USD 2.6055
EUR 2.9632
RUB 3.0866
თბილისი
"FORBERS.GE" - თბილისის ზღვის ახალი ტალღა
თარიღი:  1189
ჯინო ჰოლდინგის პრეზიდენტი ნოდარ გიორგაძე უკვე წლებია, თბილისის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი რეკრეაციული ცენტრის, თბილისის ზღვის ტერიტორიის განვითარებაზე ზრუნავს. ევროპაში ერთ-ერთი საუკეთესო აკვაპარკის შექმნის შემდეგ მისი მიზანი უნიკალური ზღვისპირა ურბანული პროექტის, თბილისის ბულვარის განხორციელებაა, რომლის ღირებულებაც 250 მილიონი ევროა.

ავტორი: ანინა ტეფნაძე 

ჯინო ჰოლდინგი უკვე მრავალი წელია, არაერთ წარმატებულ პროექტს ახორციელებს. როგორია კომპანიის ისტორია? რა გზა გაიარეთ, სანამ მას შექმნიდით? 

ჯინო ჰოლდინგის აქტივობა საქართველოში 2012 წელს იწყება, როდესაც საქართველოში პირველი პროექტი ჯინო აკვაპარკი  შევქმენი. ეს პროექტი ჩემთვის ახალი გამოწვევა და გამოცდილება იყო. ჩემი განვლილი ცხოვრება არ უკავშირდებოდა ბიზნესსაქმიანობას, ცხოვრების ნახევარი სახელმწიფო სამსახურში გავატარე. პროფესიით ფიზიკოსი, იურისტი, ეკონომიკურ მეცნიერებათა დოქტორი ვარ, სხვადასხვა დროს ვმუშაობდი შინაგან საქმეთა სამინისტროში და საჯარო თანამდებობებზე, ვიყავი დამოუკიდებელი საქართველოს პირველი თავდაცვის მინისტრის მოვალეობის შემსრულებელი, საქართველოს პარლამენტის წევრი და პრეზიდენტის მთავარი სამხედრო პოლიტიკური მრჩეველი. ვიყავი ასევე საქართველოს მუდმივი წარმომადგენელი გაეროს ევროპულ სტრუქტურებში. მეამაყება, რომ პირველმა ავწიე საქართველოს დროშა ნატოში. ასევე გახლდით ომის ვეტერანთა მსოფლიო ორგანიზაციის გენერალური დელეგატი ცენტრალური და აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებში. 2016 წლიდან კი საქართველოს საპატიო კონსული ვარ სლოვაკეთის რესპუბლიკაში. აქედან გამომდინარე, ბიზნესში წასვლის გადაწყვეტილება რომ მივიღე, ყველა გაოცებული იყო, მაგრამ 50 წლის ასაკში მივხვდი, რომ ან ახლა, ან — არასდროს, დრო იყო, დაგროვილი ცხოვრებისეული გამოცდილება და ცოდნა საკუთარი ბიზნესისკენ მიმემართა. 

თბილისის ზღვა შემთხვევით არ შემირჩევია. ქალაქის ცენტრთან შედარებით, ეს ნაკლებად დატვირთული ზონაა, რაც კომფორტული და სუფთა გარემოს შენარჩუნების განმაპირობებელი ფაქტორია — არის უნიკალური ბუნება, ხედები, ტყე-პარკი და, რაც მთავარია, ზღვა. აღსანიშნავია, რომ ჯერ კიდევ საბჭოთა კავშირის დროს ტარდებოდა კვლევები, სად იყო საუკეთესო კლიმატური პირობები გულ-სისხლძარღვთა დაავადების რეაბლიტაციისა და მკურნალობის მიმართულებით, თქვენ წარმოიდგინეთ, ეს იყო ბაიკალი, ბიჭვინთა და თბილისის ზღვის ტერიტორია. თბილისის ზღვის ზედაპირი ხელს უწყობს ტენიანი ჰავის ფორმირებას, რაც სასარგებლოა რესპირატორული და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების მქონე პაციენტებისთვის. სწორედ ამიტომ, 1988-1989 წლებში გადაწყდა, აქ აშენებულიყო საერთაშორისო სარეაბილიტაციო-სამკურნალო ცენტრი. პროექტი ვერ შედგა, მაგრამ მიკროკლიმატი არსად წასულა.

ჩემმა იდეამ, სწორედ ამ ადგილას შემექმნა აკვაპარკი, თბილისის ზღვას, როგორც ფაქტობრივად აუთვისებელ კლიმატურ კურორტს, უსაზღვრო პოტენციალი და განვითარების შესაძლებლობა გაუჩინა. ამჟამად ჯინო აკვაპარკი ევროპის 10 საუკეთესო აკვაპარკს შორის არის დასახელებული – ის 16 ჰექტარზეა გადაჭიმული და 10 ღია და დახურულ აუზს, მრავალფეროვან ჯაკუზებს, 500-მდე სხვადასხვა სასრიალოსა და სხვადასხვა ატრაქციონს აერთიანებს.

ჯინო აკვაპარკი პოზიციონირებს არა როგორც სეზონური გასართობი ადგილი, არამედ დასასვენებელ-გამაჯანსაღებელი ცენტრი. რა არის ის მთავარი ელემენტები, რამაც პროექტის წარმატება განაპირობა? 

ჯინო აკვაპარკი ოჯახების გართობისა და დასვენებისათვის საუკეთესო ადგილია წელიწადის ოთხივე სეზონზე. აქ არის სივრცეები როგორც ბავშვებისთვის, ისე — უფროსებისთვის, ჯინო სპა და ველნეს ცენტრი აერთიანებს 9 სხვადასხვა სახეობის საუნას და ვიზიტორებს მრავალფეროვან სამასაჟო პროცედურებს სთავაზობს. 2023 წელს ოპერირება დაიწყო აკვაპარკის გვერდით მდებარე 5-ვარსკვლავიანმა სასტუმრო Gino Seaside-მა, რომელიც 218 საინვესტიციო აპარტამენტს აერთიანებს. 

სასტუმროში, კომფორტული ნომრების გარდა, რესტორანი, ბარი, საკონფერენციო სივრცეები და აუზია განთავსებული.

ამ ტერიტორიაზე ძალიან ბევრი წლის შრომის შედეგად მივიღეთ განვითარების გენერალური გეგმა, რომელიც მკაცრად რეგულირდება და ითვალისწინებს მხოლოდ დაბალი ინტენსივობის განაშენიანებას, რაც თავიდანვე გამორიცხავს დაუგეგმავ და არათანამიმდევრულ მშენებლობას და ხელს უწყობს ეკოლოგიურად სუფთა და მოწესრიგებული ურბანული სივრცის შექმნას. ჯინო ჰოლდინგის მიერ აკვაპარკის მშენებლობასა და განვითარებაში 45 მილიონი ევროს ინვესტიცია უკვე განხორციელებულია და ეს რიცხვი ყოველწლიურად იზრდება. უშუალოდ სასტუმრო ჯინო სისაიდ თბილისში კი უკვე ინვესტირებულია 20 მილიონ ევრომდე.

ჩვენ ვგეგმავთ პროექტებს ზეგინდელი დღით, ვაშენებთ ხვალინდელს და ვცხოვრობთ დღევანდელობით. ჩვენი პროექტები არა მხოლოდ პასუხობს თანამედროვეობის მოთხოვნებს, არამედ ამსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში არსებულ საუკეთესო გამოცდილებაზე დაყრდნობით მომავლის სტანდარტებს აყალიბებს. ვქმნით პროექტებს ადამიანებისთვის, რომლებიც ყველასგან განსხვავებულ თანამედროვე საცხოვრებელ პირობებს მიიღებენ. 

როგორც ჩანს, თქვენი ახალი პროექტი თბილისის ბულვარიც თბილისის ზღვის ტერიტორიის განვითარების დიდი სურათის ნაწილია. რა შეგიძლიათ ამ პროექტზე მოგვიყვეთ? 

 თბილისის სხვადასხვა უბნის მცხოვრებლებს დღეს არაერთი ურბანული გამოწვევა აწუხებთ: დაბინძურებული ჰაერი, მუდმივი საცობები, მოულოდნელად შეცვლილი ხედები, რომლებიც რადიკალურად განსხვავდება ყიდვის მომენტში არსებული ხედისგან, სპორტული და ბავშვთა გასართობი მოედნების სიმცირე, მწვანე სივრცეებისა და შესაბამისი ინფრასტრუქტურის ნაკლებობა. ამ ყველაფრის გათვალისწინებით აუცილებლად მივიჩნიეთ ისეთი თანამედროვე, გარემოსთან ჰარმონიაში მყოფი საცხოვრებელი სივრცეების შექმნა, როგორიც „თბილისის ბულვარია“. ეს იქნება ერთადერთი მრავალფუნქციური საცხოვრებელი კომპლექსი თბილისში, რომელიც მომხმარებელს ზღვასთან სიახლოვეს სთავაზობს. თბილისის ზღვის პანორამული ხედი არა მხოლოდ ესთეტიკური ღირებულების მატარებელია, არამედ ხარისხიანი საცხოვრებელი გარემოს შექმნის მნიშვნელოვანი ელემენტიც. ამიტომ გრძელვადიანი და სტრატეგიული ქალაქგეგმარება უნდა ითვალისწინებდეს ამ ხედების შენარჩუნებას და ურბანული განვითარების ისეთ მოდელს, რომელიც დაბალანსებულად აერთიანებს ბუნებრივ გარემოსთან თანაარსებობას, მდგრად ინფრასტრუქტურას და მცხოვრებლების კომფორტს.

 

პროექტის ფარგლებში მოეწყობა უნიკალური სანაპირო ზოლი, სადაც იქნება პრომენადი. ჩემი ოცნება იყო, რომ თბილისში მსგავსი ბულვარი გვქონოდა. ეს არის დაახლოებით 8 000 კვ/მ სანაპირო ზოლი, სადაც ადამიანებს შეეძლებათ, ისეირნონ, დაისვენონ, გაერთონ და საყვარელ ადამიანებთან ერთად გაატარონ დრო. ამ ყველაფრიდან გამომდინარე, თამამად შემიძლია ვთქვა, რომ მსგავსი პროექტი არა მარტო თბილისში, არამედ რეგიონშიც არ არსებობს.

როგორი იქნება თბილისის ბულვარის მცხოვრებლების ყოველდღიური რეჟიმი და ცხოვრების სტილი?

 მე და ჩემი გუნდის წევრებს გვჯერა, რომ ცხოვრება არ უნდა დავყოთ ცუდ და კარგ ნაწილებად. ამიტომაც ვქმნით ისეთ ადგილებს, სადაც აქტიური, ჯანსაღი, გასართობი და შემეცნებითი აქტივობები ბუნებრივად ერწყმის ადამიანის ყოველდღიურობას. მე მჯერა და მინდა სხვებიც დავარწმუნო, რომ სასიამოვნოსა და სასარგებლოს შერწყმა შესაძლებელია. მეტიც, „თბილისის ბულვარში“ ასეთი ყოფა ყოველდღიურობის ნაწილი გახდება და რადიკალურად შეცვლის თანამედროვე ადამიანის ცხოვრების წესს.

ამ ყველაფერს იმისთვის ვაკეთებთ, რომ მათთვის, ვინც აქ იცხოვრებს, სიმშვიდე ყოველდღიურობის განუყოფელი ნაწილი იყოს — დადებითი განწყობა გაიტანონ აქედან და ის ქალაქსა თუ სხვადასხვა სოციალურ წრეში გაავრცელონ. ეს არის მნიშვნელოვანი, თორემ, როგორც ერთმა ჭკვიანმა კაცმა თქვა, ფული არაფერი არ არის, ფული ქაღალდია, თუ არ არის მოქმედებაში. მოქმედებაში არსებული ფული კი უბრალო ქაღალდი აღარაა. 

პროექტში იგეგმება საცხოვრებელი, კომერციული, საოფისე და სასტუმრო ინფრასტრუქტურის კომბინაცია. როგორ გეგმავთ ამ კომპონენტების ინტეგრირებას?

უნდა აღინიშნოს, რომ თბილისის ბულვარი 250-მილიონიანი ჯამური ინვესტიციით ჯინო ჰოლდინგის მიმდინარე პროექტების პორტფელში ყველაზე მსხვილი პროექტია. ეს პრაქტიკულად არის კურორტი ქალაქში, რომელიც ზღვაზე ცხოვრების ფენომენს, ხანმოკლე დასვენების გამოცდილებიდან ყოველდღიურ კომფორტად გარდაქმნის. ეს იქნება 30 ჰექტარზე გაშენებული ეკოქალაქი ქალაქში, რომლის ყველა კომპონენტში გათვალისწინებულია თანამედროვე მწვანე მიდგომები. მაგალითად, უმეტეს შენობებზე განთავსებული იქნება მზის ელექტროპანელები, რაც მნიშვნელოვნად შეამცირებს ელექტროენერგიის გადასახადს, დაირგვება უნიკალური ჯიშის 3000 ხე, მოეწყობა მიწისქვეშა პარკინგები, ტერიტორიაზე გადაადგილება მხოლოდ ელექტრომანქანებით იქნება დაშვებული და ა.შ. 

პროექტი ერთ სივრცეში გააერთიანებს როგორც საცხოვრებელ, ისე სავაჭრო, საოფისე და სასტუმრო ინფრასტრუქტურას. აქ განთავსდება სავაჭრო ცენტრი, 5-ვარსკვლავიანი სასტუმრო Gino Seaside Hotel Tbilisi, ორი დამოუკიდებელი სასტუმრო / აპარტ-სასტუმრო, სასტუმრო ბულვარი, ბიზნესცენტრი სამუშაო სივრცეებითა და ოფისებით, კლინიკა, რესტორნები, კაფეები, სკოლა, ბაღი, 1000 ავტომობილზე გათვლილი დამოუკიდებელი შენობა პარკინგისთვის, სარეაბილიტაციო-გამაჯანსაღებელი ცენტრი და ა.შ. რა თქმა უნდა, მოვაწყობთ სივრცეებს აქტიური დასვენებისათვის: მოედნებს, კორტებს, ველობილიკებსა და სავარჯიშო დარბაზებს. მსგავსი ინფრასტრუქტურა და სერვისები ორიენტირებულია მობინადრეთა სიმშვიდეზე, უსაფრთხოებისა და ექსკლუზიურობის განცდაზე, უძრავი ქონების ღირებულების ზრდასა და ცხოვრების ხარისხის გაუმჯობესებაზე.

ვინ არიან თქვენი პარტნიორები ამ მასშტაბურ პროექტში?

თბილისის ბულვარის პროექტში ჩაერთო „საქართველოს ბანკი“, რომელიც აფინანსებს პროექტის ერთ ნაწილს, საცხოვრებელ ზონას, ხოლო მეორე ნაწილს აფინანსებს სლოვაკური სახელმწიფო ბანკი ექსიმ ბანკი, სლოვაკ ინვესტორთან ერთად. რაც შეეხება სხვა პარტნიორებს, ინფრასტრუქტურის ნაწილში აქტიურად მიმდინარეობს მოლაპარაკებები მსოფლიოს წამყვან ბრენდებთან, ასევე — მაღალი რეპუტაციის მქონე სკოლებთან და საბავშვო ბაღებთან. დამტკიცებული განვითარების გეგმის მიხედვით, ყველა ეს ელემენტი ერთიანობაში შექმნის სივრცეს, სადაც ადამიანების ყოველდღიური ცხოვრება სასიამოვნო, კომფორტული და ნაყოფიერი იქნება. როდესაც ამ უბნის განვითარებაზე ვფიქრობდი, ამოსავალი ყოველთვის იყო ადამიანი, მისი საჭიროებების დაკმაყოფილება და ცხოვრების ხარიხის გაუმჯობესება. ბედნიერი ვიქნები, თუ ეს გამომივა.

სლოვაკეთს თქვენს ცხოვრებაში განსაკუთრებული ადგილი უჭირავს და საქართველოს გარდა, ამ ქვეყნის მოქალაქეც ხართ. რას გვეტყოდით სლოვაკეთზე და იქ მიმდინარე ბიზნესნიციატივებზე? 

სლოვაკეთში ჩემი ცხოვრება და ბიზნესსაქმიანობა 2003 წელს დაიწყო. უზომოდ მადლიერი ვარ სლოვაკეთის, რადგან ეს არის ქვეყანა, სადაც შევძელი ჩემი ბიზნესიდეების განხორციელება, მნიშვნელოვანი პროექტების შექმნა და საზოგადოებისთვის სარგებლის მოტანა. ჩემი ბიზნესსაქმიანობა სლოვაკეთში მოიცავს ტურიზმის, ენერგეტიკისა და სოფლის მეურნეობის სფეროებს. ჰოლდინგს განხორციელებული აქვს რამდენიმე მნიშვნელოვანი პროექტი, მათ შორის Gino Paradise Bešeňová — თერმული აკვაპარკი, რომელიც ცენტრალური და აღმოსავლეთ ევროპის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი დასასვენებელი კომპლექსია და ყოველწლიურად 600 000-ზე მეტ ადამიანს მასპინძლობს. გარდა ბიზნესისა, აქტიურად ვმონაწილეობ საქველმოქმედო საქმიანობაში. დღევანდელი მდგომარეობით სლოვაკეთში ინვესტირებული მაქვს 130 მილიონი, ხოლო საქართველოში — 120 მილიონი ევრო. უახლოესი 5 წლის განმავლობაში ორივე ქვეყანაში დაგეგმილ და მიმდინარე პროექტებში ინვესტირებული იქნება 300 მილიონ ევროზე მეტი.

1540x1080-1

რა კრიტერიუმებით ხელმძღვანელობთ პროექტების შერჩევისას? 

ჯინო ჰოლდინგი მრავალფეროვან პროექტებს ახორციელებს როგორც საქართველოში, ისე — სლოვაკეთში: აკვაპარკის გარდა, რომელზეც უკვე ვისაუბრეთ, გვაქვს სასტუმრო და ველნეს-ცენტრი ისტორიულ ქალაქ მცხეთაში Gino Wellness Mtskheta, ბუტიკ-სასტუმრო და ველნეს-ცენტრი ახალციხეში, რაბათის XI საუკუნის ციხესიმაგრის ტერიტორიაზე Hotel Gino Wellness Rabath-ი, სასტუმრო Gino Sunrise Batumi აჭარაში, ბათუმში, ხუთვარსკვლავიანი მულტიფუნქციური სასტუმრო კომპლექსი თბილისის ცენტრში Gino Grand Hotel Melikishvili და ასე შემდეგ. სლოვაკეთში არსებული პროექტებიდან გამოვყოფ 

Hotel Gino Park Palace-ს, ბუტიკ-სასტუმროსა და რესტორანს ქალაქ ორლოვაში, რომელიც XVI საუკუნის სასახლეში მდებარეობს და რომელმაც უკვე ორჯერ მიიღო ევროპის საუკეთესო ისტორიული საქორწილო სასახლის ჯილდო. სასტუმროში განთავსებულია კაფე, ლობი-ბარი, ატრიუმი, რესტორანი, ველნეს- და ფიტნეს-ცენტრი, ბაროკოს სტილის სამლოცველო, საქორწილო პავილიონი და 6.5 ჰექტარზე გაშენებული ისტორიული ინგლისური ტყე-პარკი. სლოვაკეთში გვაქვს ასევე მზის ელექტროსადგურები, რომლებიც 2010-2011 წლებში მოვაწყვეთ. 

ეს არის არასრული ჩამონათვალი იმ პროექტებისა, რომელთაც საქართველოსა და სლოვაკეთში ჩემს გუნდთან ერთად ვახორციელებ და რომელთა ჯამური საინვესტიციო ღირებულება დღევანდელი მდგომარეობით 250 მილიონი ევროა. ეს რიცხვი ყოველწლიურად იზრდება, რადგან პროექტები ვითარდება და სიახლეები ემატება. ტრადიციულად, ინვესტორი ყოველთვის ცდილობს, რაც შეიძლება ნაკლები დანახარჯით რაც შეიძლება მეტი მოგება მიიღოს. მე ყოველთვის ვცდილობ, მიღებული მოგება ისევ ბიზნესში დავაბრუნო და რეინვესტირება მოვახდინო. ყველა პროექტს ვუყურებ ასე: რა სარგებელს მოუტანს ეს ადამიანებს და ქვეყანას. ამიტომაც ამბობენ ჩემზე, რომ ემოციური ინვესტორი ვარ.

ჯინო ჰოლდინგის ინვესტირების ძირითადი სფეროები ტურიზმი, გასართობი სექტორი და განახლებადი ენერგიაა. რა სიახლეებს გეგმავთ ამ მიმართულებებით? 

მიმდინარე პროექტებიდან ძალიან მნიშვნელოვანია 22-მილიონიანი საინვესტიციო ღირებულების მქონე სასტუმრო თბილისში, მელიქიშვილის ქუჩაზე. ბევრი მიზეზის გამო (ადგილმდებარეობა, ისტორიული შენობა) ეს ერთ-ერთი რთული პროექტი იყო. მიხარია, რომ უკვე ფინალში გავედით და მიმდინარე წლის ზაფხულში დავასრულებთ. ჯინო გრანდი იქნება 5-ვარსკვლავიანი სასტუმრო ველნეს-სპა-ცენტრით, ფიტნესით, 0 სართულზე განთავსებული ბარით და ყველა საჭირო მომსახურებით, მათ შორის, 79 ავტომობილზე გათვლილი მიწისქვეშა პარკინგით. სასტუმროს მართვაზე მოლაპარაკებები გვაქვს რამდენიმე საერთაშორისო ბრენდთან. 

კიდევ ერთ პროექტს ვგეგმავთ ბაკურიანში — ეს იქნება 5-ვარსკვლავიანი ბუტიკური ტიპის სასტუმრო, რომლის მთავარი უპირატესობა გეოთერმული აუზებია. ბაკურიანში ერთადერთი ადგილია, სადაც გეოთერმული წყალი ამოდის და ზუსტად იქ შენდება ჩვენი სასტუმრო. მჯერა, რომ სრიალის შემდეგ გეოთერმული წყლის აუზში განტვირთვა დამსვენებლებისთვის ძალიან სასიამოვნო გამოცდილება იქნება.

აკვაპარკის განვითარებასაც მუდმივად ვაგრძელებთ — გეგმაშია ყველაზე დიდი ტალღოვანი აუზის გადახურვა, რაც ზამთრის სეზონზე შიდა გამოსაყენებელ ფართს 3000მ²-ით გაზრდის. ეს საშუალებას მოგვცემს, ზამთრის სეზონზე ერთდროულად 2500 ვიზიტორს ვუმასპინძლოთ, ხოლო ზაფხულში ერთდროულად მისაღები ვიზიტორების რაოდენობა 5000-მდე გავზრდოთ.

სლოვაკეთის შემდეგ საქართველოს ენერგეტიკაშიც ვფიქრობთ ინვესტიციების ჩადებას და გარდაბანში 50 მვტ სიმძლავრის მზის ელექტროსადგურს ვაშენებთ. ინვესტიციის ჯამური მოცულობა 28 მლნ ევროა და უკვე ინვესტირებულია 3,5 მლნ ევრო. ენერგეტიკაში „ჯინო ჰოლდინგის“ საინვესტიციო აქტივობები კიდევ უფრო გაიზრდება. ამ მხრივ, ძალიან მნიშვნელოვანია შავი ზღვის წყალქვეშა კაბელის პროექტი, რომლის განხორციელებაც საქართველოს უზარმაზარ ენერგეტიკულ პოტენციალს შესძენს.

წყარო:forbes.ge

მსოფლიო
ტრამპი, რესპუბლიკური პარტია და 2026 წლის ნოემბერი — საგარეო ომები, ეკონომიკა და ამერიკული ძალის ახალი მოდელი

2026 წლის 3 ნოემბრის შუალედური არჩევნები აშშ-ში ჩვეულებრივ კონგრესის არჩევნებზე მეტ მნიშვნელობას იძენს. დონალდ ტრამპმა თვითონაც სცადა მათი საკუთარი პრეზიდენტობის რეფერენდუმად ქცევა და რესპუბლიკელ ამომრჩევლებს პირდაპირ უთხრა, არჩევნებზე ისე მივიდნენ, თითქოს თავად იყოს ბიულეტენზე. ამდენად, წარმომადგენელთა პალატისა და სენატის კანდიდატებს ნაწილობრივ საკუთარი კამპანიის ნაცვლად ტრამპის მეორე ვადის შედეგების დაცვაც უწევთ.

ამ არჩევნების სპეციფიკა ისაა, რომ ამერიკის საგარეო პოლიტიკა ამჯერად შინაგან პოლიტიკაში ეკონომიკის გავლით შედის. ირანის ომი გადაიქცა ბენზინის ფასად და ინფლაციად; უკრაინის ომი — კითხვად, ვინ უნდა გადაიხადოს ევროპის უსაფრთხოების ფასი; ჩინეთი — წარმოების, ვაჭრობისა და ტექნოლოგიური უპირატესობის საკითხად; ხოლო ევროპა — გამოცდად, დარჩება თუ არა ამერიკული ალიანსების ძველი მოდელი უცვლელი.

ამიტომ ტრამპის საგარეო პოლიტიკის შეფასება მხოლოდ იდეოლოგიური ნიშნებით — „იზოლაციონისტია“ თუ „ინტერვენციონისტი“, „რუსეთისკენაა“ თუ „ევროპისკენ“ — სულ უფრო ნაკლებად ხსნის რეალობას.


არჩევნების საწყისი სურათი

სექტემბრის შუა რიცხვების მონაცემები რესპუბლიკელებისთვის რთულ გარემოს აჩვენებს, თუმცა ეს ჯერ არ ნიშნავს არჩევნების შედეგს.

11–14 სექტემბრის Reuters/Ipsos-ის ეროვნულ კვლევაში ტრამპის საქმიანობას დადებითად 35% აფასებდა. კითხვაზე, კონგრესის არჩევნები დღეს რომ ტარდებოდეს რომელ პარტიას მისცემდნენ ხმას, დემოკრატები იღებდნენ 44%-ს, რესპუბლიკელები — 37%-ს. თავად Reuters ხაზს უსვამს, რომ ასეთი „generic ballot“ შტატებისა და ცალკეული ოლქების შედეგს პირდაპირ ვერ წინასწარმეტყველებს. კვლევაში 1,143 ზრდასრული მონაწილეობდა და ცდომილება დაახლოებით ±3 პროცენტული პუნქტია.

კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია საკითხების სტრუქტურა. აგვისტოს ბოლოს Reuters/Ipsos-ის კვლევაში რეგისტრირებული ამომრჩევლების 47% ცხოვრების ღირებულებას ასახელებდა ხმის მიცემის უმნიშვნელოვანეს ფაქტორად.

ამიტომ რესპუბლიკელებისთვის მთავარი პრობლემა შეიძლება საერთოდ არ იყოს კლასიკური „საგარეო პოლიტიკის“ საკითხი. პრობლემა იწყება მაშინ, როდესაც თეირანი, ჰორმუზის სრუტე ან უკრაინის ომი ამერიკელი ამომრჩევლისთვის გადაიქცევა ბენზინის ფასად, იპოთეკის პროცენტად და სუპერმარკეტის ჩეკად.

წარმომადგენელთა პალატაში რესპუბლიკელებს ვიწრო უმრავლესობა აქვთ, რის გამოც შედარებით მცირე რაოდენობის ოლქიც ძალთა ბალანსს ცვლის. სენატში მათ უფრო ძლიერი საწყისი პოზიცია აქვთ: დემოკრატებს უმრავლესობის მისაღებად ოთხი მანდატის წმინდა მატება სჭირდებათ, თუმცა AP-ის სექტემბრის შეფასებით კონკურენტული რბოლების წრე მნიშვნელოვნად გაფართოვდა.

აქედან გამომდინარე, ერთი და იგივე ეროვნული განწყობა წარმომადგენელთა პალატასა და სენატში აუცილებლად ერთნაირ შედეგს არ იძლევა.


ირანი — ტრამპისთვის ყველაზე პირდაპირი საგარეო-პოლიტიკური კავშირი არჩევნებთან

ირანი ამ არჩევნების საგარეო თემებიდან ყველაზე პირდაპირ არის მიბმული ამერიკელი ამომრჩევლის ჯიბეზე.

აშშ-ისა და ისრაელის დარტყმებით ირანთან მიმდინარე ომი 28 თებერვალს დაიწყო და უკვე თითქმის შვიდი თვეა გრძელდება. 15 სექტემბერს წარმომადგენელთა პალატამ 220–204 ხმით მიიღო War Powers-ის რეზოლუცია პრეზიდენტის სამხედრო ოპერაციების შეზღუდვის მოთხოვნით; ყველა დემოკრატს შვიდი რესპუბლიკელიც შეუერთდა.

ეს პატარა, მაგრამ პოლიტიკურად საინტერესო ბზარია რესპუბლიკურ კოალიციაში.

ტრამპის მოძრაობის ერთ-ერთი ძველი მესიჯი იყო ხანგრძლივი უცხოური ომების შეწყვეტა. სწორედ ამიტომ ირანის ომის გაჭიანურება რესპუბლიკური პარტიის შიგნითაც წარმოშობს წინააღმდეგობას. რესპუბლიკელმა თომას მასიმ თავდაცვის მდივრ პიტ ჰეგსეთის წინააღმდეგ იმპიჩმენტის მუხლებიც კი წარადგინა, ამტკიცებს რა, რომ ირანთან სამხედრო მოქმედებები კონგრესის სათანადო სანქციის გარეშე მიმდინარეობს.

საზოგადოებრივი აზრის მონაცემებიც მნიშვნელოვანია. Reuters/Ipsos-ის 21–24 აგვისტოს კვლევაში ირანის წინააღმდეგ აშშ-ის სამხედრო მოქმედებებს 31% უჭერდა მხარს. რესპუბლიკელთა შორის მხარდაჭერა კვლავ ბევრად მაღალი იყო — 69%, მაგრამ მარტის 77%-დან შემცირებული. გამოკითხულთა 83% ელოდა, რომ ამერიკული სამხედრო ჩართულობა ხანგრძლივი იქნებოდა.

მაგრამ რეალური საარჩევნო დამაკავშირებელი რგოლი ნავთობია.

სექტემბერში Brent-ის ფასი ისევ 100 დოლარს ასცდა, ხოლო აშშ-ში დიზელის საშუალო ფასი Reuters-ის მონაცემებით პირველად გადასცდა 6 დოლარს გალონზე. აგვისტოში სამომხმარებლო ინფლაციამ წლიურ 3.4%-ს მიაღწია; ბენზინი ერთ თვეში 3.9%-ით გაძვირდა, რეალური საშუალო საათობრივი შემოსავალი კი წლიურ ჭრილში შემცირდა.

ამიტომ ირანის ომის პოლიტიკური მნიშვნელობა ასეთი ჯაჭვით იკითხება:

ომი → ნავთობის მიწოდების რისკი → საწვავის გაძვირება → ინფლაცია → საპროცენტო განაკვეთები → ოჯახების ხარჯები → არჩევნები.

სწორედ ამიტომ ირანი დღეს ტრამპისთვის გაცილებით უფრო უშუალო შიდა პოლიტიკური ფაქტორია, ვიდრე უკრაინა.


რუსეთი–უკრაინა — ტრამპის პოლიტიკა უფრო ტრანზაქციულია, ვიდრე უბრალოდ „პრორუსული“ ან „პრო-უკრაინული“

ტრამპის უკრაინასთან დამოკიდებულების აღწერა მხოლოდ სიტყვებით „უკრაინის წინააღმდეგია“ ან „რუსეთის მხარესაა“ მიმდინარე პოლიტიკას ზედმეტად ამარტივებს.

2026 წლის სურათი უფრო რთულია.

ერთი მხრივ, ტრამპი მკვეთრად ცდილობს ამერიკის ფინანსური ტვირთის შემცირებას. 3 სექტემბერს მან განაცხადა, რომ ევროპელებისგან წარსულში უკრაინისთვის მიწოდებული ამერიკული იარაღისა და დახმარების კომპენსაციის მოთხოვნას აპირებს და ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ამერიკულ შეიარაღებას პირველ რიგში აშშ-ის მარაგებისთვის ინახავს.

მეორე მხრივ, ადმინისტრაცია სრულად არ გადასულა რუსეთის მიმართ დათმობის პოლიტიკაზე. ტრამპი მხარს უჭერს ახალ სანქციურ კანონპროექტს, რომელიც რუსეთის ენერგეტიკულ და თავდაცვის სექტორებს ეხება და შესაძლებელს ხდის დამატებითი ეკონომიკური ზეწოლის გამოყენებას იმ ქვეყნებზეც, რომლებიც რუსულ ენერგიას ყიდულობენ. კანონპროექტმა სენატი 86–11 ხმით გაიარა.

ამავე დროს ვაშინგტონი მოსკოვთან და კიევთან მოლაპარაკების არხებს ინარჩუნებს. სექტემბერში სტივ უიტკოფმა და ჯარედ კუშნერმა პუტინთან შეხვედრის შემდეგ კიევშიც გამართეს მოლაპარაკებები; მნიშვნელოვანი გარღვევა არ დაფიქსირებულა.

ამ ყველაფრიდან ტრამპის მოდელი დაახლოებით ასე გამოიყურება:

ომის სწრაფი სამხედრო მოგება აშშ-ის რესურსებით — არა; უკრაინის მთლიანად მიტოვება — ასევე არა; მთავარი მიზანი არის ამერიკული პირდაპირი ფინანსური ტვირთის ევროპაზე გადატანა, რუსეთზე ეკონომიკური ბერკეტის დატოვება და შეთანხმების მოძებნა.

ეს არის უფრო ტრანზაქციული ძალთა პოლიტიკა, ვიდრე ბაიდენის პერიოდის ფორმულა — „უკრაინას იმდენ ხანს დავეხმარებით, რამდენიც დასჭირდება“.

არჩევნების თვალსაზრისით ამას რესპუბლიკელებისთვის საინტერესო თვისება აქვს: უკრაინა დღეს ნაკლებად აჩენს ისეთ უშუალო სამომხმარებლო ეფექტს, როგორიც ირანი. ამიტომ ტრამპისთვის შესაძლებელია ერთდროულად თქვას: „ევროპამ მეტი უნდა გადაიხადოს“ და მაინც დაუჭიროს მხარი რუსეთის წინააღმდეგ სანქციებს.


ევროპა — პარტნიორიდან თანამგზავრამდე კი არა, პარტნიორიდან „გადამხდელ პარტნიორამდე“

ტრამპის ევროპისადმი პოლიტიკის ცენტრალური სიტყვა ჩემთვის ამ კონტექსტში არა „ანტიევროპიზმი“, არამედ ბერკეტია.

აშშ-ის წინა ადმინისტრაციები NATO-ს ხშირად განიხილავდნენ როგორც ამერიკული გლობალური გავლენის ინსტრუმენტს, რომლის შესანარჩუნებლად თავად ამერიკაც დიდ ხარჯს იღებდა.

ტრამპის მოდელი სხვაგვარ კითხვას სვამს:

თუ ევროპის უსაფრთხოება პირველ რიგში ევროპის ინტერესია, რატომ უნდა გადაიხადოს მისი მთავარი ნაწილი ამერიკელმა გადასახადის გადამხდელმა?

ეს რიტორიკა უკვე კონკრეტულ შედეგში გადაიზარდა. NATO-ს წევრები აშშ-ის ძლიერი ზეწოლის ფონზე შეთანხმდნენ, რომ 2035 წლისთვის თავდაცვასთან დაკავშირებული ხარჯები მშპ-ის 5%-მდე გაზარდონ — 3.5% უშუალოდ სამხედრო საჭიროებებზე და კიდევ 1.5% უსაფრთხოებასთან დაკავშირებულ სფეროებზე. ევროპელმა წევრებმა და კანადამ მხოლოდ 2025 წელს რეალური თავდაცვის ხარჯები დაახლოებით 90 მილიარდი დოლარით გაზარდეს.

აქ მნიშვნელოვანი პარადოქსია.

ტრამპმა ევროპასთან ურთიერთობა უფრო კონფლიქტური გახადა, მაგრამ ამავე დროს ევროპული სამხედრო ხარჯების ზრდასაც შეუწყო ხელი.

ეს ორი რამ ერთდროულად შეიძლება იყოს ჭეშმარიტი.

ურთიერთობა განსაკუთრებით დაიძაბა ესპანეთთან, რომელმაც NATO-ს ახალი ხარჯვითი მიზანი არ მიიღო. ივლისში ტრამპმა ესპანეთთან ვაჭრობის შეწყვეტის ბრძანებაც კი გამოაცხადა — ნაბიჯი, რომლის განხორციელების იურიდიული და ევროკავშირის საერთო სავაჭრო პოლიტიკასთან თავსებადობის საკითხები დაუყოვნებლივ გაჩნდა.

ასე რომ, ტრამპის ევროპული პოლიტიკის არსი შეიძლება ასე ჩამოვაყალიბოთ:

ამერიკა NATO-დან არ გადის, მაგრამ ალიანსს უფასო ან შეღავათიან უსაფრთხოების სისტემად აღარ აღიქვამს.

ევროპისთვის ეს სტრატეგიულად ძალიან მნიშვნელოვანი ცვლილებაა. ტრამპის შემდეგაც კი ძნელად წარმოსადგენია ევროპა ისევ იმავე დონით დაეყრდნოს ამერიკას, როგორც 2014 წლამდე.

უკრაინის ომმა ეს პროცესი დაიწყო; ტრამპმა კი დააჩქარა.


ჩინეთი — აქ ტრამპის სტრატეგია გაცილებით უფრო გრძელვადიანია

თუ ირანი დღეს საარჩევნო პრობლემა უფროა, ჩინეთი ამერიკის გრძელვადიანი ძალაუფლების საკითხია.

აქ ტრამპის ადმინისტრაციის პოლიტიკაში ოთხი მიმართულება იკვეთება:

ვაჭრობა და ინდუსტრია; ტექნოლოგია და AI; ენერგეტიკა და კრიტიკული ნედლეული; ტაივანი და სამხედრო ბალანსი.

აშშ ცდილობს ჩინეთის სახელმწიფო სუბსიდიებით გაძლიერებულ ექსპორტზე საერთაშორისო ზეწოლა გაზარდოს. სექტემბრის G20-ის შეხვედრაზე ამ პოზიციას ჩინეთის გარდა ყველა მონაწილე ქვეყანა დაეთანხმა — მათ მხარი დაუჭირეს „არასაბაზრო პოლიტიკისა და დისბალანსების“ წინააღმდეგ ზომების აუცილებლობას.

მაგრამ ტრამპის მიდგომა აქაც არა უბრალოდ მუდმივი ესკალაცია, არამედ ზეწოლა + გარიგებაა.

24 სექტემბერს ვაშინგტონში ტრამპისა და სი ძინპინის ახალი შეხვედრა იგეგმება. პარალელურად მხარეები დაახლოებით 30 მილიარდი დოლარის საქონელზე ტარიფების შემცირებას განიხილავენ, მაშინ როცა AI, ნახევარგამტარები, ირანთან ჩინეთის ფინანსური კავშირები და ტაივანი რჩება დაპირისპირების საგნებად.

ტაივანთან დაკავშირებით ადმინისტრაციის საჯარო პოზიცია ისევ შეკავებაზეა აგებული. აშშ-ის უმაღლესი წარმომადგენელი ტაივანში სექტემბერში აცხადებდა, რომ ვაშინგტონი რეგიონში „ხელსაყრელი ძალთა ბალანსის“ შენარჩუნებასა და ტაივანის თავდაცვისუნარიანობის გაძლიერებას აპირებს.

ამიტომ ჩინეთთან მიმართებით ტრამპის პოლიტიკა რუსეთისგან მნიშვნელოვნად განსხვავდება.

რუსეთთან მას სურს ომის ღირებულების შემცირება და გარიგების მოძებნა.

ჩინეთთან კი საკითხი გაცილებით უფრო სტრუქტურულია: ვინ იქნება მომდევნო ათწლეულების წამყვანი ეკონომიკური, ტექნოლოგიური და სამხედრო ძალა.

აქ დემოკრატებსა და რესპუბლიკელებს შორისაც გაცილებით მეტი სტრატეგიული თანხვედრა არსებობს, ვიდრე ირანის ან უკრაინის საკითხებზე.


ოთხი ფრონტი და მათი საარჩევნო ეფექტი

საკითხი ტრამპის ძირითადი მიდგომა არჩევნებთან მთავარი კავშირი
ირანი პირდაპირი სამხედრო ძალა და ზეწოლა ნავთობი, ბენზინი, ინფლაცია, ომის დაღლილობა
უკრაინა/რუსეთი მოლაპარაკება + სანქციები + ხარჯის ევროპაზე გადატანა „რატომ ვიხდით ჩვენ?“
ევროპა/NATO ალიანსის შენარჩუნება, მაგრამ მნიშვნელოვნად მეტი ევროპული დაფინანსება America First-ის ეკონომიკური არგუმენტი
ჩინეთი ტექნოლოგიური, სავაჭრო და სამხედრო შეკავება + პერიოდული გარიგებები სამუშაო ადგილები, წარმოება, AI, გრძელვადიანი ეროვნული უსაფრთხოება

ამ ოთხიდან ირანი ყველაზე უშუალოდ უკავშირდება 2026 წლის არჩევნების ეკონომიკურ გარემოს, ხოლო ჩინეთი — ყველაზე მეტად ამერიკის მომავალი ძალაუფლების სტრუქტურას.

სრულად
გამოკითხვა
თქვენი აზრით, არის თუ არა დღეს ქვეყანაში პოლიტიკური კრიზისი?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის