიერებათა დოქტორი, აკადემიკოსი პეტრე ნასყიდაშვილი

ებოლა, SARS-ი, ცოფი, MERS-ი, დიდი ალბათობით ახალი კორონავირუსი COVID-19-იც, ყველა ამ ვირუსული დაავადების გავრცელება ღამურას უკავშირდება.

ყველაზე დიდი ეპიდემია კაცობრიობის ისტორიაში იყო ე.წ. "ესპანკა" (H1N1), რომელსაც 1918-1919 წლებში მიახლოებით 100 მილიონი ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა, ანუ დედამიწის მოსახლეობის 5,3 %.

იცით თუ არა, რომ მონაკოს ნაციონალური ორკესტრი უფრო დიდია, ვიდრე ქვეყნის არმია.