USD 2.6505
EUR 3.0377
RUB 3.6236
Тбилиси
ჯორჯიან ეარვეისის“ ხომალდის მეთაურები, მამა-შვილი მიხეილ და ნიკოლოზ ჩანადირები: „ოჯახური ტრადიცია გრძელდება“
дата:  502
ავიაკომპანია „ჯორჯიან ეარვეისს“ ეკიპაჟის რიგებში ორი განსაკუთრებული წევრი ჰყავს - ხომალდის მეთაურები, მამა-შვილი მიხეილ და ნიკოლოზ ჩანადირები.
 
მიხეილ ჩანადირს წარდგენა არ სჭირდება. გამორჩეული, გამოცდილი, პროფესიონალი მფრინავი ქართულ ავიაციას 43 წელია ემსახურება და ჯამში 26500 საათზე მეტი აქვს ნაფრენი. თავადაც მამა მფრინავი ჰყავდა და ოჯახური ტრადიცია გააგრძელა. საავიაციო სასწავლებელი 1981 წელს დაამთავრა და მუშაობა ქუთაისის აეროპორტში დაიწყო.
 
,,ქუთაისში ავიდგი ფეხი როგორც მფრინავი, იქ მაშინ პატარა აეროპორტი და დასახლება იყო. დღესაც მახსოვს, როგორ ვიკრიბებოდით დილით თანამშრომლები და ყველანი სამსახურში მივდიოდით, ყველა თავის რეისზე. ჩემი პირველი ფრენაც ქუთაისში შესრულდა, მეორე მფრინავი ვიყავი. შემდეგ თბილისში გადავედი. წლების განმავლობაში თვითმფრინავის არაერთ ტიპზე მიფრენია ხომალდის მეთაურის რანგში. ისე გაირბინა წლებმა, თითქოს გუშინ დაიწყო ყველაფერი. გული მწყდება, რომ ბევრი ჩემი თანატოლი აღარ დაფრინავს, თუმცა ახალგაზრდებთან მუშაობა მიხარია, ჩემი თავიც მათთან ერთად ახალგაზრდა მგონია.“
 
ქართული ავიაციის ისტორიას არაერთი რთული დღე ახსოვს. ჩვენი ქვეყნისთვის მძიმე დღეებში, ქართველი მფრინავები გმირობის ტოლფას საქმიანობას ასრულებდნენ, რისი უშუალო მონაწილე მიხეილ ჩანადირი იყო.
„აფხაზეთში საომარი მოქმედებების პერიოდში მეორე მფრინავის რანგში, არაერთი რეისი შევასრულე. სოხუმიდან დევნილები გადმოგვყავდა. რთულია აღწერო, რა პირობებში ვახორციელებდით ფრენებს. სრულიად ჩაბნელებულ აეროდრომზე ვასრულდებით დაფრენას, იყო სროლებიც, დაშვებულზე გაცილებით მეტი, ბორტზე 350-400 ადამიანი გადმოგვყავდა.
აგვისტოს ომის დროს არ შეგვიჩერებია ფრენები, მაშინ როცა ყველა უცხოურმა კომპანიამ შეწყვიტა უსაფრთხოების გამო, არც ერთი რეისი არ შეგვიფერხებია. პანდემიის დროსაც ჩვენი რეისებით სხვადასხვა ქვეყანაში ჩარჩენილი ჩვენი მოქალაქეები გადმოგვყავდა, ვაქცინები და წამლები ჩამოგვქონდა. ასეთი რთული პერიოდებიც გავიარეთ“.
 
 ბატონი მიხეილის შვილი, 26 წლის ნიკოლოზ ჩანადირი „ჯორჯიან ეარვეისში“ 6 წელია მუშაობს. 20 წლის ასაკში, საქართველოში ყველაზე ახალგაზრდა მფრინავი გახდა „ბოინგის“ ტიპის თვითმფრინავზე, დღესაც ქვეყანაში ყველაზე ახალგაზრდა ხომალდის მეთაურია „ბოინგ 737“-ზე.
„ყოველთვის მეამაყებოდა მფრინავი მამის შვილი რომ ვიყავი. პილოტის ფორმა, სამხრეები ჩემთვის ბავშვობიდანვე საამაყო და განსაკუთრებული იყო. სკოლის ასაკში კომპიუტერში Flight Simulator-ი მქონდა გადმოწერილი და იქ „ბოინგზე“ დავფრინავდი. კითხვაც არ იყო საჭირო, ყველამ იცოდა რომ მფრინავი უნდა გამოვსულიყავი. კალათბურთელიც ვიყავი, მაგრამ მომავალს მხოლოდ ავიაციას ვუკავშირებდი“
 
 პირველ რჩევებს ნიკოლოზი, რა თქმა უნდა, პროფესიონალი მფრინავი მამისგან იღებდა: „პასუხისმგებლობით მიუდექი შენს საქმეს და რაც შეიძლება მეტი იკითხე“. დღესაც ბატონო მიხეილი ეკიპაჟში მოსულ ახალგაზრდა თანამშრომლებს იგივეს ურჩევს:
„აუცილებელია აითვისონ რაც შეიძლება მეტი თეორიული მასალა და შემდეგ პრაქტიკულად მოემზადონ. ყველა ხომალდის მეთაურისგან რაც შეიძლება მეტი ისწავლონ.
 
ძალიან დიდი სიხარულია, საყვარელ პროფესიაში ხომალდის მეთაურობას რომ მიაღწევ, მაშინ გრძნობ, რომ ნამდვილი მფრინავი ხარ და ხელმძღვანელობ ეკიპაჟს. ჯარში ყველა ჯარისკაცს უნდა გენერლობაო, ასეა ავიაციაშიც, ყველა მფრინავს უნდა გახდეს ხომალდის მეთაური“.
ნიკოლოზ ჩანადირი: „სწავლის პროცესში ჩემი ინსტრუქტორისგან დამამახსოვრდა - მარცხნივ, ხომალდის მეთაურის ადგილს რომ დაიკავებ, მერე მიხვდები ყველაფერს, აქამდე რაც ისწავლე და იშრომეო. ასეა, მეორე მფრინავი როცა ხარ, ხომალდის მეთაურის იმედი გაქვს. თავად ხომალდის მეთაური რომ ხდები, მაშინ იაზრებ მთელ ამ პასუხისმგებლობას. ზოგიერთისგან მსმენია, რომ თვითმფრინავის მართვა მანქანის ტარებასავით არისო, მცდარია ეს აზრი და მაშინ ხვდები, 150 ადამიანი რომ გყავს ბორტზე და ყველაზე შენ ხარ პასუხისმგებელი“.
 
 ნიკოლოზ ჩანადირი ხუმრობით ამბობს, რომ განსაკუთრებით უამინდობის დროს ფრენების შესრულებაში უმართლებს.
„თუკი ქარი და უამინდობაა, ყველგან მე უნდა მოვხდე. ცოტა ხნის წინაც, თბილისში დაფრენის დროს ძალიან ძლიერ ქარში მოვყევით. დავსვი თვითმფრინავი, რეისი მშვიდობიანად დავასრულე, მგზავრებმა მადლობა გადამიხადეს, ძალიან ემოციურად შემხვდნენ“.
 
ჩანადირების ოჯახში კიდევ ორი მომავალი მფრინავი იზრდება. ნიკოლოზი ორი ვაჟის - მიხეილისა და დავითის მამაა : „რა თქმა უნდა, დიდი სურვილი მაქვს, მიხეილი და დავითი როცა გაიზრდებიან, მფრინავები გახდნენ. ასე რომ, ოჯახური ტრადიცია გრძელდება“.
общество
სურსათის უვნებლობის კამპანიას სკოლა-ლიცეუმი ლამპარი შეუერთდა

თბილისის საჯარო და კერძო სკოლებში 13-18 წლის მოზარდებისთვის სურსათის უვნებლობისა და სამომხმარებლო კულტურის შესახებ ცნობიერების ამაღლების კამპანია ახალ ფაზაში გადადის. ამჯერად, საგანმანათლებლო ვორქშოფების სერიას შპს სკოლა-ლიცეუმი ლამპარი შეუერთდა, სადაც მოსწავლეებისთვის სურსათის უვნებლობის საკითხებზე ინტერაქციული საინფორმაციო სესიები ჩატარდა.

შეხვედრამ მოზარდებში უდიდესი ინტერესი და ჩართულობა გამოიწვია. აღსანიშნავია, რომ სკოლის ადმინისტრაცია აქტიურად უჭერს მხარს სასწავლო პროცესში მსგავსი არაფორმალური განათლების კომპონენტების ინტეგრირებას, რაც მოსწავლეებს პრაქტიკული და ცხოვრებისეული უნარების განვითარებაში ეხმარება.

საგანმანათლებლო ვორქშოფების სერია ჩეხეთის განვითარების სააგენტოს (CzDA) მხარდაჭერით ტარდება.

პროექტის მასშტაბები და გეოგრაფია

სასწავლო პროგრამა, რომელიც სსიპ „გარემოსდაცვითი ინფორმაციისა და განათლების ცენტრის“ მიერ არის შემუშავებული და მხარდაჭერილია საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს მიერ, გასულ წელს პილოტურ რეჟიმში წარმატებით გამოიცადა თბილისის მე-2, მე-16, 32-ე, 173-ე, 143-ე, 117-ე საჯარო და ბაქსვუდის საერთაშორისო სკოლებში.

მოსწავლეთა და ადმინისტრაციის მხრიდან უდიდესი დაინტერესების გამო, პროექტი მიმდინარე წელსაც აქტიურად გრძელდება და მას ახალი საგანმანათლებლო დაწესებულებები უერთდებიან — სკოლა-ლიცეუმ „ლამპართან“ ერთად, სესიები ახლახან ინტერაქციული სამაგიდო თამაშების გამოყენებით №11 საჯარო სკოლაშიც ჩატარდა.

რას მოიცავს სასწავლო პროგრამა?

საგანმანათლებლო ფორმატი 90-წუთიან ინტერაქციულ ვორქშოფებს მოიცავს, რომლებიც მარტივად ერგება სკოლების სასწავლო ბადეს. შეხვედრებს სურსათის უვნებლობის სერტიფიცირებული ტრენერი და ექსპერტი — ვერიკო გულუა უძღვება. პროგრამა 5 პრიორიტეტულ მოდულს აერთიანებს:

  • სისტემური საფუძვლები: სურსათის უვნებლობა, უსაფრთხოება და ხარისხი;
  • პრაქტიკული ჰიგიენა: ჯანმოს (WHO) ხუთი გასაღების პრინციპი ყოველდღიურობაში;
  • მომხმარებლის უფლებები: სურსათის ეტიკეტი და მისი სწორი წაკითხვა;
  • ფარული კომპონენტები: საკვები დანამატები (E-ნომრები) და მოზარდის ჯანმრთელობა;
  • რისკების პრევენცია: სურსათისმიერი დაავადებები და მათგან თავდაცვა.

„სკოლებში ამ აქტივობის დანერგვა სტრატეგიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაბიჯია, რადგან იგი გრძელვადიან პერსპექტივაში ინფორმირებული და გაცნობიერებული საზოგადოების ჩამოყალიბებას ისახავს მიზნად,“ — აცხადებს სკოლა-ლიცეუმის დირექტორი ქალბატონი თამარ მანძულაშვილი.

სტრატეგიული მიდგომის ორმაგი ეფექტი:

  1. გაცნობიერებული მომხმარებელი: მოზარდები ადრეული ასაკიდანვე სწავლობენ სურსათის სწორად შერჩევას, ეტიკეტის კითხვასა და ყოველდღიურ ცხოვრებაში ჯანსაღი გადაწყვეტილებების მიღებას.
  2. ცოდნის გამავრცელებლები: ვორქშოფების შედეგად მიღებული ინფორმაციით, თავად მოსწავლეები ხდებიან ახალი ცოდნის „ამბასადორები“ საკუთარ სახლებში, ოჯახის წევრებსა და მეგობრების წრეში. ისინი მიღებულ პრაქტიკულ უნარებს უზიარებენ მშობლებსა და თანატოლებს, რაც მკვეთრად ზრდის სურსათის უვნებლობის კულტურას მთლიანად საზოგადოებაში.

 

более
голосование
თქვენი აზრით, არის თუ არა დღეს ქვეყანაში პოლიტიკური კრიზისი?
голосование
Кстати