1 აგვისტო — გრიგორიანული კალენდრის 213-ე დღე (ნაკიან წლებში – 214-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 152 დღე.
დღის მოვლენები
ძვ. წ. 30 : ოქტავიანე (მოგვიანებით ცნობილი როგორც ავგუსტუსი) ალექსანდრიაში, ეგვიპტე, შედის და მას რომის რესპუბლიკის დაქვემდებარებაში აქცევს.
527 : იუსტინიანე I ბიზანტიის იმპერატორი ხდება.
1291 : შვეიცარიის კონფედერაცია ჩამოყალიბდა.
1461 : ედუარდ IV ინგლისის მეფე ხდება.
1492 : ფერდინანდი და იზაბელას ბრძანებით ებრაელები ესპანეთიდან გაყარეს.
1498 : ქრისტეფორე კოლუმბი პირველი ევროპელი გახდა, რომელმაც ვენესუელა იხილა.
1619 : პირველი აფრიკელი მონები ჩამოიყვანეს ჯეიმსტაუნში, ვირჯინია.
1664 : გოტჰარდის ბრძოლაში ავსტრიის არმია რაიმონდო მონტეკუკოლის მეთუარობით ამარცხებს ოსმალეთის იმპერიას.
1774 : კარლ ვილჰელმმა და ჯოსეფ პრისტლიმ აღმოაჩინეს ელემენტი ჟანგბადი.
1798 : ნილოსის ბრძოლა იწყება საფრანგეთისა და ბრიტანეთის ფლოტს შორის.
1800 : იუნიონის აქტით დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის სამეფოები გაერთიანდა დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის გაერთიანებულ სამეფოდ.
1831 : ლონდონ ბრიჯი იხსნება.
1834 : ბრიტანეთის იმპერიაში მონობა გადავარდა.
1843 : გამოიცა ამერიკის კონტინენტის პირველი საფოსტო მარკა „ხარის თვალები“, ბრაზილია.
1876 : კოლორადო აშშ-ის 38-ე შტატი ხდება.
1902 : აშშ საფრანგეთისგან პანამის არხზე უფლებებს ყიდულობს.
1914 : პირველი მსოფლიო ომი - გერმანიამ ომი გამოუცხადა რუსეთს.
1936 : ბერლინში დაიწყო მე-11 ოლიმპიური თამაშები.
1941 : გამოვიდა პირველი ჯიპი.
1960 : ბენინმა დამოუკიდებლობა გამოაცხადა საფრანგეთისაგან.
1967 : ისრაელი აღმოსავლეთ იერუსალიმის ანექსიას ახდენს.
1981 : ემ-ტი-ვის პირველი გადაცემა გავიდა ეთერში. პირველი კლიპი იყო ბაგლზის „Video Killed The Radio Star“.
2005 : გერმანულის დამწერლობის რეფორმა ფორმალურად ძალაში შევიდა.
2007 : წყალდიდობამ ინდოეთსა და ბანგლადეშში მილიონობით ადამიანი უსახლკაროდ დატოვა.
2007 : პორტუგალიის დედაქალაქ ლისაბონში გამოავლინეს მსოფლიოს ახალი შვიდი საოცრება.
2008 : მზის სრული დაბნელების ხილვა გახდა შესაძლებელი ჩრდილოეთი კანადის, გრენლანდიის, ცენტრალური რუსეთის, აღმ. ყაზახეთის, დას. მონღოლეთისა და ჩინეთის მცხოვრებთათვის.
2015 : თბილისში ევროპის ზაფხულის ახალგაზრდული ოლიმპიური ფესტივალი ოფიციალურად დაიხურა. საქართველოს დელეგაციამ 10 მედლით (4 ოქრო, 6 ბრინჯაო) მე-10 ადგილი დაიკავა.
2018 : კაუშერ ბირკარი, ალესიო ფიგალი, პეტერ შოლცე და აქშაი ვენკატეში ფილდზის მედლით დააჯილდოეს.
ამ დღეს დაბადებულნი
ძვ. წ. 10 : კლავდიუსი — რომის იმპერატორი
126 : პერტინაქსი — რომის იმპერატორი
1313 : კოგონი — იაპონიის იმპერატორი
1377 : გო-კომაცუ — იაპონიის იმპერატორი
1545 : მელვილი, ენდრიუ — შოტლანდიელი თეოლოგი და რელიგიის რეფორმატორი
1555 : ედვარდ კელი — ინგლისელი მედიუმი, მისტიკოსი და ალქიმოკოსი
1579 : ლუის ველეს დე გევერა — ესპანელი დრამატურგი და რომანისტი.
1626 : შაბთაი ცვი — კაბალისტი, ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ებრაელი ცრუმესია
1659 : სებასტიანო რიჩი — იტალიელი მხატვარი.
1818 : მარია მიტჩელი — ამერიკელი ასტრონომი
1819 : ჰერმან მელვილი — ამერიკელი მწერალი.
1858 : გასტონ დუმერგი — ფრანგი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე.
1885 : დე ჰევესი, ჯორჯი — უნგრელი ქიმიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
1924 : ჩარპაკი, გეორგეს — უკრაინული წარმოშობის ფიზიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
1925 : ჯუღელი, მედეა — ქართველი სპორტსმენი
1929 : აბაშიძე, ლეილა — ქართველი კინომსახიობი
1984 : შვაინშტაიგერი, ბასტიან — გერმანელი ფეხბურთელი
ამ დღეს გარდაცვლილნი
527: იუსტინე I — ბიზანტიის იმპერატორი;
1137 : ლუი VI — საფრანგეთის მეფე (დ.1081)
1464 : დე მედიჩი, კოზიმო — ფლორენციის მმართველი (დ.1386)
1541 : გრინეუსი, სიმონ — გერმანელი თეოლოგი
1714 : ანა — დიდი ბრიტანეთის პირველი მეფე
1913 : უკრაინკა, ლესია — უკრაინელი პოეტი
1970 : ვარბურგი, ოტო ჰაინრიხ — გერმანელი ფიზიკოსი და ფიზიოლოგი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
2005 : ფაჰდი — საუდის არაბეთის მეფე
2009 : კორასონ აკინო — ფილიპინების ყოფილი პრეზიდენტი და აზიის პირველი პრეზიდენტი ქალი
დღესასწაულები
მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
ღირსი მაკრინე
ღირსი დიოსი
აღმოყვანება ნაწილთა ღირსისა სერაფიმ საროველისა, საკვირველთმოქმედისა
აგრეთვე:
ბარბადოსი, ტრინიდადი და ტობაგო : განთავისუფლების დღე
ბენინი : ეროვნული დღე
კონგოს რესპუბლიკა : მშობელთა დღე
ლიბანი : ჯარის დღე
ნიკარაგუა : ფიესტას დღე
შვეიცარია : ეროვნული დღე
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.