დიდი ბრიტანეთის საინფორმაციო-ანალიტიკურმა სააგენტო „როიტერმა” (Reuters) გაავრცელა სტატია სათაურით „ჩინეთი აშშ-სთან ურთიერთპატივისცემის საფუძველზე ითანამშრომლებს, მაგრამ დონალდ ტრამპის პრეზიდენტად არჩევა მეტოქეობას გააძლიერებს“ (ავტორი - ლორი ჩენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას:
ამერიკას ახალი არჩეული პრეზიდენტი ჰყავს. დონალდ ტრამპს ამ დროისთვის საარჩევნო კოლეგიაში 295 ხმა აქვს. მიმდინარე პროცესებს მსოფლიო ლიდერები ეხმაურებიან და გამოთქვამენ სურვილს ტრამპის ადმინისტრაციასთან სამომავლო თანამშრომლობისთვის.
პირველი განცხადება გაკეთდა პეკინშიც. ჩინეთის მთავრობაში განმარტავენ, რომ მზად არიან ამერიკის ახალ არჩეულ პრეზიდენტ დონალდ ტრამპთან თანამშრომლობისთვის ურთიერთპატივისცემის საფუძველზე.
„ჩვენი პოლიტიკა შეერთებული შტატების მიმართ არის თანმიმდევრული“,- თქვა ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს პრესსპიკერმა მაო ნინგმა. ჟურნალისტებმა მას ჰკითხეს, თუ რა გავლენას იქონიებდა ტრამპის თეთრ სახლში დაბრუნება ამერიკულ-ჩინურ ურთიერთობებში.
„ჩვენ გავაგრძელებთ ჩინეთ-ამერიკის ურთიერთობებს პატივისცემის, მშვიდობიანი თანაარსებობის პრინციპების შესაბამისად“,- თქვა ნინგმა.
„როიტერთან“ საუბრისას ანალიტიკური წრეების წარმომადგენლები ამბობენ, რომ თეთრ სახლში დონალდ ტრამპის დაბრუნებამ და მისმა, მათი თქმით იზოლაციონისტურმა, საგარეო პოლიტიკამ შესაძლოა ჩინეთს ვაკუუმი შეუქმნას თავისი გლობალური გავლენის გაფართოებისთვის.
„პეკინი ელოდა ახლო რბოლას ამერიკის საპრეზიდენტო არჩევნებში. მიუხედავად იმისა, რომ ტრამპის გამარჯვება ჩინეთისთვის არ არის სასურველი შედეგი და ეს იწვევს შეშფოთებას, ეს შედეგი პეკინისთვის სრულიად მოულოდნელი არ არის,“- ამბობს „კარნეგის ფონდის“ თანამშრომელი ტონგ ჟაო სააგენტო „როიტერთან“ საუბრის დროს.
კიედვ ერთი ანალიტიკოსი, საერთაშორისო უსაფრთხოებისა და სტრატეგიის ცენტრის დირექტორი და ვეი განმატავს, რომ დონალდ ტრამპის გაპრეზიდენტება ამერიკულ-ჩინური ურთიერთობებისთვის დიდი გამოწვევა იქნება.
„ტრამპის მაღალი არაპროგნოზირებადობის გამო, ვფიქრობ ჩინეთისთვის რთულია იმის თქმა, რომ არსებობს ჩამოყალიბებული გეგმა,“- ამბობს და ვეი და განმარტავს, რომ როგორ განვითარდება ქვეყნებს შორის კავშირები დიდწილად დამოკიდებული იქნება იმაზე, თუ რა სახის პოლიტიკა ექნება ჩინეთთან მიმართებაში დონალდ ტრამპის ადმინისტრაცია.
ანალიტიკოსების თქმით, ჩინეთის ხელმზღვანელობას ყველაზე მეტად აშშ-სთან მოსალოდნელი სავაჭრო ომი აშფოთებს.
ჩინეთი ყოველწლიურად აშშ-ში 400 მილიარდი დოლარის საქონელს ჰყიდის და კიდევ ასობით მილიარდი დოლარის მაკომპლექტებელ პროდუქციას, რასაც (ჩინეთის მიერ დამზადებულს) ამერიკელები სხვა ქვეყნებში ყიდულობენ.
„სამომავლოდ პეკინი, სავარაუდოდ, შეადგენს იმ გარიგებებისა და კომპრომისების მკაფიო ჩამონათვალს, რომელთა განხილვას ვაშინგტონთან დააპირებს. ჩინეთს იმედი აქვს, რომ სანამ დონალდ ტრამპი აშშ-ის სიტუაციაში გაერკვევა, პეკინი თავის საშინაო-ეკონომიკურ საკითხებში, ამერიკასთან მიმართებით, მკაფიოდ ჩამოყალიბდება“, - ამბობს ბრაიან ვონგი, ჰონკონგის უნივერსიტეტის დოცენტი, რომელიც ვარაუდობს, რომ ჩინეთი დონალდ ტრამპის გამარჯვების შემდეგ, ურთიერთობას გააფართოვებს გლობალური სამხრეთის ქვეყნებთან.
რაც შეეხება ტაივანის საკითხს: როგორც ცნოპბილია, დონალდ ტრამპმა ტაივანის მმართველები გაანაწყენა, როცა განაცხადა, რომ კუნძულმა ამერიკას ფული უნდა გადაუხადოს თავდაცვაში დახმარებისთვის და იმისათვის, რომ ამერიკას ნახევარგამტარების დამზადების პრიორიტეტი წაართვა.
გასულ თვეში ჯო ბაიდენის ადმინისტრაცია ტაივანს 2 მილიარდი დოლარის იარაღით შეღავათიანად დაეხმარა. ნაკლებად სავარაუდოა, რომ დონალდ ტრამპი ტაივანს სამომავლოდ ასეთნაირ დახმარებას გაუწევს“, - ამბობს შენ დინლი, შანხაის უნივერსიტეტის თანამშრომელი.
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.