ამერიკული გამოცემა Sportico-ს მიხედვით, ყველაზე შემოსავლიანი 100 ათლეტი 27 ქვეყანას და სპორტის რვა სახეობას წარმოადგენენ. 2024 წელს მათი მთლიანი შემოსავალი 6,2 მილიარდი დოლარი იყო, საიდანაც 4,8 მილიარდი მოედანზე გამომუშავებული თანხაა, ხოლო დარჩენილი 1,4 მილიარდი მოედანს მიღმა საქმიანობიდანაა მიღებული.
სიაში ათი ათლეტია, რომლებმაც უფრო დიდი შემოსავლები სასპონსორო შეთანხმებებიდან გამოიმუშავეს, ვიდრე მოედანზე ნაჩვენები შედეგებიდან, მათ შორის გამოსარჩევია ბეისბოლისტი შოჰეი ოტანი 72,5 მილიონი დოლარით და გოლფერი ტაიგერ ვუდსი 62,1 მილიონით. ოტანის უნიკალური კონტრაქტის თანახმად, ის 680 მილიონს გადავადებული წესით 2030-2040 წლამდე მიიღებს, ახლა კი მისი წლიური ხელფასი 2 მილიონ დოლარს შეადგენს, რასაც გასულ სეზონში მსოფლიო სერიის მოგებით მიღებული ნახევარ მილიონიანი ბონუსიც დაემატა. მოედანს მიღმა მიღებული თანხებით ოტანი მხოლოდ ლებრონ ჯეიმსს, სტეფ კარისა და ლიონელ მესის ჩამორჩება.
ასეულის თითქმის 60%-ს NBA-ისა (36 მოთამაშე) და NFL-ის (22 მოთამაშე) სპორტსმენები შეადგენენ. თანაც აღსანიშნავია, რომ ბოლო 10 წელიწადში ამერიკულ ფეხბურთში სახელფასო ჭერის მაჩვენებელი 107%-ითაა გაზრდილი 18,6 მილიონიდან 53,3 მილიონ დოლარამდე.
რაც შეეხება ეროვნული საკალათბურთო ასოციაციის სახელფასო ჭერს, ის 140%-ით გაიზარდა, თანაც ამას დაემატა ახალი მედია გარიგება, რომელიც 11 წელიწადში 77 მილიარდი დოლარის გადახდას ითვალისწინებს. ამ დროის მონაცემებით, ლიგის 50 მოთამაშე წლიურად 30 მილიონ დოლარს გამოიმუშავებს, თუმცა ეს მაჩვენებელი 2030 წლისთვის 100-მდე გაიზრდება.
NBA-ისა და NFL-ის გარდა, ერთზე მეტი სპორტსმენით სიაში წარმოდგენილები არიან ფეხბურთელები - 12, ბეისბოლერები - 11, გოლფერები - 9, მოკრივეები - 6, ხოლო ჩოგბურთსა და ფორმულა 1-ს ორ-ორი წარმომადგენელი ჰყავთ.
სახელმწიფოების მიხედვით ყველაზე მეტი 64 ათლეტი აშშ-ს ჰყავს, მას მოსდევს ხუთი სპორტსმენი დიდი ბრიტანეთიდან, ხოლო იაპონელებსა და ფრანგებს სამ-სამი წარმომადგენელი ჰყავთ სიაში.
წლის ყველაზე შემოსავლიანი სპორტსმენი Sportico-ს ვერსიით 40 წლის კრიშტიანუ რონალდუა, რომელიც სეზონში 260 მილიონ დოლარს გამოიმუშავებს. კრიშტიანუს აღნიშნული თანხიდან 45 მილიონი სპონსორებისგან აქვს გამომუშავებული, ხოლო დარჩენილ 215 მილიონს “ალ ნასრი” უხდის.
მთლიანობაში კი გამოცემა Sportico-ს მიხედვით, 2024 წლის 5 ყველაზე შემოსავლიანი სპორტსმენის სია ასე გამოიყურება:
5. ლებრონ ჯეიმსი (NBA) - $133,2 მილიონი
4. ლიონელ მესი (ფეხბურთი) - $135 მილიონი
3. ტაისონ ფიური (კრივი) - $147 მილიონი
2. სტეფ კარი (NBA) - $153,8 მილიონი
1. კრიშტიანუ რონალდუ (ფეხბურთი) - $260 მილიონი
წყარო:bm.ge
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.