USD 3.3164
EUR 3.9545
RUB 4.3692
თბილისი
დავით ქოჩიაშვილი - ექიმისთვის უზარმაზარი ბედნიერებაა, როცა სიკვდილს გამარჯვების უფლებას არ აძლევს.
თარიღი : 05.23.2020 22:57  3734

40 წელია, რაც მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, თბილისის სახელმწიფო სამედიცინი უნივერსიტეტის პროფესორი, პირველი საუნივერსიტეტო კლინიკის უროლოგიური სამსახურის უფროსი დავით ქოჩიაშვილი ექიმის "მუნდირს" იცავს. დამწყებმა ექიმმა პროფესიული საქმიანობა დაიწყო უროლოგიის კათედრაზე, რომელსაც უკვე 20 წელია თავად ხელმძღვანელობს.

პირველი პაციენტი, სიკვდილზე გამარჯვების უამრავი ისტორია და წესი, რომელსაც ცნობილი ექიმი არასდროს ღალატობს საყვარელ საქმეში - ეს დავით ქოჩიაშვილის პორტრეტია, ექიმის, ვისაც 90-იანი წლების სიმძიმე, სანთლის შუქზე ჩატარებული ოპერაციებიც ახსოვს და ლენინგრადი - თბილისის რეისზე დაწერილი ბარათიც, რომელმაც მისი ბედი რადიკალურად შეცვალა.

დავით ქოჩიაშვილი: მთელი ეს წლები უროლოგიაში ვმუშაობ. დედა ექიმი მყავდა, თუმცა  ვერ გეტყვით, რომ ოჯახს ჩემს პროფესიულ არჩევანში წვლილი მიუძღვის.  ექიმობა ისე მინდოდა, სხვა პროფესიას არც განვიხილავდი. ცხოვრებაში ბევრჯერ დამიდგა მომენტი და მქონდა შემოთავაზება, მიმეტოვებინა ჩემი პროფესია და მეკეთებინა სხვა საქმე, მაგრამ ვერ შეველიე. დღემდე ვრჩები ჩემი პროფესიის და ოჯახის ერთგული.   

რატომ უროლოგია?

ეს დიდი ისტორიაა, ცოტა კურიოზულიც. ჩემი მასწავლებელი იყო თამარ დეკანოსიძე, რომელიც პრაქტიკულად მეორე დედა იყო ჩემთვის. ქალბატონი  თამარი ვერ იტანდა ზანტ  ხალხს, ძალიან უყვარდა სხარტი, დაუდგრომელი ბუნების ახალგაზრდები, მეც ასეთი ვიყავი.  მიყვარდა პოეზია, რაც ქალბატონი თამარისთვის სუსტი წერტილი იყო, მას უყვარდა ბუნება, მეც სულ ბუნებისკენ მიწევდა გული. მოკლედ, ბევრი საერთო თვისება გვქონდა და ვმეგობრობდით. თამამად შემიძლია ვთქვა, რომ ქალბატონმა თამარმა  განსაზღვრა ჩემი ბედი.

როდესაც  სამედიცინო ინსტიტუტი დავამთავრე, ქალბატონი თამარის სიყვარულით  ჩავირიცხე პათანატომიის ორდინატურაში. ოფიციალურად უკვე პათანატომი ვიყავი, მაგრამ უცებ ყველაფერი რადიკალურად შეიცვალა. ქალბატონი თამარის თხოვნით წავედი ლენინგრადში, მის მეგობართან და კოლეგასთან, რომელიც იქ პათანატომიის კათედრის ხელმძღვანელი იყო. ჩემი ვიზიტის მიზანი იყო გამევლო ერთთვიანი  სასწავლო კურსი ახალი თაობის  მიკროსკოპზე, რომლის  შეძენასაც ჩვენც ვაპირებდით. ერთი თვე დავრჩი ლენინგრადში, როგორც თქვენ არ ჩაგიხედავთ იმ მიკროსკოპში,  ისე -  მე. აი მაშინ ვუღალატე ქალბატონ თამარს, მაგრამ მაინც კარგად მოვიქეცი. თამარი ვერ იტანდა ღალატს, ამიტომ  უკან წამოსვლისას, როგორც კი თვითმფრინავში ჩავჯექი, დავწერე წერილი, რომელიც თბილისში გადავეცი. ის ამ წერილს სიცოცხლის ბოლომდე ინახავდა. წერილში მოვუბოდიშე, მოვუყევი  ჩემი ამბავი  და გულწრფელად  ვუთხარი, მე არ შემიძლია ვიყო პათანატომი, მიკროსკოპთან ჯდომა არ არის ჩემი საქმე მეთქი, უფრო ცოცხალი სამუშაო, პაციენტებთან ურთიერთობა მინდა-მეთქი. ამ წერილმა ჩვენი ურთიერთობა უფრო შეკრა, თუმცა სახლში რომ ვთქვი ეს ამბავი, ლამის მომკლეს.

ჩემი სწავლის პერიოდშიც, უფრო ადრეც და ჩემ შემდეგაც, არ არსებობდა სამედიცინო სფეროში დაცული დისერტაცია, რომელშიც ქალბატონი თამარის ხელი არ ერია. იყო ბევრი მივიდოდნენ ქალბატონ თამართან, გამოწურავდნენ, დაიცავდნენ დისერტაციას და მერე ვითომ პათანატომები და თერაპევტები, სხვაგან გადადიოდნენ სამუშაოდ.  მე მას გულწრფელად ვუთხარი ჩემი სათქმელი, რაც მან  ძალიან დააფასა. თამარმა რეკომენდაცია გამიწია  ვასო ბაბუხადიასთან, რომელიც ჩემი მეორე მასწავლებელია. ბატონი ვასო წლების განმავლობაში იყო სამედიცინო ინსტიტუტის უროლოგიის კათედრის  გამგე. სამედიცინო ინსტიტუტის კომკავშირის მდივანი ვიყავი და როგორც აქტიური სტუდენტი, ყველას ვიცნობდი. ბატონმა ვასომ პირველ  შეხვედრაზე ამხედ-დამხედა და  ასე ამოვყავი თავი უროლოგიაში, რესპუბლიკური საავადმყოფოს უროლოგიის სამსახურში, რომელიც ძალიან ძლიერი განყოფილება იყო. პარალელურად  ჩავაბარე ასპირანტურაში, იმ პერიოდში ერთადერთი ასპირანტი ვიყავი, რომელმაც დაიცვა  დისერტაცია ასპირანტურის დასრულებამდე, რის გამოც დამაჯილდოვეს კიდეც. გავიდა დრო და წლების შემდეგ ჩემი მასწავლებლის ვასო ბაბუხადიას კათერდა მე ჩავიბარე, 1999 წლიდან  უროლოგიის კათედრის გამგე ვარ.

როგორ შედგა თქვენი პროფესიული "ნათლობა"?

განსაკუთრებულად მახსოვს ერთ-ერთი პირველი პაციენტი. უკრაინელი კაცი იყო, აქ არავინ ჰყავდა გულშემატკივარი და პატრონი. მოკლედ, ისე მოხდა, რომ იმ პაციენტს ჩემ გარდა ხელი არავინ მოკიდა. იმ დღეს პირველი ოპერაცია გავაკეთე დამოუკიდებლად, პაციენტმა გამოიხედა თვალებში, გადარჩა. 3-4  დღის შემდეგ უკრაინელი ქალბატონი მოვიდა მასთან პალატაში, ცოლი ჩამოუვიდა კიევიდან.

იმ დროს  ავადმყოფებისგან ექიმის პატივისცემა და ასე ვთქვათ დაუკანონებელი ჰონორარის გადახდა დამკვიდრებული პრაქტიკა იყო. თუმცა მე მშობლებისგან მქონდა დაფიცებული რომ მსგავსი ჰონორარისგან თავი შემეკავებიa და ვასრულებდი კიდეც ამ ფიცს. თუმცა ამ უკრაინელი ქალბატონის მადლიერება, მეუღლის განკურნებით იმდენად დიდი იყო, რომ თავს იკლავდა, სანამ საჩუქარს არ მიიღებთ მანამდე პაციენტს არ წავიყვან სავადმყოფოდანო. ასე მომიწია მშობლებისადმი მიცემული სიტყვის გატეხვა. ბოლოს პაციენტთან ერთად  ფოტოც გადავიღე, იმ ფოტოს სულ ვინახავდი, როგორც პირველი პაციენტის და "შემაცდენელის"  ფოტოს.  

ქართულ მედიცინაში გამორჩეულად ძლიერია  ქირურგიული სკოლა, რა გზის გავლა გიწევდათ მძიმე 90 -იან წლებში  ახალი თაობის ქირურგებს ?

ქირურგის პროფესია იმდენად მძიმე და სტრესულია, ის ვინც ჩემი თაობიდან დღემდე ქირურგიაში დარჩა,  ნამდვილად ღირსეული  და შემდგარი ექიმია. ექიმებს წარმოუდგენელი ჯაფა აქვთ გადატანილი. ქირურგიაში  შეიძლება ერთმა წუთმა დაგაკარგინოს ყველაფერი, ერთმა არასწორმა ნაბიჯმა მიგიყვანოს ფატალურ შედეგამდე, სულ ციცაბოზე გადიხარ. ყველა, ვინც დღეს ქურურგიაში მუშაობს, ციცაბოზე კლდეზეა გავლილი. ჩვენ იმდენი რამ გავიარეთ,  ვინც დარჩა ექიმად, ის უკვე ისეთი რანგის პროფესიონალია, ცუდად არ გამიგოთ და ვერც ერთ უცხოეთის ცნობილ კლინიკაში და უნივერსიტეტში ნამუშევარ ექიმს, ტოლს არ დაუდებს.

90-იან წლებში ავტომატმომარჯვებულს ჩამიტარებია ოპერაციები, ზეწარში გახვეული პაციენტი გაუტაცებიათ საოპერაციოში შეყვანამდე და პაციენტზე უთქვავთ,  ძმა მომიკლა და მის საფლავს უნდა დავაკლაო. წარმოგიდგენიათ ეს რისი ტოლფასი იყო?  თუ ნამდვილი ექიმი ხარ, პაციენტის გარდაცვალებას  შენი გულის ნაწილი მიაქვს და შენი პროფესიული ვალის აღსრულების საშუალებას რომ არ მოგცემენ, ეს ათმაგად მძიმეა.  მახსოვს,  სანთლის სუქზე ვატარებდით ოპერაციებს.  ძალიან მძიმე დრო იყო.  ექიმისთვის უზარმაზარი ბედნიერებაა,  როცა არ აძლევს უფლებას სიკვდილს რომ გაიმარჯვოს,   წელიწადში რამდენჯერმე გაქვს ასეთი შემთხვევა, მაგრამ ერთი დამარცხებაც კი უფრო მძიმე შეიძლება გახდეს, ვიდრე გამარჯვებები. გულწრფელად გეუბნებით - ერთხელ შეიძლება დამარცხდე და ამ დამარცხებამ წაიღოს შენი გულის ნაწილი, მედიცინაში ყველაფერი  შეიძლება მოხდეს, ჩვეულებრივ სიტუაციაში უცებ ისე გართულდეს მდგომარეობა, რომ ფატალური შედეგი მიიღო. ექიმისთვის, რა  პროფესიულ წარმატებასაც არ უნდა მიაღწიო, მთავარია დარჩე ადამიანად ნებისმიერ მომენტში. 

 პირველი საუნივერსიტეტო კლინიკა,  სადაც თქვენ უროლოგიის სამსახურს ხელმძღვანელობთ იყო ფლაგმანი Covid  19 -თან  ბრძოლაში.  თქვენ პირადი დანაზოგი 10 ათასი ლარი გადარიცხეთ ფონდში კოლეგების მხარდასაჭერად, რომლებიც  ბრძოლის წინა ხაზზე იდგნენ,  როგორც გმირები.  

მე თამამად შემიძლია გითხრათ, რომ ექიმებს განსაკუთრებული არაფერი არ ჩაუდენიათ. მათთვის ასეთი გმირობა ჩვეული ამბავია ყოველდღიურ საქმიანობაში. ყველა დროში და პირობებში  ასე შეასრულებდებენ თავის პროფესიულ ვალს. ის, რაც გარედან არ ჩანდა, არ იყო მარტივი, იყო მძიმე ნიუანსები, თუმცა ექიმებს არ უღალატიათ თავისი პროფესიული ვალისთვისთეს, ეს ეხება როგორც პირველ საუნივერსიტეტო კლინიკას, ასევე სხვა კლინიკებს, მთლიანად ჯანდაცვის სამინისტროს, პრემიერ-მინისტრს სამსახურს. ის რომ, პირველი საუნივერსიტეტო კლინიკა გახდა ფლაგმანი, კოვიდ 19- თან ბრძოლაში, კლინიკის პროფესიონალი ექიმების და მათი ხელმძღვანელის, ჩემი მეგობრის ბატონი ლევან რატიანის  დამსახურებაა. როდესაც დაიწყო საუბარი კლინიკის დაკეტვაზე და კოვიდით ინფიცირებული პაციენტების მიღებაზე, ქირურგიული პროფილის სამსახურის თანამშრომლები დროებით გაგვანთავისუფლეს, თუმცა საჭიროების შემთხვევაში მეც და ჩემს კოლეგებსაც რამდენჯერმე მოგვიწია ჩართვა პაციენტის მკურნალობის პროცესში კონსულტანტებად,  2-3 ოპერაცია ჩავატარეთ კოვიდით ინფცირებულ პაციენტებთან  მე და ჩემი გუნდის წევრებმა. მე, როგორც მიხვდით, ძალიან აქტიური  ხასიათის ადამიანი ვარ,  ვერ მივხვდი, სახლში დარჩენილს რა უნდა გამეკეთებინა, კი ვაგრძელებდი საქმიანობს  სხვა კლინიკაში, მაგრამ შინაგანად  ვწუხდი, რომ  ვერ ვეხმარებოდი კოლეგებს. გადავწყვიტე, ჩემი წვლილი შემეტანა. ორ ბანკში მქონდა  ჩემი შრომით შეკოწიწებული დანაზოგი  - 10 ათასი ლარის ოდენობით, ავდექი და ესთანხა გადავრიცხე კოვიდის ფონდში ექიმების და სამედიცინო  პერსონალის  მხარდასაჭერად, რომლებიც 24 საათიან რეჟიმში წინა ხაზზზე იდგენენ.  გადავრიცხე ეს თანხა და ამოვისუნთქე. ოჯახის წევრები, შვილები მეხუმრობდნენ,  ხომ ხედავ, თანხის ჩარიცხვა, ბიძინა ივანიშვილსაც კი დაასწარიო.  

 შვილზე გკიხავთ, რომელმაც გააგრძელა თქვენი გზა უროლოგიაში. როგორ გაიმეტეთ  საკუთარი მძიმე გამოცდილების შემდეგ შვილი რთული პროფესიისთვის?

პრაქტიკულად თავიდან ბოლომდე ჩემი ბრალია გიორგის  გამეტება ამ საქმისთვის. იმის  მიუხედავად, რომ მასზე გავლენის მოხდენა შეუძლებელია, მთელი ცხოვრება ესმოდა პაციენტების ამბავი.  სხვათაშორის, თავიდან არ ფიქრობდა ექიმობაზე, ვერაზე გაიზარდა,  კარგი სამეგობრო ჰყავს, სხვა გატაცებები ჰქონდა. ხუმრობდა ხოლმე, ეს შენი პროფესიული ლიტერატურა, წიგნები შენ შემდეგ ვინმეს ხომ უნდა დარჩესო?! ასე ხუმრობა-ხუმრობით წავიდა მეათე კლასიდან მოსამზადებელ ჯგუფში. როცა დაამთავრა სწავლა მკითხა, რა ვქნაო, მე ვუთხარი,  ეს შენი მისაღები გადაწყვეტილებაა-მეთქი  და ასე მიიღო გადაწყვეყილება. მესამე  - მეოთხე კურსის სტუდენტი იყო, ჯერ კიდევ არ იყო ჩამოყალიბებული რა მიმართულებით წავიდოდა. ერთხელ შუაღამისას  დამირეკეს საავადმყოფოდან,  23 წლის პაციენტი მოიყვანეს, დაჭრილი იყო, თირკმელი ჰქონდა დაზიანებული.  ცოტა ნაქეიფარი ვიყავი და  ერთ-ერთი ჩემი კოლეგის შესახებ ვუთხარი,  მას დაურეკეთ მეთქი. ცოტა ხანში კვლავ  დამირეკეს,  ტელეფონს არ პასუხობსო.  მეც ვერ  მოვისვენე, ამ დროს  გიორგი შემოვიდა და მითხრა, მამა მე წაგიყვან საავადმყოფოშიო. უკვე ჩაცმულიც  ვიყავი.  წავედით რესპუბლიკურში, ჩვენ რომ არ მივსულიყავით, ის ბიჭი ვერ გადარჩებოდა. გიორგი  მაშინ პირველად შემოვიდა საოპერაციოში. ეს იყო მისი პირველი შეხება სიკვდილ-სიცოცხლესთან, რომელიც  ძალიან  ემოციური აღმოჩნდა გიორგისთვის, თან ეს ხომ მის ტოლ ბიჭს ეხებოდა.  იმ ღამის შემდეგ  ერთი წუთი აღარ უყოყმანია თავისი პროფესიული არჩევანი.  დღეს გიორგი პროფესორია, უკვე თავად ატარებს ურთულეს ოპერაციებს, მუშაობს უროლოგიის კათედრაზეც.  მიხარია, რომ წლების შემდეგ, როდესაც მე ჩამოვცილდები აქტიურ მედიცინას,  ჩემს საყვარელ საქმეს გააგრძელებს ჩემი შვილი. ამ თაობას, ჩვენგან განსხვავებით, მეტი შესაძლებლობა აქვს პროფესიული ზრდისთვის, ეს თაობა უფრო ლაღია, თუმცა  ამ თაობასაც  აქვს თავისი "ტვირთი".  რაც ჩვენ იმ წლებში გვეპატიებოდა, ამათ აღარ ეპატიებათ.  დღეს ექიმების მიმართ ძალიან მაღალი სტანდარტი და  მოთხოვნაა,   რასაც მჯერა, რომ ეს თაობა ღირსეულად გაართმევს თავს.

  ოჯახში ორი ექიმის თანაცხოვრება პროფესიულ "ჭიდილში" ხშირად  გადადის?

არა თუ ორი, სამი ექიმი ვართ ოჯახში. ექიმი სტომატოლოგია ჩემი მეუღლე ნათია (ბაჩა) კეთილაძე.  უმცირესობაშია ჩემი ქალიშვილი, რომელიც ერთადერთია  ჩვენს ოჯახში, ვინც ექიმის პროფესიას არ გაჰყვა.  ის მენეჯმენტის და საზოგადოებასთან ურთიერთობის სპეციალისტია, იტალიაში სწავლობდა მაგისტრატურაზე.  გვყავს წელიწადნახევრის შვილიშვილი კონსტანტინე მხეიძე, რომელმაც ყველა და ყველაფერი დამავიწყა. მე და ჩემმა მეუღლემ ერთმანეთი გავიცანით ყამირიდან. მე დავდიოდი ხოლმე მურმანსკში, პეტროზავოდსკში, სმოლენსკში, როგორც ზონის მთავარი ექიმი, იქ ძირითადად ბიჭები მივდიოდით, გოგოები სამეგრელოში მიგვყვდა,  ჩაიში ვამუშავებდი  მომავალ მეუღლეს.   200-300  გოგო ყოველწლიურად მუშაობდა ჩაის კრეფაზე, მათ შორის იყო ნათია. დიდი სტახანოვური შრომით არ გამოირჩეოდა, გოგოები "შეკრულები" იყვნენ   მეჩაიეებთან და მათგან ყიდულობდნენ ხოლმე ჩაის, თითქოს  თვითონ დაკრიფეს.  "დამსჯელ მეთოდებს" ვიყენებდი ხოლმე, მაგრამ არ გაამართლა - "დამსაჯა" და ჩემი ცოლი გახდა.       

 თამუნა ჩხენკელი  

ბლოგი
საერთაშორისო მულტიმედია პლატფორმები და საინფორმაციო სააგენტოები საქართველოში

ინტერნეტის საშუალებით ტრადიციულ მედიაში გამოქვეყნებული პუბლიკაციების გავრცელება არის უალტერნატივო გზა, რომლის გავლაც ბეჭდური მედიის ორგანიზაციებს უხდებათ. ამ გზაზე თავს იჩენს კიდევ ერთი აუცილებლობა: ერთი და იმავე მასალის ვიდეო და აუდიო პლატფორმებში გადატანა. მრავალ პლატფორმაზე მუშაობა, იგივე მულტიმედია ის მიმართულებაა, რომელსაც მთელს მსოფლიოში ბეჭდური მედიის სულ უფრო მეტი რედაქცია ავითარებს.

ინტერნეტსივრცის უნიკალურობა ხომ ისიცაა, რომ მას ბეჭდურთან ერთად ვიდეო და აუდიო პლატფორმებისთვის მომზადებული ჟურნალისტური პროდუქციის გავრცელებაც შეუძლია. დღესდღეობით ეგრეთ წოდებული „შერწყმული ახალი ამბების ოთახი“ ანუ „ქონვერჯენს ნიუსრუმი“ აქვთ არა მხოლოდ დასავლეთის მედიამაგნატებს, არამედ შედარებით წვრილ მედიაორგანიზაციებსაც. მათ შორისაა როგორც ბეჭდური მედიის რედაქციები, ისე ტელევიზიები, რადიოსადგურები და ახალი ამბების სააგენტოები.

გაზეთისა და ზოგადად მედიაორგანიზაციების ერთ-ერთი ძირითადი წყაროა საინფორმაციო სააგენტო. მისი ძირითადი ფუნქცია ახალი ამბების მოპოვება, დამუშავება და გავრცელებაა. მსოფლიოში უძველეს საინფორმაციო სააგენტოდ ითვლება საფრანგეთში 1835 წელს ფრანგი სარეკლამო აგენტისა და მთარგმნელის შარლ-ლუი ჰავასის მიერ დაარსებული საინფორმაციო ბიურო.

თავდაპირველად სააგენტოს ოფიციალური სახელწოდება „ჰავასი“ იყო, მოგვიანებით კი მას „ფრანს პრესი“ დაერქვა და დღემდე ასეა ცნობილი. საინფორმაციო სააგენტოები ასევე დააარსეს „ჰავასის“ კიდევ ორმა თანამშრომელმა: პოლ როიტერმა ლონდონში და ბერნარდ ვულფმა – ბერლინში.

ამ სამ სუბიექტს შორის ერთხანს ერთგვარი კარტელური შეთანხმებაც კი იყო გაფორმებული. ეს ნიშნავდა, რომ ევროპის კონტინენტი მათ გეოგრაფიული თვალსაზრისით გადაინაწილეს. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, იმ ტერიტორიაზე, სადაც „ჰავასი“ მუშაობდა, არ მუშაობდა „როიტერი“, ასევე ვულფის საინფორმაციო სააგენტო და პირიქით. აღსანიშნავია, რომ 1851 წლიდან დამოუკიდებლად მომუშავე „როიტერი“ დღემდე ერთ-ერთ უძლიერეს საერთაშორისო საინფორმაციო სააგენტოდ რჩება. 9    

საინფორმაციო სააგენტოების მომსახურება მედიაორგანიზაციებისთვის, როგორც წესი, ფასიანია. თუმცაღა ინტერნეტის მასობრივი გავრცელების შემდეგ ინფორმაცია იმდენად სწრაფად ვრცელდება, რომ დროის მოკლე მონაკვეთში მისი უფასოდ გამოყენება აუდიტორიის ფართო წრესაც შეუძლია.

 

ამჟამად საინფორმაციო სააგენტოები დამოუკიდებელი ორგანიზაციების სახით იშვიათად მუშაობენ. უმეტეს შემთხვევაში ისინი მედიაჯგუფების, იგივე მედიაკორპორაციების შემადგენელ ნაწილს წარმოადგენენ. ზოგიერთ ქვეყანაში დღემდე არსებობს სამთავრობო საინფორმაციო სააგენტოები, მაგალითად, ჩინეთში – „სინჰუა“, რუსეთში – „იტარ ტასი“, თურქეთში – „ანადოლუ“. ასეთ სააგენტოებს სახელისუფლებო ოფიციალურ სიახლეებზე ხელი ექსკლუზიურად მიუწვდებათ.

არსებობს საერთაშორისო, ნაციონალური (კონკრეტულად ერთი სახელმწიფოს დონეზე მომუშავე) და რეგიონალური საინფორმაციო სააგენტოები. მსგავსი ფორმატის მედიაორგანიზაციები დღესდღეობით მხოლოდ ახალ ამბებზე არ მუშაობენ, ამას გარდა, ისინი გვთავაზობენ მულტიპლატფორმულ მრავალფეროვან ჟურნალისტურ პროდუქციას – ანალიტიკურ სტატიებს, ინტერვიუებს, რეპორტაჟებს და სხვა. 1

აღსანიშნავია, რომ ტრადიციულ ჟურნალისტურ საშუალებათაგან ბევრმა ახალი მედიის ელემენტების გამოყენებით თავისი გამოცემები მულტიმედიაპროდუქტად აქცია. დღეს ამ ტიპის პროდუქცია ტრადიციული მედიის სხვადასხვა საშუალებას ერთ ვებპლატფორმაზე აერთიანებს და ხელმისაწვდომია მსოფლიოს ნებისმიერ წერტილში. ამასთან, მას გაცილებით მეტი პოტენციური ვიზიტორი ჰყავს, ვიდრე კონკრეტულ მედიაპროდუქტს.

საქართველოში მედია მსოფლიოში აპრობირებული მიმართულებით ვითარდება. სხვადასხვა ტიპის მედიის თანაარსებობა ჟურნალისტიკის მომავალი კი არა, უკვე აწმყოა. ეს არის არა მხოლოდ ბეჭდური მედიის, არამედ ტელევიზიისა და რადიოს გადარჩენის გზაც. ქართულ მედიაბაზარზე ჯერ-ჯერობით მსოფლიოში აღიარებულ საინფორმაციო სააგენტოების უმეტესობას საკუთარი რედაქცია ან ბიურო არ გაუხსნიათ. გამონაკლისი მხოლოდ „Agency France Presse“ გახლავთ, რომლის ამიერკავკასიის ბიუროც სწორედ თბილისში მდებარეობს.

აგრეთვე არის შემთხვევები, როდესაც ადგილობრივი მედიასაშუალებები ცნობილი უცხოური საინფორმაციო სააგენტოების სახელებს თვითნებურად ირქმევენ და თავს მათ ქართულ რედაქციებად ასაღებენ: Euronews.geGuardian.geReuters.ge და სხვა. ბუნებრივია, მათი იდენტობის გარკვევა არც ისე რთული საქმეა. ამ ქვეთავში კი მიმოვიხილავთ ქართულ მედიასივრცეში არსებულ რამდენიმე რუსული თუ დასავლური რადიოს და საინფორმაციო სააგენტოს მულტიმედია პლატფორმას.     

top_logo_news

რადიო  „ამერიკის ხმა“    

რადიო „ამერიკის ხმა“ შეერთებული შტატების ყველაზე დიდი საერთაშორისო სამაუწყებლო ორგანიზაციაა. ის მულტიმედიურ პროგრამებს 45 ენაზე ავრცელებს სხვადასხვა აუდიტორიისთვის, რომელსაც თავისუფალ მედიაზე ხელი შეზღუდულად, ან საერთოდ არ მიუწვდება.

დაფუძნების დღიდან, 1942 წლიდან მოყოლებული, „ამერიკის ხმა“ მოვლენების მრავალმხრივი, დამოუკიდებელი მიმოხილვის და აუდიტორიისთვის სიმართლის თქმის ერთგულია. „ამერიკის ხმა“ მთლიანად შეერთებული შტატების გადამხდელების მიერ ფინანსდება და წარმოადგენს „შეერთებული შტატების გლობალური მედიის სააგენტოს“ ნაწილს.

„ამერიკის ხმის“ მისია და სარედაქციო დამოუკიდებლობა კანონმდებლობით არის გარანტირებული. „ამერიკის ხმის“ ჟურნალისტებს კანონი იცავს მთავრობის ოფიციალური პირების და პოლიტიკოსების გავლენის, ზეწოლის, ან შურისძიებისაგან.

1994 წელს ამერიკის კონგრესმა დაამტკიცა „შეერთებული შტატების საერთაშორისო მაუწყებლობის აქტი“. ეს კანონი ასევე მოითხოვს, რომ „ამერიკის ხმის“ ჟურნალისტთა ნამუშევარი იყოს ავტორიტეტული, ზუსტი, ობიექტური, მრავალმხრივი, დაბალანსებული და ასახავდეს შეერთებული შტატების კულტურულ და საზოგადოებრივ მრავალფეროვნებას. იმავე წელს ამერიკის ხმა გახდა პირველი მაუწყებელი რომელმაც მომხმარებლებს თავისი გადაცემები ინტერნეტით შესთავაზა.

2016 წელს კონგრესმა „ეროვნული თავდაცვის ავტორიზაციის აქტით“ კიდევ ერთხელ დაადასტურა, რომ ინფორმაციის შეკრების და გავრცელების ფუნქციები კვლავაც დამოუკიდებელი და ობიექტური უნდა იყოს. ყოველდღიურად, „ამერიკის ხმის“ ჟურნალისტები ძალ-ღონეს არ იშურებენ, რომ მთელი მსოფლიოსთვის პრესის თავისუფლების მაგალითად დარჩნენ.

რადიო „ამერიკის ხმის“ ქართული რედაქცია 1951 წლის 26 მაისს დაარსდა. ამ პერიოდში საბჭოთა კავშირს, რომლის ნაწილი საქართველოც იყო, ჯერ კიდევ იოსებ სტალინი მართავდა. საათობრივ მაუწყებლობაზე რადიო 2008 წლის აგვისტოდან გადავიდა, ხოლო 2010 წლის ნოემბრიდან ტელეგადაცემების მომზადებაც დაიწყო. „ამერიკის ხმის“ ქართული რედაქცია ამ დროისთვის ფლობს საკუთარ მულტიმედიურ ვებ-პლატფორმას, სოციალურ მედიას და ონლაინ აპლიკაციას მობილური ტელეფონებისათვის.

„ამერიკის ხმას” ქართველი ხელმომწერებიც ჰყავს, რომლებიც მაუწყებლლის მიერ გავცელებულ ინფორმაციას ყოველ დღე ტექსტურად იღებენ. ვაშინგტონის სათაო  ოფისში ქართული სამსახურის 11 ჟურნალისტი მუშაობს. სამი კორესპონდენტი ჰყავთ საქართველოში. აქედან ერთი გორში მუშაობს და მხოლოდ რადიოსთვის ამზადებს მასალებს. ტელეგადაცემა მთლიანად ვაშინგტონში იწყობა და გამზადებული სახით ეგზავნება „პირველ არხს”, რომელიც შემდეგ ეთერში უშვებს.

„ამერიკის ხმა” დაარსების დღიდან ხელმძღვანელობს 1960 წელს შექმნილი წესდებით, რომლის მიხედვით ინფორმაცია, რომელსაც „ამერიკის ხმა” გადასცემს, ზუსტი, ობიექტური და ყოვლისმომცველი უნდა იყოს. ამრიკის ხმის ქართული რედაქციის ხელმძღვანელი ანა კალანდაძე გახლავთ.

top_logo_news (1)

 

რადიო  თავისუფლება”   

რადიო “თავისუფლება” არის კერძო საერთაშორისო სამაუწყებლო კომპანია, რომელიც მაუწყებლობს აღმოსავლეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპის, რუსეთის, კავკასიის, ცენტრალური და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის და ახლო აღმოსავლეთის რეგიონებისთვის. მას, მაუწყებელობის მმართველთა საბჭოს მეშვეობით, აშშ-ის კონგრესი აფინანსებს. რადიო თავისუფლების მისიაა, ფაქტობრივი ინფორმაციისა თუ იდეების გავრცელებით, ხელი შეუწყოს დემოკრატიული ფასეულობებისა და ინსტიტუტების განმტკიცებას.

რადიოსადგური დაარსდა 1949 წელს, როგორც ანტი-კომუნისტური ინფორმაციის წყარო ცივი ომის დროს. მისი სათავო ოფისი ქალაქ მიუნხენში მდებარეობდა 1949-1995 წლებში, 1995 წლის შემდეგ კი იგი პრაღაშია განთავსებული. ცივი ომის დასრულების შემდეგ ევროპაში მაუწყებლობის მასშტაბები საგრძნობლად შემცირდა, სანაცვლოდ კი ახლო აღმოსავლეთი იქცა რადიოსადგურის უპირატეს ზონად.

ცენტრალური ევროპიდან ვიდრე წყნარ ოკეანემდე, ბალტიის ზღვიდან შავ ზღვამდე, რუსეთიდან შუა აზიამდე თუ სპარსეთის ყურემდე – ცალკეულ ქვეყნებში ხალხი ცდილობს, გაუმკლავდეს ავტოკრატიულ სტრუქტურებს, ადამიანის უფლებათა დარღვევებს, ეკონომიკის ცენტრალიზებულ სისტემებს, ეთნიკურსა თუ რელიგიურ დევნას, რეგიონულ კონფლიქტებსა და კონტროლს დაქვემდებარებულ მედიას.

მთელი ამ რეგიონის სტაბილურობა – დამყარებული დემოკრატიასა და თავისუფალ საბაზრო ეკონომიკაზე – სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია მსოფლიო მშვიდობისთვის.
ეფუძნება რა რწმენას, რომ დემოკრატიის უპირველესი მოთხოვნა კარგად ინფორმირებული მოქალაქეების ყოლაა, რადიო თავისუფლება მრავალი სახელმწიფოს მოქალაქეებს:

  1. სთავაზობს ახალ ამბებს, ანალიტიკურ გადაცემებსა და მიუკერძოებელ ინფორმაციას როგორც ადგილობრივ, ისე საერთაშორისო მოვლენებზე;
  2. დემოკრატიული ფასეულობების წარმოჩენით ხელს უწყობს სამოქალაქო საზოგადოების განმტკიცებას;
  3. ეწინააღმდეგება ეთნიკურსა და რელიგიურ შეუწყნარებლობას და მხარს უჭერს ხალხთა შორის ურთიერთგაგების გაღრმავებას;
  4. სთავაზობს ნიმუშს ადგილობრივ მედიასაშუალებებს, ეხმარებარა მათ პროფესიონალიზმისა და დამოუკიდებლობის განმტკიცებაში ტრენინგების გზით;  ამყარებს პარტნიორულ ურთიერთობებს ადგილობრივ საინფორმაციო საშუალებებთან;
  5. ხელს უწყობს რეგიონის ქვეყნებსა და მსოფლიოს განვითარებულ დემოკრატიებს შორის ახლო ურთიერთობების დამყარებას.

რადიო თავისუფლება ამჟამად მსოფლიოს ოცზე მეტ ქვეყანაში 28 ენაზე მაუწყებლობს, მათ შორის – 1953 წლის მარტიდან – ქართულად. „რადიო თავისუფლებას“ რადიომაუწყებლის ლიცენზია არ აქვს, თუმცა საქართველოში 1999 წლიდან სხვადასხვა რადიოების საშუალებით დღეში რამდენიმე საათის განმავლობაში მაუწყებლობდა. 2014 წლის 14 აპრილიდან არხმა მაუწყებლობის დრო გაზარდა და რადიო “მწვანე ტალღის” სიხშირეების საშუალებით 18 საათის განმავლობაშია ეთერში.

რადიო თავისუფლება მომხმარებელს მიმდინარე საზოგადოებრივ-პოლიტიკურ თემებზე სხვადასხვა ფორმატის მულტიმედია პროდუქტს სთავაზობს. საზოგადოებრივ მაუწყებლის ეთერში კი ერთობლივ შემეცნებით სატელევიზიო პროექტს, გოგი გვახარიას საავტორო გადაცემას “წითელი ზონა”-ს ამზადებს. სწორედ იგი გახლავთ რადიო თავისუფლების ქართული რედაქციის ხელმძღვანელი.

logo-social

 

რადიო სპუტნიკი    

Sputnik-ი მიზნად ასახავს მრავალპოლარულ მსოფლიოს, სადაც ყველა ქვეყანას გააჩნია საკუთარი ეროვნული ინტერესები, კულტურა, ისტორია და ტრადიციები. სააგენტო ალტერნატიული ახალი ამბების კონტენტისა და რადიომაუწყებლობის მიმწოდებლის უნიკალურ ნიშას იკავებს. Sputnik-ი მთლიანად ორიენტირებულია უცხოურ აუდიტორიაზე.

„სპუტნიკ ჯორჯია” საქართველოში საჯარო რეესტრში ოფიციალურად 2015 წლის 23 იანვარს დარეგისტრირდა. თუმცა, საქართველოს მსგავსად, სხვა ქვეყნებშიც რუსული პროპაგანდის ერთ-ერთი მთავარი მედია პლატფორმის წარდგინება 2014 წლის 10 ნოემბერს სააგენტო Rossia Segodnia-მ მოახდინა. სპუტნიკი მულტიმედიური საერთაშორისო პროექტია, რომელიც რუსეთის პრეზიდენტის 2013 წლის დეკემბრის ბრძანების საფუძველზე შეიქმნა.

სპუტნიკმა, რომელსაც რუსეთის მთავრობა ფლობს, საერთაშორისო არენაზე საინფორმაცია სააგენტო RIA Novosti და “რუსეთის ხმა” ჩაანაცვლა. მედია პლატფორმა, რომელსაც დიმიტრი კისილიოვი ხელმძღვანელობს, 34 ქვეყნის 130 ქალაქში 30 ენაზე მაუწყებლობას გეგმავდა. საქართველოში „სპუტნიკმა“ რადიო მაუწყებლობის დაწყება 2014 წლის ნოემბერში FM 101.4 სიხშირეზე უკანონოდ სცადა. აღნიშნული სიხშირე “ერ-რადიოს” ეკუთვნოდა.

საქართველოს კომუნიკაციების ეროვნულმა კომისიამ შპს „ერ-რადიო“ და საერთაშორისო საინფორმაციო სააგენტო Newsgeorgia უკანონო მაუწყებლობის გამო ერთობლივად 5 ათასი ლარით დაaჯარიმა. შპს „ერ-რადიო“ კი N B104 ლიცენზიის ფარგლებში არსებული ვალდებულებების დარღვევის გამო წერილობით გააფრთხილა.

კომუნიკაციების ეროვნული კომისიის მიერ დაკისრებული სანქციის შემდეგ, „სპუტნიკი“ რადიო სიხშირის ნაცვლად ონლაინ პლატფორმით სარგებლობს, სადაც მულტიმედია კონტენტს ანთავსებს, რომელიც ანტიდასავლური შინაარსის არის. ნიუიორკ ტაიმსის შეფასებით, სპუტნიკი მიკერძოებულობისა და დეზინფორმაციის მაღალი დოზით ხასიათდება და ხშირად ავრცელებს რუსულ პროპაგანდას.

შპს “სპუტნიკ-ჯორჯიას” 100%-იანი წილის მფლობელი და ხელმძღვანელი ანტონ (ტატო) ლასხიშვილია, რომელიც 1991 წლიდან გაზეთ „სვაბოდნაია გრუზიას“ ხელმძღვანელია. „სპუტნიკი“ ყოფილი “რია ნოვოსტი”-ს ოფისშია განთავსებული.

სხვადასხვა ენებს შორის „სპუტნიკის“ მაუწყებლობა საქართველოს ორ სახელმწიფო ენაზე – ქართულად და აფხაზურად ხორციელდება.

Sputnik-ის ბრენდით გამოდის სადღეღამისო ახალი ამბების ლენტები ინგლისურ, ესპანურ, არაბულ, ჩინურ ენებზე. ახალი ამბების უწყვეტად გამოსაშვებად ვაშინგტონში, კაიროში, პეკინსა და მონტევიდეოში „24/7“ რეჟიმით მუშაობენ რეგიონული რედაქციები. Sputnik-ს აგრეთვე გააჩნია ფოტოკორესპონდენტების ქსელი მთელ მსოფლიოში.

maxresdefault

 

რადიო  „NRJ   ენ-ერ-ჯი“     

NRJ Georgia (FM 104,7) არის მსოფლიოში აღიარებული ფრანგული რადიოს ქართული ფილიალი/ვერსია. ეს გახლავთ მუსიკალური რადიო რომელიც მაუწყებლობს კვირაში ხუთი დღე, ორშაბათიდან პარასკევის ჩათვლით საკმაოდ დატვირთული და საინტერესო პროგრამით. როგორც უკვე აღვნიშნეთ, რადიო NRJ, ძირითადად, მუსიკალური და გასართობი არხია, მაგრამ სხვადასხვა შოუს ფორმატში წამყვანები ხშირად ეხებიან ქვეყანაში მიმდინარე სხვადასხვა აქტუალურ მოვლენას.

რადიოს აქვს დილის გადაცემა, სადაც არის კულტურა, ჰოროსკოპი, ამინდის პროგნოზი, მოდა და შოუ ბიზსნესი. ასევე  საზოგადოებრივი ამბები ელენე ბერიძესთან ერთად და სპორტული გამოშვება გიორგი ფულარიანთან ერთად, რომელსაც აგრეთვე ხუთშაბათობით 19:00–ზე არაერთ საინტერესო სტუმართან ერთად გადაცემა “Legends” მიჰყავს.

NRJ-ის სტუდიის უნიკალური ლოკაცია, „რადიო კაფეში“ მსმენელს საშუალებას აძლევს, საყვარელ შემსრულებელს არა მხოლოდ რადიოს პირდაპირ ეთერში მოუსმინოს, არამედ თავადაც მიიღოს შოუში მონაწლეობა.

NRJ-ის Artist–ები არიან Beyonce, Rihanna, Jennifer Lopez, Ed Sheeran და მსოფლიო შოუ ბიზნესის სხვა არაერთი ვარსკვლავი. NRJ Georgia-ს აგრეთვე აქვს თანამედროვე ვებგვერდი ქართულ ენაზე და აქტიურობით გამოირჩევა სოციალურ მედიაშიც. მისი მთავარი პროდიუსერი გვანცა კილასონია გახლავთ.

Agence_France-Presse_Logo.svg_

საინფორმაციო სააგენტო “France presse”      

France presse არის მსოფლიოს უძველესი საერთაშორისო საინფორმაციო სააგენტო. ამერიკულ „ბლუმბერგთან“, „როიტერთან“ და „ასოშიეიტედ პრესთან“ ერთად ის შედის მსოფლიოს უმსხვილეს საინფორმაციო სააგენტოთა ოთხეულში. მისი შტაბ-ბინა მდებარეობს ქალაქ პარიზში.

იგი მოიცავს 165 ქვეყანას, ხოლო 500 რეგიონულ ცენტრში 115 ბიურო და 50 ადგილობრივი კორესპონდენტი ემსახურება. დღესდღეობით „ფრანს-პრესის“ სამსახური 1000-ზე მეტ შტატიან ჟურნალისტს, 200 ფოტოგრაფს, 30 ოპერატორსა და 81 ეროვნების 2000 თავისუფალ ჟურნალისტს ითვლის. სააგენტო ავრცელებს როგორც ტექსტურ, ასევე მულტიმედიურ ინფორმაციას მსოფლიოში გავრცელებულ  რამდენიმე ენაზე, ესენია: ფრანგული, ინგლისური, ესპანური, გერმანული, რუსული, პორტუგალიური, იაპონური და ჩინური.

 

სააგენტო დაარსდა შარლ-ლუი ჰავასის მიერ 1835 წელს სახელწოდებით „სააგენტო ჰავასი“. თანამედროვე სახელი მას 1944 წლის 20 აგვისტოს დაერქვა, როდესაც ჟურნალისტების ჯგუფმა დაიკავა სააგენტოს შენობა და მსოფლიოს პარიზის გერმანელებისგან გათავისუფლება ამცნო.

საფრანგეთის პარლამენტის 1957 წლის კანონით მას მიეცა კერძო თუ სახელმწიფო ინტერესების ზეგავლენისგან თავისუფლების გარანტია. ამ კანონის მიღებით „ფრანს პრესი“ საბოლოოდ ჩამოყალიბდა როგორც დამოუკიდებელი და მიუკერძოებელი ახალი ამბების მიმწოდებელი.

საქართველოში მდებარეობს „ფრანს პრესი“-ს ამიერკავკასიის ბიურო, რომლის მთავარი რედაქტორიც ირაკლი მეტრეველია. ბიურო ძირითადად ორიენტირებულია სამივე ქვეყნის (საქართველო, აზერბეიჯანი და სომხეთი) პოლიტიკური, ეკონომიკური და სოციალური თემატიკის გაშუქებაზე. ამიერკავკასიის ბიუროს ცენტრალური რედაქციისაგან დამოუკიდებელი მულტიმედია პლატფორმა ან სოციალური მედიის გვერდი არ გააჩნია.

დავით დოლიძე

წყარო:https://mrdatosblog.wordpress.com/

სრულად
გამოკითხვა
„საპარლამენტო არჩევნები დღეს რომ გაიმართოს, რომელ პარტიას მისცემდით ხმას“
ხმის მიცემა
სხვათა შორის

დედამიწაზე არსებული ცოცხალი არსებებიდან მხოლოდ ადამიანს და კოალას აქვთ თითის ანაბეჭდი

ინდოელი დიასახლისები მსოფლიო ოქროს მარაგის 11% ფლობენ. ეს უფრო მეტია, ვიდრე აშშ-ს, სავალუტო ფონდის, შვეიცარიის და გერმანიის მფლობელობაში არსებული ოქრო, ერთად აღებული.

დადგენილია, რომ სასოფლო-სამეურნეო კულტურათა მოსავლიანობის განმსაზღვრელ კომპლექსურ პირობათა შორის, ერთ-ერთი თესლის ხარისხია. მაღალხარისხოვანი ჯიშიანი თესლი ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ფაქტორია მოსავლიანობის გასადიდებლად, რაც აგრეთვე დასაბუთებულია ხალხური სიბრძნით "რასაც დასთეს, იმას მოიმკი". - ქართული გენეტიკისა და სელექცია–მეთესლეობის სკოლის ერთ-ერთი ფუძემდებელი, მეცნიერებათა დოქტორი, აკადემიკოსი პეტრე ნასყიდაშვილი

ებოლა, SARS-ი, ცოფი, MERS-ი, დიდი ალბათობით ახალი კორონავირუსი COVID-19-იც, ყველა ამ ვირუსული დაავადების გავრცელება ღამურას უკავშირდება.

ყველაზე დიდი ეპიდემია კაცობრიობის ისტორიაში იყო ე.წ. "ესპანკა" (H1N1), რომელსაც 1918-1919 წლებში მიახლოებით 100 მილიონი ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა, ანუ დედამიწის მოსახლეობის 5,3 %.

იცით თუ არა, რომ მონაკოს ნაციონალური ორკესტრი უფრო დიდია, ვიდრე ქვეყნის არმია.