„საქართველომ, საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, რომელიც ოქტომბერში უნდა ჩატარდეს, შეიძლება რუსეთთან დიპლომატიური ურთიერთობა აღადგინოს. მაგრამ ქვეყნის სრული გადაქცევა პროკრემლურ სატელიტ-ქვეყნად შეუძლებელია - იმიტომ რომ არსებობს ხელშემშლელი ფაქტორი: ოკუპირებული ტერიტორიები, - წერს ივან პრეობრაჟენსკი, გერმანული რადიოს „დოიჩე ველეს“ («Deutsche Welle» - „გერმანული ტალღა“) პოლიტიკური მიმომილველი, სტატიაში სათაურით „თბილისის სახიფათო ფლირტი მოსკოვთან“.
გთავაზობთ პუბლიკაციას მცირე შემოკლებით:
საქართველოს ხელისუფლება გადატრიალების მცდელობაზე ლაპარაკობს, რომელიც თითქოსდა უკრაინისადმი მეგობრულად განწყობილ ოპოზიციონერებს უნდა მოეხდინათ. ქართველი პრემიერ-მინისტრი საზოგადოებას აშინებს - თუ ჩვენ ხელისუფლებაში არარ ვიქნებით, რუსეთთან ომი დაიწყებაო. თავის მხრივ, მარია ზახაროვა, არამკითხე მოამბესავით, ქვეყნის „ოდკბ“-ში გაწევრიანებაზე მსჯელობს (თუმცა ამის შესახებ საქართველოს არ უთხოვია), ხოლო რუსი სენატორი ანდრეი კლიმოვი აცხადებს, რომ რუსეთს შეუძლია საქართველოს ხელისუფლებას, საჭიროების შემთხვევაში, სამხედრო ძალით დაეხმაროს.
რამდენად შეიძლება ეს ყველაფერი უთავსდებოდეს იმ ფაქტს, რომ ორ ქვეყანას შორის დიპლომატიური ურთიერთობა 2008 წლიდანაა გაწყვეტილი, ხოლო რუსი სამხედროები აფხაზეთ-სამხრეთ ოსეთის ოკუპირებას აგრძელებენ?
არჩევნები რუსული თარგით
საქართველოში 26 ოქტომბერს პარლამენტის არჩევნები უნდა ჩატარდეს. მმართველი პარტია „ქართული ოცნება“ ღიად აცხადებს, რომ ხელისუფლების შესანარჩუნებლად ნებისმიერ საშუალებას გამოიყენებს. 2024 წელს პარლამენტმა, რომელშიც „ოცნების“ წევრი დეპუტატები დომინირებენ, საზოგადოების საპროტესტო აქციების მიუხედავად, მიიღო კანონი „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“, რომელსაც ოპოზიცია პრორუსულ „უცხოური აგენტების“ კანონს უწოდებს.
ახლახან კი საქართველოს ხელისუფლებამ გამოაცხადა, რომ თავიდან იქნა აცილებული თავდასხმის მცდელობა მმართველი პარტიის არაფორმალურ ლიდერსა და სპონსორზე ბიძინა ივანიშვილზე, რომელსაც რუსეთთან ბიზნეს-კავშირები აქვს. თავის მხრივ, კრემლმა სწრაფად დაგმო „თავდასხმის მცდელობა“, რომელშიც „ოცნების“ ხელისუფლებამ ოპოზოციონერები - ექს-პრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილის თანამზრახველები და ძალოვანი სტრუქტურების ყოფილი თანამშრომლები დაადანაშაულა, რომლებიც უკრაინაში რუსეთის წინააღმდეგ იბრძვიან.
ჯერ სლოვაკეთის პრემიერ რობერტ ფიცოზე და შემდეგ აშშ-ის ექს-პრეზიდენტ დონალდ ტრამპზე განხორციელებული წარუმატებელი თავდასხმის ფონზე საქართველოს მთავრობის მიერ გავრცელებული ამბები მთლად დაუჯერებლად უკვე არ ჟღერს. პრემიერმა ირაკლი კობახიძემ გადაწყვიტა კონსპიროლოგია გაეთამაშებინა და განაცხადა, რომ თავდასხმას „ის ძალები“ ამზადებდნენ, რომლებმაც კინაღამ რობერტ ფიცო და დონალდ ტრამპი მოკლეს, თუმცა ცნობილი, რომ აღნიშნული ტერაქტები მარტოხელმა პირებმა მოახდინეს. არ არის გამორიცხული, რომ საქართველოში სინამდვილეში არანაირი მკვლელობის მცდელობა არ მომხდარა და როგორც ოპოზიცია აცხადებს, ყველაფერი ხელოვნურად არის გამოგონილი. რეალური მხოლოდ ისაა, რომ ხელისუფლება არჩევნების წინ რეპრესიებს ახორციელებს.
აბიუზურ-დამამცირებელი დიპლომატიური ურთიერთობა
ამ მხრივ საჩვენებელ ამბად გამოიყურება ივნისში მომხდარი ინციდენტი, როცა საქართველოში სესვლა აეკრძალა სომეხ პოლიტიკოსს ტიგრან ხემალიანს, რომელიც აქტიურად მხარს უჭერს სომხეთის გასვლას ОДКБ-დან (კოლექტიური უსაფრთხოების ხელშეკრულების ორგანიზაციიდან). იმიტომ, რომ სომხეთს ეს ორგანიზაცია არაფერში არ დაეხმარა - არც მთიანი ყარანაღზე კონტროლის შენარჩუნებაში და არც აზერბაიჯანთან სასაზღვრო კონფლიქტის დროს.
და მაინც, ამ ყველაფრის მიუხედავად, რუსეთის ოფიციალური პირები არაორაზროვნად იწვევენ საქართველოს ამ ორგანიზაციაში გასაწევრიანებლად. და თბილისი „ოდკბ“-ის წევრი გახდება, მაშინ რუსეთი საქართველოს დაეხმარება იმ საიდუმლო ძალების მიმართ წინააღმდეგობის გაწევაში, რომლებმაც ვითომდა ჯერ რობერტ ფიცოზეა და დონალდ ტრამპზე მოამზადეს თავდასხმა, ახლა კიდევ ბიძინა ივანიშვილზეც.
საქართველო, რასაკვირველია, „ოდკბ“-ში შესვლის საკითხთან დაკავშირებით, რაც არ უნდა ილაპარაკონ მოსკოვში, ჯერ-ჯერობით დუმილს ინაჩუნებს - ყოველ შემთხვევაში, იმ დრომდე მაინც, სანამ რუსეთი აფხაზეთისა და ცხინვალის რეგიონის (ასე უწოდებენ ქართველები „სამხრეთ ოსეთს“) ოკუპირებას აგრძელებს.
მაგრამ არის ნორმალიზაციის სხვა გზაც - დიპლომატიური ურთიერთობის აღდგენა, ოკუპაციის მიუხედავად. ხომ აცხადებს ირაკლი კონახიძე, რომ მისი ქვეყანა ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენას მშვიდობიანად გეგმავს, ამისათვის კი მოლაპარაკების დაწყებაა აუცილებელი, მოლაპარაკებამდე კი დიპურთიერთობის აღდგენა. ასე რომ, ხმები იმის შესახებ, რომ პარლამენტის არჩევნების შემდეგ „ქართული ოცნება“ რუსეთთან დიპლომატიურ კავშირებს აღადგენს, სრულიად სარწმუნოდ გამოიყურება.
რატომ არ არის საქართველო ყირგიზეთი?
რუსი ოპოზიციონერები, რომლებიც მასობრივად წავიდნენ საქართველოში უკრაინაში რუსეთის სრულმასშტაბიანი შეჭრის შემდეგ, ახლა ისევ მასობრივად ამზადებენ ჩემოდნებს უფრო უსაფრთხო ადგილზე გასამგზავრებლად. საქართველო მათ უკვე თავის ტერიტორიაზე აღარ უშვებს. შესაბამისად, ისინი შიშობენ, რომ ვაითუ ხელისუფლებამ ყველას უკან, რუსეთში დაბრუნება აიძულოს, სადაც მათ სისხლის სამართლის საქმეები ელოდებათ, „რუსეთის არმიის დისკრედიტაციისა“ და უფრო მეტი - „სამშობლოს ღალატის“’ ბრალდებებით.
თავის მხრივ, ქართული ოპოზიცია, რომელსაც მაინცდამაინც დიდი შანსები არ აქვს არჩევნებში გასამარჯვებლად, აშკარად ელოდება რეპრესიების ახალ ტალღას.
მიმდინარე წელს თუ არა, მომავალ წელს მაინც ვერავინ ხელს ვერ შეუშლის ბიძინა ივანიშვილის პარტიას ქვეყანაში ხელისუფლების მონოპოლიზება მოახდინოს და რუსეთთან დიპლომატიური ურთიერთობა აღადგინოს. იქმნება ისეთი განცდა, რომ საქართველო სწრაფად უბრუნდება რუსეთის სატელიტურ ორბიტას, ყირგიზეთის მსგავსად, სადაც რუსეთის გავლენის შედეგად პერმანენტულად იზღუდება სამოქალაქო უფლებები და თავისუფლებები.
მაგრამ ამ ფონზე ოკუპირებული ტერიტორიები ჯერ-ჯერობით ისევ რჩება გადაულახავ დაბრკოლებად არამარტო ბიძინა ივანიშვილისთვის, არამედ სხვა ისეთი პოლიტიკოსისთვისაც, რომელიც მოსკოვს იმედის მზერას მიაპყრობს და კრემლზე დაყრდნობას გადაწყვეტს. რუსეთის ხელისუფლება დაპყრობილ მიწებს ნებაყოფლობით არავის არ დაუბრუნებს. ცხადია, ასეთ კომპრომისზე არც ქართველი ხალხი არ დათანხმდება, ამ გარემოების გამო კი, გრძელვადიან პერსპექტივაში, საქართველოში ყველა პრორუსული ავტორიტარული რეჟიმი არასტაბილური იქნება.
წყარო: https://www.dw.com/ru/kommentarij-opasnyj-flirt-tbilisi-s-moskvoj/a-69778124
„სუფრა - ასე ჰქვია ქართულ მოლხენა-დროსტარებას, რომელიც სტუმართმოყვარეობისა და მხიარულების განსახიერებას წარმოადგენს. რომელი კერძებს მიირთმევენ ქართველები სტუმრებთან ერთად? ჩვენი კორესპონდენტი შეეცადა ქართული სუფრის დიდებულება ეჩვენებინა და დარწმუნდებით, რომ ეს მართლაც კარგად გამოუვიდა“, - ასე იწყება გერმანულ გაზეთ „ფრანკფურტერ ალგემაინე ცაითუნგში“ (Frankfurter Allgemeine Zeitung) გამოქვეყნებული სტატია სათაურით „ქართული სამზარეულოს მრავალფეროვნება“ (ავტორი - მაიკე ფონ გალენი).
გთავაზობთ პუბლიკაციას შემოკლებით:
„როცა მივედით, მაგიდა უკვე გაშლილი დაგვხვდა: თეფშებზე დაწყობილი ყველით და ლორით, ნიგვზის ფარშიანი ბადრიჯნით, მხალეულობით, მწვანილით, კიტრით და პომიდორით... მათ შორის ჩადგმულია გრაფინები მოცხარის წვენით და ტარხუნის ლიმონათის ბოთლებით. ოფიციანტი წითელ ღვინოს ბოკალებში ასხამს. გარეთ თბილისური საღამოა, რესტორან „რიგის“ დარბაზში გაშლილ გრძელ მაგიდაზე კი ქართული სუფრა - ქართული ქეიფი იწყება.
ისინი, რომლებიც ქართულ სამზარეულოს არ იცნობენ, მადააღძრულები სწრაფად მიირთმევენ სიმინდის ფქვილისაგან გამომცხვარ თბილ მჭადებს, სალათებს და ყველს. მაგრამ ვინც იცის, ის ნელ-ნელა ჭამს და მთავარს ელოდება...
ქართველი ქალბატონი თიკო ტუსკაძე, რომელიც ლონდონში ცხოვრობს, მაგრამ ახლა სამშობლოში იმყოფება, ჩვენი გიდის როლს ასრულებს და ქართულ სუფრას გვაცნობს როგორც „გემრიელი საჭმელების უსასრულო რიგს“. იგი კულინარული წიგნის ავტორია და გვიხსნის, თუ რომელი საჭმელი როგორ მივირთვათ.
ზოგიერთმა უკვე საკმაო რაოდენობის სალათა მიირთვა, რომ მაგიდაზე ახალი კერძები მოაქვთ - მოხრაკულ-მოთუშული სოკო, ხაჭაპური, ხორცით მომზადებული კერძები... საჭმლით სავსე თეფშები სულ უფრო მრავლდება და მაგიდაზე თავისუფალი სივრცე მცირდება, თუმცა ახალ-ახალი ნუგბარისათვის ადგილი მოიძებნება.
„სტუმართმოყვარეობა - ქართული კულტურის განუყოფელ ნაწილს წარმოადგენს, რაც კარგად არის გამოხატული ქართულ სუფრაში, როცა მაგიდას ეროვნულ სამზარეულოს კერზები ამშვენებს“, - განმარტავს მაკა თარაშვილი. რა თქმა უნდა, იგი ახალბედა სუფრის წევრებისაგან განსხვავებით, შეცდომებს არ უშვებს და ყველაფერს ერთად არ მიირთმევს. მან კარგად იცის, რა როდის უნდა მიირთვას და უცხოელ სტუმრებს ჭამის საიდუმლოებას ასწავლის: როდის დგება მწვადის, „ჩაქაფულის და საჭმელების მიღების დრო...
ქართული ტრადიციის თანახმად, სუფრაზე იმდენი საჭმელი უნდა იყოს, რომ სტუმრების წასვლის შემდეგაც საკმაო რაოდენობით უნდა დარჩეს: „სუფრა, რომელზეც არაფერი აღარ რჩება, საქართველოში არ არსებობს“, - ამბობს მაკა თარაშვილი, - მასპინძლები იფიქრებენ, რომ სტუმრები მშივრები დარჩნენ. ამიტომ ყველაფერი უამრავია“.
რესტორანი „ქეთო და კოტე“ ძველი თბილისის უბანში, შემაღლებულ ადგილზე მდებარეობს. დარბაზში მყუდრო გარემოა შექმნილი. მაგიდები ყოველთვის მდიდრულადაა გაშლილი - ტრადიციული კერძები თანამედროვე სტილითაა გაფორმებული. თავდაპირველად თვენ მოგართმევენ ცივ და ვეგეტარიანულ კერძებს, ბოსტნეულს, შემდეგ გამომცხავარს, ცომეულს, ბოლოს კი ხორცით მომზადებულ საჭმელებს.
ქართული სუფრის ტრადიციაა თამადა, ანუ დროსტარების ხელმძღვანელი. იგი სუფრის თავში ზის და სადღეგრძელოებს ამბობს. რესტორან „შატო მუხრანში“, სადაც ჩვენ ვიყავით (თბილისიდან ერთი საათის სავალზე), მეღვინე პატრიკ ჰონეფმა ჩვენი სტუმრობის სადიდებელი სადღეგრძელო წარმოსთქვა. გერმანელი მეღვინე უკვე მრავალი წელია საქართველოში ცხოვრობს, ოჯახიც აქ ჰყავს. პატრიკი მადლობას გვიხდის სტუმრობისათვის, რომ გერმანელი ტურისტები საქართველოთი დაინტერესდნენ და კავკასიურ ქვეყანას ეწვივნენ.
მასპინძელი გვიხსნის, რომ სუფრის თამადა ყურადღებით ისმენს სტუმრების საუბარს სადღეგრძელოებისათვის იმპულსის მისაცემად. იგი დისკუსიას ზომიერ მიმართულებას აძლევს და განწყობას ამაღლებს. ამიტომაც თამადა ისეთი პიროვნებაა, რომელიც ცნობილია თავისი კეთილი ხასიათით, გონებამახვილობით და ინტელექტით.
თუ როგორ მზადდება კლასიკური ქართული კერძები, ამას თქვენ თბილისიდან საკმაოდ მოშორებით, კახეთში გაიგებთ, სადაც ღვინის კომპანია „შუმის“ რესტორანი მდებარეობს. აქ სტუმარი საკუთარი თვალით ხედავს, თუ როგორ ცხვება ქართული თონის პური, როგორ კეთდება ხინკალი, რომელიც ქართული სამზარეულოს ერთ-ერთ დიდებულ და გემრიელ კერძს წარმოადგენს.