USD 2.6505
EUR 3.0377
RUB 3.6236
თბილისი
ეკონომიკის დარგში ნობელის პრემია დარონ აჩემოღლუმ, საიმონ ჯონსონმა და ჯეიმს რობინსონმა მიიღეს
თარიღი:  731

სვერიგს რიკსბანკის სახელობის ალფრედ ნობელის პრემია, რომელიც ეკონომიკის დარგში გაიცემა წელს დარონ აჩემოღლუს, საიმონ ჯონსონსა და ჯეიმს რობინსონს გადაეცათ, რომლებმაც ჩაატარეს კვლევა, თუ როგორ იქმნება ინსტიტუტები და როგორ მოქმედებენ ისინი კეთილდღეობაზე.

ლაურეატებმა ინოვაციური მოკვლევა ჩაატარეს, იმასთან დაკავშირებით თუ რა ახდენს გავლენას ქვეყნების ეკონომიკურ კეთილდღეობაზე გრძელვადიან პერსპექტივაში. მათი შეხედულებები იმის შესახებ, თუ როგორ ახდენენ ინსტიტუციები ზეგავლენას კეთილდღეობაზე, აჩვენებს, რომ მუშაობა დემოკრატიისა და ინკლუზიური ინსტიტუციების მხარდასაჭერად მნიშვნელოვანი გზაა ეკონომიკური განვითარების ხელშეწყობისთვის.

მათ ასევე შეიმუშავეს თეორიული ინსტრუმენტები, რომლებსაც შეუძლიათ ახსნან, რატომ რჩება ინსტიტუტებში განსხვავებები და როგორ შეიძლება მათი ცვლილება.

ნობელის კომიტეტმა შეაქო სამეული იმის ახსნისთვის, რომ “საზოგადოებები ცუდი კანონის უზენაესობით და უწყებები, რომლებიც ექსპლუატაციას უწევენ მოსახლეობას, არ წარმოქმნიან ზრდას ან ცვლილებას უკეთესობისკენ“.

ქვეყნები, რომლებმაც განავითარეს „ინკლუზიური ორგანოები“ დროთა განმავლობაში გახდნენ აყვავებულნი, ხოლო ქვეყნებმა, რომლებმაც განავითარეს „მოპოვებითი ინსტიტუციები“ განიცდიდნენ მუდმივ დაბალ ეკონომიკურ ზრდას.

ცნობისთვის, გასულ წელს ეკონომიკის დარგში ნობელის პრემია კლაუდია გოლდინს გადაეცა, რომელმაც ჩაატარა კვლევა ქალებთან დაკავშირებით თუ რატომ მუშაობენ ქალები მთელს მსოფლიოში მამაკაცებზე ნაკლებად და მუშაობის შესაბამისად, რატომ გამოიმუშავებენ ნაკლებ ფულს. ის ეკონომიკის დარგში წარდგენილ 93 ქალბატონს შორის მესამე ნობელის ლაურეატი გახდა.

შეგახსენებთ, რომ ნობელის პრემიის სტანდარტულ 5 დარგს ეკონომიკა 1969 წელს შვედეთის სამეფო აკადემიის წინადადებით დაამატეს. გამარჯვებულ მკვლევრებს კი 11 მილიონი შვედური კრონა ანუ დაახლოებით 1,1 მილიონი დოლარი გადაეცემათ.

საზოგადოება
სურსათის უვნებლობის კამპანიას სკოლა-ლიცეუმი ლამპარი შეუერთდა

თბილისის საჯარო და კერძო სკოლებში 13-18 წლის მოზარდებისთვის სურსათის უვნებლობისა და სამომხმარებლო კულტურის შესახებ ცნობიერების ამაღლების კამპანია ახალ ფაზაში გადადის. ამჯერად, საგანმანათლებლო ვორქშოფების სერიას შპს სკოლა-ლიცეუმი ლამპარი შეუერთდა, სადაც მოსწავლეებისთვის სურსათის უვნებლობის საკითხებზე ინტერაქციული საინფორმაციო სესიები ჩატარდა.

შეხვედრამ მოზარდებში უდიდესი ინტერესი და ჩართულობა გამოიწვია. აღსანიშნავია, რომ სკოლის ადმინისტრაცია აქტიურად უჭერს მხარს სასწავლო პროცესში მსგავსი არაფორმალური განათლების კომპონენტების ინტეგრირებას, რაც მოსწავლეებს პრაქტიკული და ცხოვრებისეული უნარების განვითარებაში ეხმარება.

საგანმანათლებლო ვორქშოფების სერია ჩეხეთის განვითარების სააგენტოს (CzDA) მხარდაჭერით ტარდება.

პროექტის მასშტაბები და გეოგრაფია

სასწავლო პროგრამა, რომელიც სსიპ „გარემოსდაცვითი ინფორმაციისა და განათლების ცენტრის“ მიერ არის შემუშავებული და მხარდაჭერილია საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს მიერ, გასულ წელს პილოტურ რეჟიმში წარმატებით გამოიცადა თბილისის მე-2, მე-16, 32-ე, 173-ე, 143-ე, 117-ე საჯარო და ბაქსვუდის საერთაშორისო სკოლებში.

მოსწავლეთა და ადმინისტრაციის მხრიდან უდიდესი დაინტერესების გამო, პროექტი მიმდინარე წელსაც აქტიურად გრძელდება და მას ახალი საგანმანათლებლო დაწესებულებები უერთდებიან — სკოლა-ლიცეუმ „ლამპართან“ ერთად, სესიები ახლახან ინტერაქციული სამაგიდო თამაშების გამოყენებით №11 საჯარო სკოლაშიც ჩატარდა.

რას მოიცავს სასწავლო პროგრამა?

საგანმანათლებლო ფორმატი 90-წუთიან ინტერაქციულ ვორქშოფებს მოიცავს, რომლებიც მარტივად ერგება სკოლების სასწავლო ბადეს. შეხვედრებს სურსათის უვნებლობის სერტიფიცირებული ტრენერი და ექსპერტი — ვერიკო გულუა უძღვება. პროგრამა 5 პრიორიტეტულ მოდულს აერთიანებს:

  • სისტემური საფუძვლები: სურსათის უვნებლობა, უსაფრთხოება და ხარისხი;
  • პრაქტიკული ჰიგიენა: ჯანმოს (WHO) ხუთი გასაღების პრინციპი ყოველდღიურობაში;
  • მომხმარებლის უფლებები: სურსათის ეტიკეტი და მისი სწორი წაკითხვა;
  • ფარული კომპონენტები: საკვები დანამატები (E-ნომრები) და მოზარდის ჯანმრთელობა;
  • რისკების პრევენცია: სურსათისმიერი დაავადებები და მათგან თავდაცვა.

„სკოლებში ამ აქტივობის დანერგვა სტრატეგიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაბიჯია, რადგან იგი გრძელვადიან პერსპექტივაში ინფორმირებული და გაცნობიერებული საზოგადოების ჩამოყალიბებას ისახავს მიზნად,“ — აცხადებს სკოლა-ლიცეუმის დირექტორი ქალბატონი თამარ მანძულაშვილი.

სტრატეგიული მიდგომის ორმაგი ეფექტი:

  1. გაცნობიერებული მომხმარებელი: მოზარდები ადრეული ასაკიდანვე სწავლობენ სურსათის სწორად შერჩევას, ეტიკეტის კითხვასა და ყოველდღიურ ცხოვრებაში ჯანსაღი გადაწყვეტილებების მიღებას.
  2. ცოდნის გამავრცელებლები: ვორქშოფების შედეგად მიღებული ინფორმაციით, თავად მოსწავლეები ხდებიან ახალი ცოდნის „ამბასადორები“ საკუთარ სახლებში, ოჯახის წევრებსა და მეგობრების წრეში. ისინი მიღებულ პრაქტიკულ უნარებს უზიარებენ მშობლებსა და თანატოლებს, რაც მკვეთრად ზრდის სურსათის უვნებლობის კულტურას მთლიანად საზოგადოებაში.

 

სრულად
გამოკითხვა
თქვენი აზრით, არის თუ არა დღეს ქვეყანაში პოლიტიკური კრიზისი?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის