,
2018 წელს საუდელი ჟურნალისტის, ჯამალ ხაშოკჯის მკვლელობა საუდის არაბეთის მემკვიდრე პრინცისა და ფაქტობრივი მმართველის, მუჰამად ბინ სალმანის თანხმობით დაიგეგმა. ამის შესახებ საუბარია აშშ-ის სადაზვერვო უწყების ანგარიშში, რომელიც პრეზიდენტ ჯო ბაიდენის ადმინისტრაციამ გამოაქვეყნა.
საუდელი ჟურნალისტი ხაშოკჯი ერთ დროს სამეფოს მთავრობის მრჩეველი იყო, თუმცა 2017 წელს აშშ-ში გადავიდა და ამის შემდეგ, ხშირად აკრიტიკებდა პრინცის პოლიტიკას. ის 2018 წლის ოქტომბერში, სტამბოლში, საუდის არაბეთის საკონსულოში ვიზიტისას მოკლეს.
საუდის არაბეთის პრინცი ყოველთვის უარყოფდა მკვლელობაში მონაწილეობას. სამეფოში აშშ-ის დაზვერვის ხსენებული ანგარიშიც გააკრიტიკეს, უწოდეს მას “ნეგატიური, ცრუ და მიუღებელი”.
აშშ-ის ეროვნული დაზვერვის უწყების ხელმძღვანელის თქმით, ფიქრობენ, რომ საუდის არაბეთის მემკვიდრე პრინცი დაეთანხმა ოპერაციას ჯამალ ხაშოკჯის წინააღმდეგ, რომლის ფარგლებშიც ის ან უნდა დაეკავებინათ, ან – მოეკლათ.
BBC-ის ინფორმაციით, უწყება ასახელებს სამ მიზეზს, რომელიც პროცესში პრინცის ამ სახით ჩართულობას ადასტურებს. ესენია:
დონალდ ტრამპი აშშ-ს მრავალი საერთაშორისო ორგანიზაციიდან გამოჰყავს, მაშინ როცა ჩინეთი აქტიურად აძლიერებს დიპლომატიას და ლიდერობისკენ მიისწრაფვის. საერთაშორისო ურთიერთობათა ევროპული საბჭოს (ECFR) გამოკითხვის თანახმად, 21 ქვეყნის რესპონდენტები, მათ შორის ევროკავშირის 10 წევრი სახელმწიფოდან, მომდევნო ათწლეულში ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის გლობალური გავლენის ზრდას ელიან.
„წარსულში ჩინეთსა და აშშ-ს შორის საერთო ძალაუფლებრივ პოტენციალში სხვაობა გაცილებით თვალშისაცემი იყო, თუმცა ახლა ეს სხვაობა სულ უფრო მცირდება“, — განუცხადა DW-ს ბერლინის ჩინეთის კვლევების ინსტიტუტის (MERICS) ექსპერტმა კლაუს სუნმა. მისი თქმით, „შეერთებული შტატები კვლავ რჩება მსოფლიოს ყველაზე ძლიერ სახელმწიფოდ, თუმცა ჩინეთი ძალიან სწრაფად იკრებს ძალას“.
2026 წლის დასაწყისში პეკინმა გამოაქვეყნა მონაცემები, რომლებიც ჩინეთის ეკონომიკის მდგრადობაზე მიუთითებს, მიუხედავად ვაშინგტონის მხრიდან მზარდი ზეწოლისა ტრამპის მეორე ადმინისტრაციის პირობებში. ამ მაჩვენებლებს შორისაა მშპ-ის 5%-იანი ზრდა და რეკორდული სავაჭრო პროფიციტი 2025 წელს. ეს შედეგები დიდწილად განპირობებულია ჩინური პროდუქციის ექსპორტით აშშ-ის ფარგლებს გარეთ არსებულ ბაზრებზე, განსაკუთრებით კი სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიაში.
ამასთან, ანალიტიკოსები დარწმუნებულნი არიან, რომ პეკინის საბოლოო მიზანი აშშ-ის ლიდერობით ჩამოყალიბებული მსოფლიო წესრიგის ჩანაცვლება კი არა, არამედ ჩინეთის კომუნისტური პარტიის ხელისუფლების შენარჩუნებაა. კიდევ ერთი ამოცანაა აშშ-ის გავლენის შემცირება იმ რეგიონებში, რომლებსაც პეკინი სტრატეგიულად მნიშვნელოვანად მიიჩნევს — უპირველეს ყოვლისა, აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონში.
„პეკინი უკიდურესად კმაყოფილი იქნებოდა, თუ შეძლებდა აზიაში ყველაფრის გაკეთებას ისე, როგორც თავად სურს“, — აცხადებს საბინე მოკრი ჰამბურგის უნივერსიტეტის მშვიდობის კვლევისა და უსაფრთხოების პოლიტიკის ინსტიტუტიდან (IFSH). თუმცა, მისი თქმით, აშშ-ის ჩართულობა რეგიონში კვლავ იმდენად „ფუნდამენტურია“, რომ მისი შეცვლა მარტივი არ არის.
ჩინეთის სტრატეგიის შესახებ ვრცლად — DW-ის მასალაში.
