ფრანგულ გაზეთ „ლე ფიგარო“-ში (Le Figaro) გამოქვეყნებულია სტატია სათაურით „აშშ-ის პრეზიდენტად დონალდ ტრამპის არჩევის შემდეგ უკრაინელები შიშობენ, რომ ამერიკის მხარდაჭერა შეწყდება“ (ავტორი - სტანისლას პუაიე).
გთავაზობთ პუბლიკაციის მოკლე შინაარსს:
აშშ-ის პრეზიდენტად დონალდ ტრამპის არჩევის შემდეგ უკრაინა გაურკვევლობაში იძირება. კიევში, ისევე როგორც ფრომტზე, უკრაინელები დაუფარავად აღიარებენ თავიანთ შიშს იმ ფონზე, როცა ამერიკის სათავეში მმართველობის სადავეებს არაპროგნოზირებადი ადამიანი იღებს. „დონალდ ტრამპი მუდმივად იმეორებს, რომ უკრაინისადმი დახმარების გაწევა ამერიკელებს ძალიან ძვირი უჯდებათ. და თუ ხვალ იგი დახმარების შემცირებას გადაწყვეტს, ყველაფერი უბრალოდ დასრულდება - ჩვენ [რუსების შემოტევას] დიდხანს ვერ გავუძლებთ“, - ამბობს სატელეფონო საუბრის დროს კაპიტანი ვადიმი (გვარის დასახელების გარეშე), რომელიც ამჟამად პოკროვსკში, დონბასში იმყოფება.
„უკრაინელებს ეშინიათ, რომ აშშ-ის ახალი პრეზიდენტი აიძულებს უკრაინას რუსეთთან შეთანხმება გააფორმოს და დათმობებზე დათანხმდეს, განსაკუთრებით ტერიტორიულ საკითხში, მაგრამ უკრაინელები მზად არარიან ამგვარი პირობების მიღებაზე“, - განმარტავს ოქსანა კოვალენკო, პოლიტიკური ანალიტიკოსი.
დონალდ ტრამპს არაერთხელ უთქვამს, რომ მას განზრახული აქვს ამერიკის დახმარება დაუკავშიროს უკრაინის თანხმობას მოლაპარაკების მაგიდასთან დაჯდომის მიზნით.
„დონალდ ტრამპმა სამხედრო დახმარება რომც არ შეამციროს, მაინც ცუდია, როცა ასეთი არაპროგნოზირებადი მოკავშირე გყავს. საბრძოლო მოქმედებისათვის საკვანძო მომენტად დაგეგმვა ითვლება, მაგრამ დონალდ ტრამპის პრეზიდენტობის დროს დაგეგმვის არანაირი შესაძლებლობა არ არსებობს“, - ხაზს უსვამს კაპიტანი ვადიმი.
დადგა რა ამერიკის დახმარების შეწყვეტის რისკის წინაშე, უკრაინა აცნობიერებს, რომ მას ძალისხმევის გაორმაგება მოუწევს ევროპელი მოკავშირეების დასარწმუნებლად - შეავსონ ის სიცარიელე, რომელსაც, სავარაუდოდ, დონალდ ტრამპის ადმინისტრაცია დატოვებს
„უახლოეს წლებში უკრაინას, უპირველეს ყოვლისა, ევროპის იმედად ყოფნა მოუწევს. შესაბამისად, იგი ბრიუსელისაკენ უნდა შებრუნდეს. იმიტომ, რომ ჩვენ და ევროპას ერთნაირი რისკები გვაქვს, თანაც ევროპა უკრაინის უსაფრთხოებით მოგებული დარჩება“, - თვლის ანტონ გერაშჩენკო, საგარეო საქმეთა მინისტრის ყოფილი მრჩეველი.
უკრაინელები დაიღალნენ ევროკავშირის უუნარობით რუსეთის წინააღმდეგ ერთიანი ფრონტით გამოსვლის საკითხში. დასამალი არაა, რომ უკრაინაში ამგვარი განწყობა ფართოდაა გავრცელებული.
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.