USD 2.6883
EUR 3.1749
RUB 3.5050
თბილისი
15 სექტემბერი - ეს დღე ისტორიაში
თარიღი:  549

15 სექტემბერი — გრიგორიანული კალენდრის 258-ე დღე (ნაკიან წლებში – 259-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 107 დღე.

დღის მოვლენები

  • 1749 : მათემატიკური გამოთვლებით პლუტონი ნეპტუნის ორბიტას სცილდება და ყველაზე შორეული პლანეტა ხდება მზის სისტემაში 1979 წლამდე.
  • 1789 : აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტი დაარსდა (ყოფილი საგარეო სამქეთა დეპარტამენტი).
  • 1812 : საფრანგეთის არმია ნაპოლეონის მეთაურობით მოსკოვში კრემლს მიადგა.
  • 1821 : კოსტა-რიკა, ელ-სალვადორი, გვატემალა, ჰონდურასი და ნიკარაგუა ერთხმად ესპანეთისგან დამოუკიდებლობას აცხადებენ.
  • 1894 : პირველი ჩინეთ-იაპონიის ომი - იაპონია ჩინეთს ამარცხებს პიონგიანგის ბრძოლაში.
  • 1916 : პირველი მსოფლიო ომი - ბრძოლაში პირველად გამოიყენეს ტანკები სომის ბრძოლაში.
  • 1928 : ალექსანდრე ფლემინგმა საკუთარ ლაბორატორიაში ბაქტერიის მკვლელი ობი აღმოაჩინა, რაც შემდგომში პენიცილინის სახელით გახდა ცნობილი.
  • 1935 : ნიურნბერგის კანონით გერმანელ ებრაელებს მოქალაქეობის უფლება წაერთვათ.
  • 1935 : ნაცისტური გერმანია ახალ დროშას იღებს სვასტიკით.
  • 1979 : გაიხსნა თბილისის მეტროპოლიტენის საბურთალოს ხაზი.
  • 1952 : გაეროს გადაწყვეტილებით ერითრეა ეთიოპიის ნაწილი ხდება.
  • 1959 : ნიკიტა ხრუშოვი პირველი საბჭოთა ლიდერი ხდება, რომელმაც აშშ მოინახულა.
  • 1968 : საბჭოთა ზონდ 5-ის გაშვება განხორციელდა - პირველი ხომალდი, რომელმაც მთვარეს შემოუფრინა და დედამიწის ატმოსფეროში დაბრუნდა.
  • 1976 : სოიუზ 22 ორი კოსმონავტით დედამიწის ორბიტას შემოუფრინა რვა დღეში.
  • 1994 : მუსლიმი ფუნდამენტალისტები იპყრობენ და თავს სჭრიან 16 ადამიანს ალჟირში.
  • 2000 : სიდნეის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები იწყება.
  • 2007 : ევროპული კოსმოსური სააგენტოს განცხადებით მდნარმა პოლარულმა ყინულმა არქტიკის ოკეანეში ჩრდილოდასავლეთის გასასვლელი გახსნა.
  • 2017 : NASA-მ სატურნის 20-წლიანი მისია დაასრულა — კოსმოსური ხომალდი კასინი სატურნის ატმოსფეროში გაანადგურა.
  • 2019 : ფიბა-ს მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალში ესპანეთმა არგენტინა ანგარიშით 95-75 დაამარცხა. მატჩის საუკეთესო მოთამაშედ რიკი რუბიო დასახელდა.

ამ დღეს დაბადებულნი

  • 973 : ალ-ბირუნი — მათემატიკოსი
  • 1254 : მარკო პოლო — იტალიელი მოგზაური
  • 1675 : ვახტანგ VI — საქართველოს მეფე
  • 1890 : აგათა კრისტი — ინგლისელი დეტექტიური ჟანრის მწერალი
  • 1904 : უმბერტო II — იტალიის მეფე
  • 1909 : ირაკლი ბაგრატიონი — ქართველი მოცეკვავე, ქორეოგრაფი, მუსიკალური მოღვაწე.
  • 1922 : გიორგი ფირცხალავა — ქართველი გრაფიკოსი, მოქანდაკე, კარიკატურისტი
  • 1929 : მურაი გელ-მანი — ამერიკელი ფიზიკოსი, ნობელის პრემიის ლაურეატი
  • 1930 : მერაბ მამარდაშვილი — ქართველი ფილოსოფოსი
  • 1935 : დინხა IV – აღმოსავლეთის ასურული ეკლესიის კათოლიკოს-პატრიარქი.
  • 1944 : გიორგი სიჭინავა — ქართველი ფეხბურთელი
  • 1946 : ტომი ლი ჯონსი — ამერიკელი მსახიობი
  • 1946 : ოლივერ სტოუნი — ამერიკელი კინორეჟისორი

ამ დღეს გარდაცვლილნი

  • 1134 : ალფონსო I — არაგონის მეფე
  • 1834 : მირიან ბატონიშვილი — ერეკლე II-ისა და დარეჯან დედოფლის ძე (დ.1766)

დღესასწაულები

  • მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
    • იოანე მმარხველი კონსტანტინოპოლელი პატრიარქი
    • მამაი, თეოდოტე და რუფინე
    • წმინდა სამასათაექვსასოცდარვა მოწამე, ნიკომიდიას წამებულნი (III-IV)

მსოფლიო
BMG; რუსეთის ეკონომიკური ზრდა 1%-მდე შენელდა – რით ხსნის პუტინი?

პრეზიდენტმა ვლადიმირ პუტინმა განაცხადა, რომ 2025 წელს რუსეთის ეკონომიკური ზრდის ტემპი 1%-მდე შენელდა.

მთავრობის სხდომაზე გამოსვლისას მან აღნიშნა, რომ ეს მაჩვენებელი საგრძნობლად ჩამორჩება წინა წლების დინამიკას. კერძოდ, 2023 წელს 4.1%-იანი და 2024 წელს 4.3%-იანი ზრდა დაფიქსირდა, რაც სამხედრო ხარჯების ზრდის ეფექტით იყო განპირობებული.

პრეზიდენტის თქმით, ეკონომიკური აქტივობის ასეთი შენელება მთავრობისთვის მოსალოდნელი იყო და ის დიდწილად ინფლაციის წინააღმდეგ მიმართულმა ხელოვნურმა ზომებმა განაპირობა. ამ შემთხვევაში, პუტინი ცენტრალური ბანკის მიერ განსაზღვრულ რეფინანსირების განაკვეთზე მიუთითებს, რომელიც 16%-იან ნიშნულზეა.

პუტინმა ხაზი გაუსვა, რომ ცენტრალური ბანკის მიზანმიმართულმა პოლიტიკამ შედეგი გამოიღო და ინფლაცია, რომელიც 2024 წელს 9.5%-ს შეადგენდა, წელს 5.6%-მდე შემცირდა. მისივე პროგნოზით, 2026 წლის ბოლოსთვის ეს მაჩვენებელი 5%-იან ნიშნულამდე დაიწევს.

ეკონომიკური ზრდის შენელების მიუხედავად, კრემლი ამტკიცებს, რომ სახელმწიფო ბიუჯეტი სრულად ფარავს სოციალურ ვალდებულებებსა და სამხედრო საჭიროებებს, მიუხედავად იმისა, რომ რეკორდულად მზარდი ბიუჯეტის დეფიციტი სხვა რეალობაზე მიუთითებს.

ექსპერტთა ნაწილი მიიჩნევს, რომ რუსეთის ეკონომიკურ სტაგნაციას სამუშაო ძალის დეფიციტი, მაღალი საპროცენტო განაკვეთები და დასავლური სანქციების კუმულაციური ეფექტი იწვევს, რომლის სრულ მასშტაბებს უფრო მეტად 2026-27 წლებში ვიხილავთ.

ცნობისთვის, 2026 წლისთვის რუსეთის მთავრობა მშპ-ის 1%-1.3%-იან ზრდას პროგნოზირებს, თუმცა საერთაშორისო სავალუტო ფონდი უფრო პესიმისტურ, 0.8%-იან ზრდის მაჩვენებელს ვარაუდობს.

წყარო:  https://bm.ge/

სრულად
გამოკითხვა
თქვენი აზრით, არის თუ არა დღეს ქვეყანაში პოლიტიკური კრიზისი?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის